แดนโทรลีน นาทริ (Dantrolene natri)

โดย ทบทวนบทความโดย เภสัชกรวิสสุตา ชั้นประเสริฐ

ชื่อสามัญ: แดนโทรลีน นาทริ (Dantrolene natri) Brand Name(s): แดนโทรลีน นาทริ (Dantrolene natri), แดนโทรลีน นาทริ (Dantrolene natri), แดนโทรลีน นาทริ (Dantrolene natri) และ แดนโทรลีน นาทริ (Dantrolene natri).

ข้อบ่งใช้

แดนโทรลีน นาทริ ใช้สำหรับ

ยาแดนโทรลีนนาทริ (Dantrolene natri) คือยาคลายกล้ามเนื้อ ทำงานโดยการฟื้นฟูระดับของแคลเซียมให้ปกติ ซึ่งช่วยป้องกันหรือลดอุณภูมิของร่างกายที่เพิ่มสูงอย่างรุนแรง

นอกจากนี้ยังใช้เพื่อป้องกัน หรือลดความเสี่ยงในการเกิดภาวะอุณหภูมิร่างกายสูงอย่างรุนแรง (malignant hyperthermia) ในผู้ป่วยบางคนก่อนการผ่าตัด หรือให้ยาระงับความรู้สึก (anesthesia) และยังสามารถใช้กับอาการอื่นๆ ได้ สอบถามแพทย์สำหรับข้อมูลเพิ่มเติม

วิธีการใช้ยาแดนโทรลีนนาทริ

  • ยาแดนโทรลีนนาทริมักจะให้โดยการฉีดยาที่โรงพยาบาล หรือคลินิก
  • หากคุณใช้ยาแดนโทรลีนนาทริที่บ้าน ควรทำตามขั้นตอนที่ผู้ดูแลสุขภาพสอนอย่างเคร่งครัด
  • หากเนื้อยาแดนโทรลีนนาทริมีฝุ่นผงแปลกปลอมหรือเปลี่ยนสี หรือหากขวดยาแตกหรือเสียหาย อย่าใช้ยานั้น
  • เก็บยานี้ พร้อมทั้งกระบอกฉีดยาและเข็มฉีดยาให้พ้นจากมือของเด็กและสัตว์เลี้ยง อย่าใช้เข็ม กระบอกฉีดยา หรืออุปกรณ์อื่นๆ ซ้ำ จำกัดอุปกรณ์ให้เหมาะสมหลังการใช้งาน สอบถามแพทย์หรือเภสัชกรเกี่ยวกับข้อบังคับท้องถิ่นสำหรับการกำจัดอย่างเหมาะสม

สอบถามผู้ดูแลสุขภาพหากคุณมีข้อสงสัยใดๆ เกี่ยวกับยาแดนโทรลีนนาทริ

การเก็บรักษายาแดนโทรลีนนาทริ

ยาแดนโทรลีนนาทรินั้นโดยปกติแล้วจะถูกจัดการและเก็บรักษาโดยผู้ดูแลสุขภาพ หากคุณใช้ยาแดนโทรลีนนาทริที่บ้าน ให้เก็บรักษายานี้ตามที่ผู้ดูแลสุขภาพกำหนด เก็บยาให้ห่างจากมือเด็กและสัตว์เลี้ยง

