ภูมิแพ้ และ โรคซึมเศร้า มีความเกี่ยวข้องกันอย่างไร

โดย ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ

โรคภูมิแพ้ จะมีอาการ ไอ  จาม น้ำมูกไหล เจ็บคอ และปวดศีรษะ อาการเหล่านี้จะมีตั้งแต่เล็กน้อยไปจนถึงรุนแรง ในขณะที่บางคนที่มีอาการภูมิแพ้สามารถใช้ชีวิตประจำวันอย่างปกติได้ เพียงแค่มีความรู้สึกไม่สบายเพียงเล็กน้อยเท่านั้น ในขณะที่บางคนอาจส่งผลกระทบคนเป็นโรคจมูกอักเสบ นอกจากนี้โรค ภูมิแพ้ โรคซึมเศร้า ยังเกี่ยวข้องกันและพฤติกรรมการฆ่าตัวตายอีกด้วย โรคภูมิแพ้อาจะไม่ได้เป็นสาเหตุของโรคซึมเศร้าแต่อาจจะทำให้เราเข้าไปสู่โรคซึมเศร้าได้เพราะหงุดหงิดจากอาการภูมิแพ้ แต่ไม่ได้หมายความว่าทุกคนที่มีอาการแพ้จะมีอาการซึมเศร้าหรือวิตกกังวลและในทางกลับกัน แต่คุณอาจมีความเสี่ยงต่อภาวะซึมเศร้าหากคุณมีประวัติเป็นภูมิแพ้

ภูมิแพ้ กับ โรคซึมเศร้า เกี่ยวข้องกันอย่างไร

สำหรับผู้ที่ป่วยเป็นโรคภูมิแพ้เรื้อรังและถาวรอาจจะมีวันแย่ๆ บางในหนึ่งสัปดาห์หรือหนึ่งเดือน แต่การเจอเหตุการณ์ที่เลวร้ายมากกว่าวันดีๆ ก็จะส่งผลต่อความคิดของคุณ ในขณะที่ชีวิตก็ต้องดำเนินต่อและต้องเผชิญกับอาการแพ้ กิจวัตรประจำวันที่ต้องทำทุกวันก็ยังต้องทำแม้ว่าจะรู้สึกแย่ขนาดไหนก็ตาม ในขณะที่อาการแพ้อาจส่งผลต่อประสิทธิภาพการทำงานได้ไม่ว่าจะเป็นในที่ทำงานหรือโรงเรียน ขึ้นอยู่กับความรุนแรงของอาการ ประเภทของกิจกรรมที่ทำให้เหนื่อยล้าขนาดไหน ปัญหาสุขภาพและอารมณ์เป็นสิ่งที่มีความสัมพันธ์กัน ความจริงแล้วสาเหตุของภาวะซึมเศร้าเกิดจากได้เจอเหตุการณ์ที่เครียดและอาการเจ็บป่วย เช่น การวินิจฉัยว่าเป็นโรคหลอดเลือดหัวใจหรือโรคมะเร็งสามารถทำให้ไวต่อภาวะซึมเศร้า แน่นอนว่าอาการแพ้ไม่ร้ายแรงเท่าปัญหาสุขภาพ แต่อย่างไรก็ตามความรู้สึกที่ไม่สบายทุกๆ วันอาจทำให้คุณรู้สึกแย่ได้ โดยไม่คำนึงถึงความรุนแรงของอาการ

