ถ้าคุณเป็นคุณแม่ที่เพิ่งคลอดได้ไม่นาน แล้วอยากจะรู้ถึงพัฒนาการของลูกน้อยในแต่ละช่วงเวลาล่ะก็ นี่คือข้อมูลของ พัฒนาการเด็ก สัปดาห์ที่ 12 ที่คุณแม่ควรรู้เอาไว้

การเจริญเติบโตและพฤติกรรม

ลูกน้อยจะเติบโตอย่างไร

ในช่วงวัยนี้ คุณจะรับรู้ได้ถึงการเติบโตอย่างรวดเร็วของลูกน้อย ในช่วงสัปดาห์ที่สี่ของเดือนที่สอง ลูกของคุณจะมีพัฒนาการดังต่อไปนี้

  • หัวเราะอย่างต่อเนื่องยาวนาน
  • จีบนิ้วมือเข้าหากัน
  • เมื่อนอนคว่ำ ลูกสามารกยกศีรษะได้ 90 องศา
  • หัวเราะเสียงดัง
  • ร้องไห้เมื่อต้องการบางสิ่งบางอย่าง
  • มองตามสิ่งของที่ห่างจากตัวประมาณ 15 เซนติเมตร และหันหน้าได้ประมาณ 180 องศา

ควรดูแลลูกน้อยอย่างไร

การอ่านออกเสียง เป็นวิธีที่ดีที่สุดในการส่งเสริมพัฒนาการของลูกน้อย เสียงของคุณจะช่วยให้การได้ยินของลูกสอดคล้องไปกับทำนองของภาษาพูด การเปลี่ยนน้ำเสียงในขณะเล่านิทาน การลงเสียงหนักเบา หรือการร้องเพลง จะช่วยให้ลูกมีปฏิกิริยาโต้ตอบกับพ่อแม่ อีกทั้งยังช่วยดึงดูดความสนใจจากลูกมากขึ้น แต่หากลูกหันหน้าหนีหรือไม่แสดงความสนใจกับการเล่านิทานองคุณ คุณควรให้เขาได้พักผ่อน

มีหนังสือดีๆมากมายที่เหมาะสำหรับลูกน้อย คุณควรเลือกหนังสือที่มีภาพประกอบขนาดใหญ่ สีสันสดใส และมีตัวละครง่ายๆ หรือหนังสือที่มีแต่รูปภาพเพียงอย่างเดียว เพื่อที่คุณจะสามารถบรรยายเนื้อหาให้ลูกฟังได้ตามใจชอบ เวลาที่เลือกหนังสือนั้น คุณไม่ต้องคำนึงถึงข้อจำกัดของอายุมากจนเกินไป เพราะหนังสือสำหรับเด็กโตก็สามารถดึงดูดเด็กเล็กได้เช่นเดียวกัน ถ้าหนังสือเล่มนั้นมีภาพประกอบที่ชัดเจนและมีสีสันสวยงาม

คุณสามารถสร้างสภาพแวดล้อมที่ดีให้กับลูกได้ด้วยวิธีการดังนี้

  • กอดลูก
  • แสดงปฏิกิริยาโต้ตอบกับลูก
  • พูดคุยกับลูก
  • ทำให้ลูกรู้สึกผ่อนคลายด้วยการเล่นเกมส์
  • สร้างพื้นที่ส่วนตัวสำหรับลูก
  • ทำอะไรตามความสนใจของลูกน้อย
  • เลือกเวลาในการทำสิ่งต่างๆ ให้เหมาะสม

สุขภาพและความปลอดภัย

ควรปรึกษาแพทย์อย่างไร

แพทย์อาจทำการตรวจร่างกายโดยรวมของลูก โดยขึ้นอยู่กับลักษณะอาการของลูก ซึ่งแพทย์จะทำการตรจดังต่อไปนี้

  • ชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง วัดขนาดศีรษะ และดูความคืบหน้าของพัฒนาการตั้งแต่เกิดจนถึงปัจจุบัน
  • ตรวจร่างกาย รวมทั้งตรวจสอบในเรื่องที่เป็นปัญหาก่อนหน้านี้ด้วย
  • ให้คำแนะนำในการป้อนอาหารให้ลูก การนอนกลับ การเจริญเติบโต และความปลอดภัยของเด็ก
  • ช่วยตอบคำถามที่คุณสงสัย เช่น ลูกของคุณจะมีปฏิกิริยาตอบสนองอย่างไรเมื่อได้รับวัคซีน และคุณควรปฏิบัติตนอย่างไร และถ้ามีปฎิกิริยาตอบสนองเกิดขึ้นคุณควรต้องโทร.ไปหาคุณหมอหรือเปล่า