ข้อควรระวังและคำเตือน

ข้อควรรู้ก่อนใช้ยาแดนโทรลีนนาทริ

  • ก่อนการใช้ยาแดนโทรลีนนาทริ แจ้งให้แพทย์ทราบ หากคุณแพ้ส่วนประกอบใดในยานี้
  • ยาแดนโทรลีนนาทริอาจทำให้เกิดอาการมึนงง ง่วงซึม หรือวิงเวียน และอาจทำให้กล้ามเนื้ออ่อนแรง (เช่น แรงบีบมือลดลง กล้ามเนื้อขาอ่อนแรงโดยเฉพาะเวลาเดินลงบันได) อาการเหล่านี้อาจอยู่นานถึง 48 ชั่วโมง ห้ามขับรถ ใช้เครื่องจักร หรือทำอะไรก็ตามที่อาจเป็นอันตรายได้ในขณะนั้น
  • ตรวจสอบกับแพทย์ก่อนดื่มสุรา หรือใช้ยาที่อาจทำให้เกิดอาการง่วงซึม (เช่น ยานอนหลับ ยาคลายกล้ามเนื้อ) ขณะที่คุณใช้ยาแดนโทรลีนนาทริ อาจทำให้อาการง่วงซึมเพิ่มขึ้น สอบถามเภสัชกร หากคุณมีข้อสงสัยเกี่ยวกับยาที่อาจทำให้ง่วงซึม
  • คุณอาจจำเป็นต้องได้รับความช่วยเหลือขณะยืนหรือเดิน จนกว่าแรงของคุณจะกลับมาเป็นปกติ
  • ห้ามใช้เกินขนาดที่แนะนำโดยสอบถามแพทย์
  • แจ้งแพทย์หรือทันตแพทย์ หากคุณใช้ยาแดนโทรลีนนาทริ ก่อนรับการรักษาแพทย์หรือทันตกรรม การดูแลฉุกเฉิน หรือการผ่าตัด
  • เพื่อลดความเสี่ยงในการสำลัก ควรเคี้ยวอาหารอย่างละเอียด และกลืนอาหารทีละน้อย ในวันที่ใช้ยาแดนโทรลีนนาทริ
  • โรคตับที่รุนแรงและอาจเป็นอันตรายถึงชีวิต อาจจะเกิดได้จากยาแดนโทรลีนนาทริแบบรับประทาน โดยมักจะเกิดในระหว่างเดือนที่ 3 และเดือนที่ 12 ของการรักษา ความเสี่ยงอาจจะเพิ่มขึ้น หากใช้ยาในปริมาณมาก แม้จะเพียงระยะสั้นๆ และอาจจะเสี่ยงมากขึ้น หากคุณเป็นผู้หญิง หรืออายุมากกว่า 35 ปี หรือใช้ยาอื่นอยู่ในเวลาเดียวกัน สอบถามแพทย์ หากคุณมีข้อสงสัยใดๆ
  • ยาแดนโทรลีนนาทริอาจทำให้เนื้อเยื่อบาดเจ็บได้ หากมันรั่วไหลออกจากเส้นเลือดดำ แจ้งให้แพทย์ทราบหากคุณมีรอยปื้นแดง ปวดแสบปวดร้อน ปวด บวม แผลพุพอง แผลที่ผิวหนัง หรือมีของเหลวรั่วซึมตรงบริเวณที่ให้ยา
  • อาจต้องมีการการตรวจในห้องแล็บ เช่น การตรวจสมรรถภาพของตับ หากคุณใช้ยาแดนโทรลีนนาทริ การตรวจนี้จะใช้เพื่อเฝ้าสังเกตอาการของคุณหรือตรวจสอบผลข้างเคียง ควรไปตามนัดหมอ และนัดตรวจที่ห้องแล็บทุกครั้ง

ความปลอดภัยต่อการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

ยังไม่มีงานวิจัยที่น่าเชื่อถือเกี่ยวกับความเสี่ยงในสตรีที่ใช้ยานี้ในช่วงการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร โปรดปรึกษาแพทย์เพื่อหาประโยชน์และความเสี่ยงก่อนการใช้ยานี้ ยาแดนโทรลีนนาทริจัดอยู่ในประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์ หมวด C โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกา (FDA)

การจัดประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกามีดังนี้

  • A= ไม่มีความเสี่ยง
  • B= ไม่พบความเสี่ยงในการวิจัยบางชิ้น
  • C= อาจจะมีความเสี่ยง
  • D= พบหลักฐานแสดงถึงความเสี่ยง
  • X= ยาต้องห้าม
  • N= ไม่ทราบแน่ชัด

ผลข้างเคียง

ผลข้างเคียงของการใช้ยาแดนโทรลีนนาทริ

ยาทุกชนิดอาจมีผลข้างเคียง แต่คนจำนวนมากอาจจะไม่มีผลข้างเคียง หรือมีเพียงเล็กน้อยก็เป็นได้ ตรวจสอบกับหมอของคุณ หากผลข้างเคียงที่พบได้ทั่วไปเหล่านี้ไม่ยอมหายไปหรือรบกวนคุณ

  • แรงบีบมือลดลง
  • มึนงง
  • ง่วงซึม
  • หน้าแดง
  • ปวดหัว
  • คลื่นไส้
  • วิงเวียน
  • เหนื่อยล้า
  • เสียงเปลี่ยน
  • อ่อนแรง (เช่น กล้ามเนื้ออ่อนแรง)

รับการรักษาในทันทีหากมีผลข้างเคียงรุนแรงดังต่อไปนี้

  • อาการแพ้ที่รุนแรง (ผดผื่น ลมพิษ คัน หายใจติดขัด แน่นหน้าอก บวมที่ปาก ใบหน้า ริมฝีปาก หรือลิ้น)
  • ติดเชื้อที่หลอดเลือด
  • ปวดหน้าอก
  • สำลัก
  • กลืนลำบาก
  • หายใจตื้น
  • หายใจสั้น
  • มีอาการของโรคตับ (เช่น ดวงตาและผิวเป็นสีเหลือง ปัสสาวะสีเข้ม อุจจาระสีอ่อน คลื่นไส้ ปวดท้อง เบื่ออาหาร รู้สึกเหนื่อยล้าอย่างผิดปกติ)

