ขนคุด ปัญหาผิวกวนใจ รักษาและป้องกันง่ายๆ ได้ด้วยตัวเอง

โดย ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ.

ขนคุด ปัญหาผิวหนังที่อาจกำลังเป็นปัญหากวนใจใครหลายๆ คน บางครั้งขนคุดอาจเป็นเพียงตุ่มนูน ที่คอยสร้างความรำคาญให้คุณ เมื่อพบเห็นและสัมผัส แต่หากคุณดูแลรักษาไม่ถูกวิธี ขนคุดตุ่มเล็กๆ ก็อาจติดเชื้อ และลุกลามเป็นปัญหาผิวใหญ่โตได้เช่นกัน

อย่างไหนที่เรียกว่าขนคุด

ขนคุด คือ เส้นขนที่งอกโผล่พ้นผิวหนังแล้วแต่งอกลับลงไปใต้ผิวหนังอีกครั้ง หรือเส้นขนที่งอกออกมาจากรูขุมขน หรือปุ่มรากผม (Hair follicle) ที่อยู่ใต้ผิวหนัง แต่ไม่โผล่พ้นผิวหนังตามปกติ กลับม้วนงออยู่ใต้ผิวหนัง หรือม้วนกลับลงไปในรูขุมขน ส่งผลให้ผิวหนังบริเวณนั้นมีลักษณะเป็นตุ่มนูน บางครั้งอาจมองเห็นเส้นขนอยู่ใต้ผิวหนัง และมักเกิดบริเวณเดียวกันเป็นหย่อมๆ หากขนคุดเกิดการติดเชื้อหรืออักเสบ อาจเกิดเป็นตุ่มแดง หรือตุ่มหนอง ลักษณะคล้ายสิว

ขนคุดสามารถเกิดได้ทุกที่ สาเหตุหลักที่ทำให้เกิดขนคุด คือ การกำจัดขนด้วยการโกน การถอน และการแว็กซ์ โดยบริเวณที่พบว่าเกิดขนคุดบ่อยๆ  ได้แก่ ใบหน้า ลำคอ รักแร้ อวัยวะเพศ และขา

ปัจจัยเสี่ยงที่อาจทำให้คุณเกิดขนคุด

ขนคุดสามารถเกิดขึ้นได้กับทุกคน โดยเฉพาะอย่างยิ่งวัยรุ่นและผู้ใหญ่ แต่คุณมีแนวโน้มเกิดขนคุดมากกว่า ถ้าหากคุณ…

  • มีน้ำมัน หรือเซลล์ผิวหนังที่ตายแล้วอุดตันรูขุมขน
  • มีผิวแห้ง
  • มีขนหยิกหนา หรือขนเส้นใหญ่
  • โกนขนชิดผิวหนังเกินไป หรือโกนขนย้อนแนวขน
  • ขัดผิวแรงเกินไป หรือใช้ผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดที่ทำให้ผิวระคายเคือง

ขนคุด…รักษาได้

ขนคุดส่วนใหญ่สามารถหายได้เองโดยไม่ต้องรักษา เพียงแต่ต้องใช้เวลาสักพัก (ประมาณ 1-6 เดือน) หากคุณอยากให้ขนคุดหายเร็วขึ้น วิธีเหล่านี้ช่วยได้

  • หยุดกำจัดขนในบริเวณที่มีขนคุด
  • อย่าพยายามบีบหรือแกะเกาขนคุด เพราะเชื้อแบคทีเรียอาจเข้าไปในบาดแผลที่คุณสร้างขึ้น เพิ่มความเสี่ยงให้ผิวหนังติดเชื้อ และอาจทำให้เป็นแผลเป็นได้
  • ประคบร้อนในบริเวณที่มีขนคุด
  • สวมเสื้อผ้าหลวมๆ จนกว่าขนคุดจะหาย
  • ไม่ขัดผิวระหว่างมีขนคุด

หากทำวิธีข้างต้น หรือปล่อยไว้แล้วขนคุดไม่หาย คุณอาจปรึกษาแพทย์ โดยแพทย์อาจแนะนำวิธีการรักษา ดังนี้

รักษาด้วยยา

  • ทายาสเตียรอยด์เพื่อช่วยลดการบวม อักเสบ และระคายเคือง
  • ทายาที่มีส่วนประกอบของสารอนุพันธ์ของวิตามินเอ หรือเรตินเอ (Retinoids/ Retin A) เพื่อช่วยขจัดเซลล์ผิวที่ตายแล้ว และช่วยไม่ให้สีผิวคล้ำลงเพราะขนคุด
  • ทาหรือกินยาปฏิชีวนะเพื่อช่วยรักษาอาการติดเชื้อ

รักษาด้วยเลเซอร์ เพื่อกำจัดขนในระดับลึกกว่า และยับยั้งไม่ให้ขนงอกขึ้นมาอีกครั้ง แต่วิธีนี้อาจทำให้เกิดตุ่มพอง แผลเป็น หรือผิวหนังสีเข้มขึ้นได้

ไม่อยากมีขนคุด ลองวิธีเหล่านี้ดู

  • ขัดผิวเป็นประจำ และทำให้ผิวชุ่มชื้นอยู่เสมอ
  • หลีกเลี่ยงการใช้ผลิตภัณฑ์ที่อุดตันรูขุมขน
  • ทาครีมที่มีส่วนผสมของกรดอัลฟาไฮดรอกซี หรือเอเอชเอ (Alpha Hydroxy Acid / AHA) หรือกรดไกลโคลิค (Glycolic acid) ระหว่างกำจัดขน เพื่อให้ผิวเรียบเนียนและลดโอกาสเกิดขนคุด
  • รักษาความสะอาดของผิวหนัง โดยเฉพาะอย่างยิ่งบริเวณที่มีแนวโน้มเกิดขนคุดได้ง่าย ไม่ควรให้เหงื่อหมักหมม
  • หากจำเป็นต้องโกนขน ควรใช้มีดโกนใบเดี่ยว เพราะมีดโกนใบคู่จะทำให้เหลือตอขนลึกลงไปใต้ผิวหนัง โดยโกนขนตามแนวขน และไม่โกนขนชิดผิวหนังมากเกินไป นอกจากจะป้องกันขนคุดแล้ว ยังป้องกันไม่ให้เชื้อแบคทีเรียเข้าสู่ผิวผ่านรอยโกนขนได้ด้วย
  • หลีกเลี่ยงการกำจัดขน หากเลี่ยงไม่ได้ ควรเลือกวิธีกำจัดขนที่ลดความเสี่ยงการเกิดขนคุด อย่าง การเลเซอร์กำจัดขน การกำจัดขนด้วยกระแสไฟฟ้า (Electrolysis) หรือการทายาที่ช่วยชะลอการงอกใหม่ของขน เช่น ยาอีฟลอร์นิทีน (Eflornithine) เป็นต้น

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำทางการแพทย์ การวินิจฉัยโรคหรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

อ่านเพิ่มเติม:

แหล่งที่มา
สุขภาพดีไม่มีขาย ถ้าอยากได้ต้องเข้ามาลงทะเบียนรับข่าวสารกับเรา
รับข่าวสารจาก Hello คุณหมอ เกี่ยวกับเคล็ดลับสุขภาพ อัพเดทสุขภาวะและอื่น ๆ มากมาย