โลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12 (Vitamin B12 Deficiency Anemia)

โดย ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ

โลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12 ซึ่งทำหน้าที่สำคัญในการผลิตเซลล์เม็ดเลือดแดง ถ้าขาดวิตามินบี12 จะส่งผลต่อการผลิตเซลล์เม็ดเลือดแดง และนำไปสู่ภาวะโลหิตจาง

คำจำกัดความ

โรคโลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12 คืออะไร

หากคุณมีภาวะขาดวิตามินบี12 (Vitamin B12 Deficiency Anemia) นั่นหมายความว่า ร่างกายของคุณมีปริมาณของวิตามินชนิดนี้ไม่เพียงพอ

วิตามินบี12 ทำหน้าที่สำคัญในการผลิตเซลล์เม็ดเลือด การมีวิตามินบี12 ไม่เพียงพอหมายความว่า เซลล์ของคุณจะมีออกซิเจนและสารอาหารไม่เพียงพอที่จะทำงาน แล้วในที่สุด ก็จะทำให้คุณรู้สึกอ่อนแรงและเหนื่อยล้า การขาดวิตามินบี12 ยังมักทำให้เกิดความเสียหายที่ระบบประสาท และอาจส่งผลกระทบต่อความทรงจำและการคิดอีกด้วย

โรคโลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12 พบได้บ่อยได้แค่ไหน

การขาดวิตามินบี12 พบได้มากในประเทศที่ร่ำรวย โดยเฉพาะในหมู่ผู้สูงอายุ แต่สามารถจัดการได้ด้วยการลดปัจจัยเสี่ยง สำหรับข้อมูลเพิ่มเติมโปรดปรึกษากับแพทย์

อาการ

อาการโลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12 เป็นอย่างไร

หากอาการขาดวิตามินบี12 อยู่ในระดับเบา คุณอาจจะไม่มีสัญญาณหรืออาการที่รุนแรง อาการของการขาดวิตามินบี12 ในระดับเบานั้น คล้ายคลึงกับอาการของการมีอายุที่เพิ่มขึ้น

เมื่อภาวะโลหิตจางรุนแรงขึ้น คุณอาจจะมีอาการดังนี้

  • รู้สึกอ่อนแรง เหนื่อยล้า และวิงเวียนศีรษะ
  • มีผิวซีด
  • มีแผลหรือรอยแดงที่ลิ้น หรือเลือดออกที่เหงือก
  • รู้สึกไม่สบายที่ท้องหรือน้ำหนักลด
  • ท้องร่วงหรือท้องผูก

อาการขาดวิตามินบี12 ระดับเบาเป็นเวลานาน สามารถทำลายเซลล์ประสาทได้ ในกรณีนี้คุณจะมีอาการดังต่อไปนี้

  • มีอาการเหน็บชาที่นิ้วมือหรือนิ้วเท้า
  • ความสมดุลไม่ดี
  • โรคซึมเศร้า
  • เสียสติ สูญเสียสุขภาพจิต

ควรไปพบหมอเมื่อไร

ถ้าคุณมีอาการใดๆ ที่กล่าวมาข้างต้น หรือมีข้อสงสัยใดๆ ควรปรึกษากับคุณหมอ เนื่องจากร่างกายของแต่ละคนมีความแตกต่างกัน ทางที่ดีที่สุดจึงควรพูดคุยกับหมอ เพื่อหาแนวทางในการรักษาที่ดีที่สุดสำหรับคุณ

สาเหตุ

สาเหตุของโลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12

งานวิจัยแสดงให้เห็นว่า คนส่วนใหญ่มักได้รับวิตามินบี12 มากเกินกว่าความจำเป็น จากการรับประทานอาหารตามปกติ โดยเฉพาะจากเนื้อสัตว์ ไข่ นม และชีส โดยโลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12 มักจะเกิดขึ้นจากการที่ระบบทางเดินอาหารไม่สามารถดูดซึมวิตามินบี12 ได้ ซึ่งอาจเกิดได้จาก

