สัญญาณโรคตาขี้เกียจ และอาการที่พ่อแม่ควรสังเกต ก่อนปัญหาสายตาลูกจะสายเกินแก้

โดย ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ

ตาขี้เกียจ (Amblyopia) เป็นโรคทางจักษุที่เกิดขึ้นเมื่อดวงตาลดการทำงานในการมองเห็นอย่างรุนแรง ในช่วงวัยทารกและวัยเด็ก แว่นตาหรือคอนเทคเลนส์อาจไม่สามารถแก้ไขอาการดังกล่าวได้ ในบางรายผู้ป่วยจะได้รับผลกระทบทางสายตาเพียงข้างเดียว หรือการมองเห็นลดลงอาจเกิดขึ้นกับดวงตาทั้งสองข้าง หากปล่อยทิ้งไว้ ไม่ทำการรักษา อาการตาขี้เกียจสามารถก่อให้เกิดอาการตาบอดตามมาได้ บทความนี้จะพาคุณพ่อคุณแม่ไปรู้จักกับ สัญญาณโรคตาขี้เกียจ ที่หากรู้ทันก็สามารถแก้ปัญหาได้ทันก่อนที่อาการจะแย่ลงเกินกว่าจะรักษาได้

สัญญาณโรคตาขี้เกียจ เป็นอย่างไร

โรคตาขี้เกียจนั้นเป็นปัญหาที่เกิดขึ้นเฉพาะในทารกและเด็กวัยเจริญเติบโต ซึ่งกำลังมีพัฒนาการด้านการมองเห็น ซึ่งอาการของโรคนั้นยากที่จะสังเกตเห็น

เด็กส่วนใหญ่ที่มีอาการของโรคตาขี้เกียจ มักไม่รู้สึกว่ามีปัญหาการมองเห็น เพราะเด็กนั้นเคยชินกับการใช้งานสายตาในข้างที่ดีกว่า โดยไม่รู้สึกถึงว่าสายตาอีกข้างที่อ่อนแอกว่านั้นเป็นปัญหา

พ่อแม่อาจสังเกตเห็นปัญหา หากพบว่าเด็กหรี่ตา หรือเอียงคอ เพื่อทำให้มองเห็นได้ชัดเจนขึ้นอยู่บ่อยครั้ง หรือในเด็กหลายคนอาจมีปัญหาในการมองเห็นภาพสามมิติ

ในฐานะพ่อแม่ คุณอาจลองทำการทดสอบง่ายๆ ที่บ้านด้วยการปิดตาข้างหนึ่งและเปิดตาข้างหนึ่งของเด็กทีละข้าง และลองถามเด็กว่า ดวงตาแต่ละข้างสามารถมองเห็นได้ชัดเจนดีหรือไม่

เพื่อดูว่าเด็กไม่มีปัญหาเมื่อปิดตาข้างใดข้างหนึ่ง แต่หากพบว่าเด็กรู้สึกมองเห็นได้ไม่สะดวกด้วยตาข้างใดข้างหนึ่ง นั่นหมายความว่า ดวงตาข้างที่ไม่ได้ปิดตานั้นมีอาการของโรคตาขี้เกียจ

อย่างไรก็ตาม นี่เป็นทดสอบอาการขั้นพื้นฐาน ไม่อาจทดแทนการตรวจสอบสายตาจากผู้เชี่ยวชาญได้ ในกรณีที่เด็กมีอาการ พ่อแม่ควรนัดหมายเพื่อเข้ารับการตรวจสายตาอย่างละเอียดจากผู้เชี่ยวชาญทันที

สาเหตุของโรค ตาขี้เกียจ คืออะไร

โรคตาขี้เกียจโดยทั่วไปเกิดขึ้นเมื่อดวงตาข้างหนึ่งสามารถมองเห็นได้ชัดเจนกว่าดวงตาอีกข้างหนึ่ง ซึ่งแบ่งออกได้เป็น 3 ประเภทจากสาเหตุของอาการ ได้แก่

  •  เกิดจากตาเหล่ (Strabismic amblyopia) พบได้บ่อยและเป็นสาเหตุหลักของโรคตาขี้เกียจ โดยดวงตาไม่สามารถทำงานสอดประสานกันได้ดีทำให้มองเห็นภาพซ้อน ซึ่งทำให้สมองละเลยภาพจากดวงตาข้างมีปัญหา ก่อนที่เราจะใช้เรียกอาการนี้ด้วยชื่อ ตาขี้เกียจ เรามักใช้คำว่า ตาเหล่ (strabismic amblyopia) มาก่อน
  • สายตาข้างใดข้างหนึ่งมีปัญหา (Refractive amplyopia) บางครั้งดวงตาของผู้ที่มีอาการตาขี้เกียจนั้นก็ปกติดี แต่ในบางกรณี อาการตาขี้เกียจนั้น เกิดจากสาเหตุที่สายตานั้นมีความผิดปกติในดวงตาทั้งสองข้าง สมองจะเลือกใช้ตาข้างที่มีความผิดปกติทางสายตาที่น้อยกว่า และละเลยภาพที่ไม่ชัดเจนจากสายตาอีกข้างหนึ่ง เมื่อเวลาผ่านไป ดวงตาข้างที่ไม่ได้ใช้งานจึงเป็นสาเหตุให้เกิดโรคตาขี้เกียจได้
  • เกิดจากตาถูกบดบังการมองเห็น (Deprivation amblyopia) ซึ่งอาการนี้เกิดจากได้จากสาเหตุที่มีบางอย่างมาบดบังแสงที่จะส่องเข้ามาสู่ดวงตา เช่น ตาต้อกระจกแต่กำเนิด (congenital cataract) การรักษาตาต้อกระจกที่เป็นมาแต่กำเนิดนั้นเป็นสิ่งสำคัญและจำเป็นมากที่จะช่วยให้เด็กสามารถมีพัฒนาการของการมองเห็นเกิดขึ้นได้ตามปกติ

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำปรึกษาด้านการแพทย์ การวินิจฉัย หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

อ่านเพิ่มเติม:

แหล่งที่มา