คุณควรให้ความสำคัญกับปัญหาสุขภาพที่อาจเกิดขึ้นกับลูกน้อย เช่น ปัญหาเรื่องการป้อนหรือรับประทานอาหาร ซึ่งอาจเกิดขึ้นได้มากกว่าหนึ่งเดือน คุณควรจดบันทึกข้อมูลและคำแนะนำจากแพทย์ เช่นน้ำหนัก ส่วนสูง ความกว้างรอบศีรษะ ตำหนิบนผิวหนังแต่กำเนิด การได้รับวัคซีน โรค ยา และผลการตรวจต่างๆ ลงในสมุดบันทึกสุขภาพของลูกน้อย

สิ่งที่ควรรู้

  • อาการศีรษะแบนในเด็ก

ลูกของคุณอาจมีอาการศีรษะแบน ซึ่งเกิดจากการนอนท่าเดิมเป็นระยะเวลานาน สาเหตุที่เป็นเช่นนี้เพราะกระโหลกศีรษะของเด็กแรกเกิดมีความอ่อนนุ่มและยืดหยุ่น เมื่อพวกเขานอนหลับในช่วงเวลากลางคืนด้วยท่าเดิมๆ เป็นระยะเวลานาน ก็อาจทำให้ศรีษะแบนได้ แต่ไม่ต้องกังวลไป เมื่อลูกสามารถคลานหรือนั่งได้ ศรีษะของเขาก็จะกลับมาเป็นปกติตามเดิม

แต่เพื่อให้มั่นใจได้ว่าลูกของคุณไม่เป็นอะไร คุณควรปรึกษากุมารแพทย์หรือแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านความพิการบนใบหน้า เพื่อประเมินว่าอาการของลูกน้อยมีความรุนแรง หรือต้องได้รับการรักษาหรือไม่ ถ้าลูกมีอาการที่ไม่รุนแรง แพทย์อาจแนะนำวิธีการปฏิบัติแบบง่ายๆ  เช่นการให้ลูกนอนราบ (ในขณะที่ตื่นแล้วมีพ่อแม่กระตุ้นให้รู้สึกตื่นเต้น) เพื่อเสริมสร้างความแข็งแรงของกล้ามเนื้อคอของลูก

  • ลูกมีปัญหาหัวล้านหรือผมร่วง

หัวล้านมักมีสาเหตุมาจากท่าทางและพฤติกรรมของลูก ที่วางศีรษะในตำแหน่งเดิมๆ เป็นเวลานานๆ หรือชอบไถศีรษะไปบนพื้น หรือขอบเปล ซึ่งทำให้ผมบริเวณนั้นๆ หลุดร่วง แต่อาการนี้จะหายไปเมื่อลูกโตขึ้น และเปลี่ยนแปลงนิสัยดังกล่าวข้างต้น

การคาดเดาว่าผมจะงอกกลับขึ้นมาเมื่อไหร่นั้นทำได้ยาก เด็กส่วนใหญ่จะมีผมขึ้นประมาณสองกำมือเมื่อมีอายุได้ 1 ขวบ แต่ถึงกระนั้น ระยะเวลาที่ผมร่วงแล้วขึ้นใหม่ก็แตกต่างกันไปในเด็กที่ละคน เด็กบางคนอาจผมขึ้นทันทีหลังจากที่ผมร่วงไปไม่นาน แต่บางคนอาจต้องใช้เวลา สีผมและลักษณะเส้นผมที่ขึ้นใหม่ของลูกอาจแตกต่างไปจากตอนที่เกิดได้

  • โรคหมอนรองกระดูกเคลื่อนทับเส้นประสาท 

คนส่วนใหญ่มักคิดว่าโรคหมอนรองกระดูกเคลื่อนทับเส้นประสาทเกิดขึ้นกับผู้ใหญ่ที่ชอบถือของหนักๆเท่านั้น แต่จริงๆ แล้วโรคนี้สามารถเกิดขึ้นกับเด็กเล็กได้เหมือนกัน และพบได้บ่อยในเด็กผู้ชาย เด็กที่คลอดก่อนกำหนด และเด็กแฝด คุณสามารถคาดเดาสัญญาณเริ่มต้นของโรคหมอนรองกระดูกเคลื่อนทับเส้นประสาทได้ จากเนื้องอกในบริเวณต้นขาและท้อง โดยเฉพาะเมื่อเวลาที่ลูกร้องไห้ หรือตื่นตกใจ  และเนื้องอกมักจะหดล็กลงเมื่อลูกหยุดร้องไห้ ลูกของคุณอาจประสบกับอาการไส้เลื่อนในถุงอัณฑะ อันเนื่องมาจากลำไส้เลื่อนลงมาบริเวณท่ออัณฑะ ส่งผลให้ถุงอัณฑะบวมหรือโป่งพอง โรคไส้เลื่อนจะทำให้เด็กไม่สบายตัว แต่ลูกจะปลอดภัยหากรักษาได้ทันท่วงที