ไม่ใช่ทุกคนจะเจอกับผลข้างเคียงเหล่านี้ และอาจจะมีอาการอย่างอื่นนอกเหนือจากที่กล่าวมาข้างต้น ถ้าคุณมีข้อสงสัยใดๆ โปรดปรึกษาหมอของคุณ

ปฏิกิริยาของยา

ปฏิกิริยากับยาอื่น

ยาแดนโทรลีนนาทริอาจเกิดปฏิกิริยากับยาอื่นที่คุณกำลังใช้อยู่ ซึ่งอาจส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง เพื่อป้องกันปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้น คุณควรจะบอกแพทย์หรือเภสัชกรของคุณว่าคุณกำลังใช้ยาอะไรอยู่บ้าง (ทั้งยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่ซื้อได้เอง และสมุนไพรต่างๆ) เพื่อความปลอดภัย โปรดอย่าเริ่มใช้ยา หยุดยา หรือเปลี่ยนขนาดยาโดยไม่ได้รับความเห็นชอบจากแพทย์

ปฏิกิริยากับอาหารหรือแอลกอฮอล์

ยาแดนโทรลีนนาทริอาจมีปฏิกิริยากับอาหารหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ โดยส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

ปฏิกิริยากับอาการโรคอื่น

ยาแดนโทรลีนนาทริอาจส่งผลให้อาการโรคของคุณแย่ลง หรือส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา โปรดแจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบถึงสภาวะโรคของคุณก่อนใช้ยาเสมอ

ขนาดยา

ข้อมูลในที่นี้ไม่มีเจตนาให้ใช้ทดแทนคำแนะนำทางการแพทย์ ควรปรึกษากับแพทย์และเภสัชกรทุกครั้ง เพื่อรับทราบข้อมูลเพิ่มเติม

ขนาดยาแดนโทรลีนนาทริสำหรับผู้ใหญ่

สำหรับภาวะอุณหภูมิร่างกายสูงอย่างรุนแรง (Malignant Hyperthermia) (ตามเกณฑ์ของ MHAUS)

  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 2.5 มก./กก. ฉีดเข้าหลอดเลือดดำอย่างรวดเร็วพร้อมกันที่เดียว ให้ซ้ำได้ตามความจำเป็น
  • บางครั้งขนาดยามากกว่า 10 มก./กก.(ขนาดยาสะสม) ก็จำเป็น (ให้ได้สูงสุดถึง 30 มก./กก.)
  • ขนาดยาปกติ 1 มก./กก. ฉีดเข้าทางหลอดเลือดดำ ทุกๆ 4-6 ชั่วโมง หรือค่อยๆ หยอดยาเข้าทางหลอดเลือดดำ 0.25มก./กก./ชั่วโมง
  • ให้ยาอย่างต่อเนื่องอย่างน้อย 36 ชั่วโมง

สำหรับการป้องกันภาวะอุณหภูมิร่างกายสูงอย่างรุนแรง (Malignant Hyperthermia)

  • 1-3 วัน ก่อนการผ่าตัด: ขนาดยาที่แนะนำคือ 4-8 มก./กก./วัน แบ่งรับประทานทุกๆ 6 ชั่วโมง.
  • 75 นาทีก่อนให้ยาระงับความรู้สึก: ขนาดยาที่แนะนำคือ 2.5 มก./กก. ฉีดเข้าหลอดเลือดนานกว่า 60 นาที การให้ยาเพิ่มเติมเป็นครั้งคราวเมื่อจำเป็น

อาการเกร็ง

  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 25 มก. รับประทานทุกวัน เป็นเวลา 7 วัน
  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 25 มก. รับประทานทุกๆ 8 ชั่วโมง เป็นเวลา 7 วัน
  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 50 มก. รับประทานทุกๆ 8 ชั่วโมง เป็นเวลา 7 วัน

ขนาดยาที่แนะนำคือ 100 มก. รับประทานทุกๆ 8 ชั่วโมงห้ามเกิน 100 มก. รับประทานทุกๆ 6 ชั่วโมง

หยุดใช้ยาหากไม่ได้รับผลของยาภายใน 6-7 สัปดาห์

กลุ่มอาการนิวโรเล็ปติก (Neuroleptic Malignant Syndrome) (ข้อบ่งใช้นี้ไม่ได้ระบุในฉลาก/ Off-label)

  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 25 มก./วัน ฉีดเข้าทางหลอดเลือดดำ ค่อยๆเพิ่มขึ้นเป็น 150 มก./วัน

ภาวะกล้ามเนื้อเต้นกระตุกจากซักซินิลโคลีน (Succinylcholine-induced Fasciculations) และ อาการปวดกล้ามเนื้อหลังการผ่าตัด (Post-op Muscle Pain) (ข้อบ่งใช้นี้ไม่ได้ระบุในฉลาก/ Off-label)