การศึกษาในปี 2545 จากจิตวิทยาการแพทย์ นำโดยดร. มาร์แชลพบว่าปฏิกิริยาการแพ้ละอองเกสรทำให้เกิดความเหนื่อยล้าและการเปลี่ยนแปลงอารมณ์อย่างมีนัยสำคัญ อย่างน้อยผู้ป่วยบางรายก็พบว่าปฏิกิริยาดังกล่าวอาจทำให้ความเร็วในการประมวลผลทางปัญญาช้าลงนอกจากนี้ ดร. Teodor Postolache ที่มหาวิทยาลัยแมริแลนด์ยังตีพิมพ์บทความเกี่ยวกับความสัมพันธ์ระหว่างตัวชี้วัดการฆ่าตัวตายและโรคภูมิแพ้ โดยกลุ่มของ ดร.Postolache สังเกตเห็นว่าอัตราการฆ่าตัวตายสูงสุดในช่วงเดือนเมษายน-มิถุนายน ซึ่งเป็นช่วงที่สภาพแวดล้อมมีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็วเนื่องจากละอองเกสร นักวิจัยพบความสัมพันธ์ระหว่างการวัดอาการซึมเศร้าและอาการภูมิแพ้ที่สัมพันธ์กับความรุนแรงตามฤดูกาลของละอองเรณูของต้นไม้

สาเหตุของภาวะซึมเศร้ากับอาการแพ้

ยังไม่มีการศึกษาหรือหลักฐานที่แน่ชัดว่าภูมิแพ้เป็นสาเหตุของโรคซึมเศร้า แต่ศาสตราจารย์แพทย์ Richard F. Lockey ผู้อำนวยการแผนกการแพ้และภูมิคุ้มกันวิทยาของมหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์เซาท์ฟลอริดาในแทม กล่าวว่า การที่มีอาการแพ้ทำให้เราไม่สามารถหายใจทางจมูกได้อย่างสะดวก มีอาการปวดหัว และไม่สามารถนอนหลับได้อย่างดีและเต็มอิ่มในเวลากลางคืน จึงทำให้คุณมีโอกาสที่จะหดหู่ ซึ่งมีหลักฐานชัดเจนว่าโรคภูมิแพ้รบกวนการนอนหลับและก่อให้เกิดปัญหาการนอนหลับ ซึ่งเกี่ยวกับความตึงเครียด และภาวะซึมเศร้า

การรักษา

หากคุณมีอาการซึมเศร้าหรือวิตกกังวลเมื่ออาการแพ้กำเริบการควบคุมอาการภูมิแพ้อาจช่วยให้คุณรู้สึกดีขึ้นทั้งทางร่างกายและจิตใจ และควรหลีกเลี่ยงการก่อให้เกิดโรคภูมิแพ้และควรใช้ยาแพ้ยาตามใบสั่งแพทย์หรือยาตามใบสั่งแพทย์เพื่อรักษาอาการ หรือลองทำสิ่งง่ายๆ ในชีวิตประจำวัน เช่น

  • หมั่นทำความสะอาดเตียงอยู่เสมอเพื่อลดอาการแพ้ฝุ่น
  • ดูดฝุ่นในบ้าน 1-2 ครั้งต่อสัปดาห์ ทำความสะอาดบ้านอย่าสม่ำเสมอเพื่อลดการเกิดฝุ่น
  • ปิดประตูและหน้าต่างเพื่อลดการสัมผัสกับสารก่อภูมิแพ้ภายนอกอาคาร
  • หลีกเลี่ยงผลิตภัณฑ์ที่มีกลิ่นหอม เช่น เทียน โลชั่น สเปรย์น้ำหอม
  • สวมหน้ากากเมื่อต้องเผชิญกับฝุ่นและละออง
  • ล้างจมูกด้วยน้ำเกลือ เพื่อล้างน้ำมูกหรือเมือกใสๆ ออกจากจมูก

แม้ว่าภูมิแพ้จะไม่ใช่สาเหตุของภาวะซึมเศร้าโดยตรงแต่ก็สามารถทำให้เราเข้าสู่ภาวะซึมเศร้าได้เช่นกัน การป่วยทางกายก็ส่งผลต่อสภาวะทางจิตใจได้เช่นกัน การรักษาร่างกายให้แข็งแรง ไม่ป่วยก็เป็นสิ่งหนึ่งที่ช่วยลดอาการหดหู่ หรือความเศร้าให้กับเราได้

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

อ่านเพิ่มเติม:

แหล่งที่มา
บทความนี้ก็น่าสนใจเหมือนกัน