อย่างไรก็ดี ถ้าคุณสังเกตเห็นก้อนหรืออาการบวมบริเวณขาหนีบหรืออัณฑะ ก็ควรพาลูกไปพบคุณหมอให้เร็วที่สุด ซึ่งคุณหมอจะแนะนำวิธีการรักษาที่เหมาะสมได้ ในบางรายอาจต้องใช้วิธีการผ่าตัด ซึ่งมีผลสำเร็จสูง และช่วยแก้ปัญหาได้ทันที

การเกิดซ้ำของโรคหลังจากการผ่าตัดนับว่ามีน้อยมาก โรคหมอนรองกระดูกหลังเคลื่อนในเด็ก หากปล่อยไว้โดยไม่รักษาอาจทำให้เกิดการอุดตันบริเวณขาหนีบ ก่อให้เกิดการปิดกั้นการไหลเวียนของเลือด และการย่อยในลำไส้ ส่งผลให้เด็กอาเจียน เจ็บปวด หรือช็อคได้ ถ้าพบว่าลูกร้องไห้เพราะอาการปวด อาเจียน และไม่ขับถ่าย ควรไปพบคุณหมอให้เร็วที่สุด ควรยกลำตัวส่วนล่างของลูกขึ้นเล็กน้อยและประคบด้วยน้ำแข็ง ในขณะเดินทางไปโรงพยาบาล เพราะน้ำแข็งจะช่วยให้ลำไส้หดเล็กลงได้ แต่ไม่ควรใช้มือดันกลับเข้าไปเด็ดขาด

สิ่งที่ต้องเป็นกังวล

ต้องกังวลในเรื่องใด

สัญญาณการเจริญเติบโตของลูกน้อยอาจเป็นประโยชน์สำหรับคุณ เมื่อนำไปเปรียบเทียบกับพัฒนาการของเด็กคนอื่นๆ แต่การเปรียบเทียบลูกกับเด็กคนอื่น หรือแม้แต่กับพี่น้อง ก็อาจทำให้คุณเป็นกังวลหรือผิดหวังมากเกินไปได้

เด็กสองคนเมื่ออยู่ในสถานการณ์ที่แตกต่างกัน ก็จะมีพัฒนาการที่แตกต่างกัน เด็กคนหนึ่งอาจพูดได้เยอะและพูดได้ไว ในขณะที่เด็กอีกคนหนึ่งเติบโตได้เร็วกว่า เช่น สามารถกลิ้งได้ตั้งแต่อายุน้อยๆ ความแตกต่างนี้จะมองเห็นได้อย่างชัดเจนเมื่อเด็กมีอายุครบ 1 ปี เขาอาจคลานได้แต่เริ่มหัดเดินเมื่อมีอายุได้ 15 เดือน แต่ก็มีเหมือนกันที่แม้ยั้งคลานไม่ได้ แต่สามารถหัดเดินได้ตั้งแต่อายุ 10 เดือน ฉะนั้นการประเมินผลของพ่อแม่ยังอาจไม่ถูกต้องทั้งหมด พ่อแม่บางคนอาจไม่รู้ด้วยซ้ำว่าลูกน้อยของพวกเขาสามารถสื่อสารได้โดยการส่งเสียงคล้ายๆ ลูกนก ในขณะที่พ่อแม่คนอื่นอาจได้ยินเสียงเด็กพูดได้แล้ว สิ่งเหล่านี้แสดงให้เห็นว่า เราไม่ควรเปรียบเทียบลูกของเรากับเด็กคนอื่นๆ จงจำเอาไว้ว่าการเปรียบเทียบแบบนี้มันไม่มีประโยชน์อะไรเลย

แล้วทารกจะพัฒนาต่อไปอย่างไรนะ ในสัปดาห์หน้า…

Hello Health Groupไม่ได้ให้คำแนะนำทางการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

อ่านเพิ่มเติม:

แหล่งที่มา

Review Date: มกราคม 2, 2019 | Last Modified: มกราคม 2, 2019

สุขภาพดีไม่มีขาย ถ้าอยากได้ต้องเข้ามาลงทะเบียนรับข่าวสารกับเรา
รับข่าวสารจาก Hello คุณหมอ เกี่ยวกับเคล็ดลับสุขภาพ อัพเดทสุขภาวะและอื่น ๆ มากมาย
บทความนี้ก็น่าสนใจเหมือนกัน