  • น้ำหนักน้อยกว่า 45 กก.: ขนาดยาที่แนะนำคือ 100 มก. รับประทาน 2 ชั่วโมงก่อนการผ่าตัด
  • น้ำหนักมากกว่าหรือเท่ากับ 45 กก.: ขนาดยาที่แนะนำคือ 150 มก. รับประทาน 2 ชั่วโมงก่อนการผ่าตัด

การเฝ้าสังเกต: การตรวจการทำงานของตับ (LFTs) บิลิรูบิน (bilirubin)

ขนาดยาแดนโทรลีนนาทริสำหรับเด็ก

สำหรับภาวะอุณหภูมิร่างกายสูงอย่างรุนแรง (Malignant Hyperthermia) (ตามเกณฑ์ของ MHAUS)

  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 2.5 มก./กก. ฉีดเข้าหลอดเลือดดำอย่างรวดเร็วพร้อมกันที่เดียว ทำซ้ำเป็นครั้งคราว
  • บางครั้งขนาดยามากกว่า 10 มก./กก.(ขนาดยาสะสม) ก็จำเป็น (สูงถึง 30 มก./กก.)
  • ขนาดยาปกติ 1 มก./กก. ฉีดเข้าทางหลอดเลือดดำ ทุกๆ 4-6 ชั่วโมง หรือค่อยๆ หยอดยาเข้าทางหลอดเลือดดำ 0.25มก./กก./ชั่วโมง
  • ให้ยาอย่างต่อเนื่องอย่างน้อย 36 ชั่วโมง

สำหรับการป้องกันภาวะอุณหภูมิร่างกายสูงอย่างรุนแรง (Malignant Hyperthermia)

  • 1-3 วัน ก่อนการผ่าตัด: ขนาดยาที่แนะนำคือ 4-8 มก./กก./วัน แบ่งรับประทานทุกๆ 6 ชั่วโมง.
  • 75 นาทีก่อนให้ยาระงับความรู้สึก: ขนาดยาที่แนะนำคือ 2.5 มก./กก. ฉีดเข้าหลอดเลือดนานกว่า 60 นาที การให้ยาเพิ่มเติมเป็นครั้งคราวเมื่อจำเป็น

อาการเกร็ง

การเฝ้าสังเกต: การตรวจการทำงานของตับ (LFTs) บิลิรูบิน (bilirubin)

อายุมากกว่าหรือเท่ากับ 5 ปี

  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 0.5 มก./กก. รับประทานทุกวัน เป็นเวลา 7 วัน
  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 0.5 มก./กก. รับประทานทุกๆ 8 ชั่วโมง เป็นเวลา 7 วัน
  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 1 มก./กก. รับประทานทุกๆ 8 ชั่วโมง เป็นเวลา 7 วัน
  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 2 มก./กก. รับประทานทุกๆ 8 ชม. ไม่เกิน 100 มก. รับประทานทุกๆ 6 ชั่วโมง

อายุน้อยกว่า 5 ปี

  • ขนาดยาเริ่มต้นคือ 1 มก./กก./วัน แบ่งรับประทานทุกๆ 12 ชั่วโมง
  • ขนาดยาสูงสุดคือ 12 มก./กก./วัน แบ่งรับประทานทุกๆ 6 ชั่วโมง
  • ห้ามเกิน 3 มก./กก. รับประทานทุกๆ 6-12 ชั่วโมง หรือรับประทาน 400 มก./24 ชั่วเมง

รูปแบบของยา แดนโทรลีน นาทริ

ความแรงและรูปแบบของยามีดังนี้

  • ยาแคปซูลแดนโทรลีนนาทริ 25 มก.
  • ยาแคปซูลแดนโทรลีนนาทริ 50 มก.
  • ยาแคปซูลแดนโทรลีนนาทริ 100 มก.
  • ยาผงแห้งสำหรับเตรียมยาฉีดแดนโทรลีนนาทริ 20 มก./ไวแอล
  • ยาผงแห้งสำหรับเตรียมยาฉีดแดนโทรลีนนาทริ 250 มก./ไวแอล

กรณีฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด

หากเกิดเหตุฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด ควรแจ้งเหตุฉุกเฉิน หรือนำส่งห้องฉุกเฉินใกล้บ้านโดยทันที

กรณีลืมใช้ยา

หากคุณลืมใช้ยานี้ ควรติดต่อแพทย์หรือผู้ดูแลสุขภาพของคุณในทันที

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำทางการแพทย์ การวินิจฉัยโรคหรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

อ่านเพิ่มเติม:

แหล่งที่มา

Review Date: สิงหาคม 27, 2018 | Last Modified: ตุลาคม 7, 2019