  • คุณมีภาวะโลหิตจางอย่างร้าย (Pernicious anemia) ภาวะของโลหิตจางนี้ ทำให้ร่างกายสามารถทำลายเซลล์ในกระเพาะอาหาร ที่ช่วยในการดูดซึมวิตามินบี12
  • คุณเคยผ่าตัดนำบางส่วนของกระเพาะอาหารหรือลำไส้เล็กส่วนปลายออก รวมไปถึงการผ่าตัดที่ช่วยลดน้ำหนัก ในผู้ที่มีภาวะน้ำหนักเกินมาก
  • ร่างกายของคุณมีปัญหากับการย่อยอาหาร เช่น โรคบิดสปรู (sprue) หรือโรคเซลิแอค (celiac disease) โรคโครห์น (Crohn’s Disease) แบคทีเรียเติบโตในลำไส้เล็ก หรือพยาธิ

ปัจจัยเสี่ยง

ปัจจัยเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดโลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12

ปัจจัยทั่วไปที่เพิ่มความเสี่ยงของการขาดวิตามินบี12 มีดังนี้

  • อาหารของคุณมีแหล่งของสารอาหารวิตามินตามธรรมชาติน้อย หรือไม่มีเลย เช่น อาหารจำพวกเนื้อสัตว์ ผชิตภัณฑ์จากนม ผลไม้ และผักต่างๆ
  • หากคุณมีปัญหาเกี่ยวกับลำไส้ หรือสภาวะทางการแพทย์อื่นๆ ที่ส่งผลกระทบกับการดูดซึมวิตามิน
  • หากคุณดื่มสุรามากเกินไป
  • หากคุณกำลังใช้ยาที่สามารถยับยั้งการดูดซึมวิตามิน

การวินิจฉัยโรคและการรักษาโรค

ข้อมูลในที่นี้ไม่มีเจตนาให้ใช้ทดแทนคำแนะนำทางการแพทย์ ควรปรึกษากับแพทย์ทุกครั้งเพื่อรับทราบข้อมูลเพิ่มเติม

การวินิจฉัยโลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12

หากแพทย์สงสัยว่าคุณอาจจะเป็นโรคนี้ แพทย์จะทำการตรวจร่างกายและซักประวัติของคุณและสอบถามความรู้สึกของคุณ นอกจากนี้แพทย์อาจแนะนำให้ทำการตรวจเลือด เพื่อตรวจปริมาณของเซลล์เม็ดเลือดแดง และดูว่าร่างกายของคุณมีวิตามินบี12 เพียงพอหรือไม่

นอกจากนี้ยังมีการตรวจสอบปริมาณของกรดโฟลิค ซึ่งเป็นวิตามินบีอีกชนิดหนึ่ง บางคนมีที่ระดับของวิตามินบี12 น้อยเกินไป อาจจะมีระดับของกรดโฟลิคน้อยด้วยเช่นกัน สภาวะทั้งสองนี้มีอาการที่คล้ายกันแต่ต้องการการรักษาที่แตกต่างกัน

การรักษาโลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12

ภาวะโลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12 มักจะรักษาได้ด้วยอาหารเสริมวิตามินบี12 การรับประทานอาหารเสริมวิตามินบี12 เป็นทางเลือกแรกในการรักษา เพื่อทำให้ปริมาณของวิตามินบี12 กลับมาสู่ในระดับปกติและลดอาการต่างๆ เพื่อรักษาระดับของวิตามินบี12 ให้อยู่ในระดับปกติ คุณจะต้องรับประทานอาหารเสริมวิตามินบี12 ไปตลอดชีวิต หากคุณหยุดรับประทาน อาจทำให้กลับมามีภาวะโลหิตจางอีกครั้ง

การปรับเปลี่ยนไลฟ์สไตล์และการเยียวยาตนเอง

การปรับเปลี่ยนไลฟ์สไตล์หรือการเยียวยาตนเองที่จะช่วยจัดการโลหิตจางจากการขาดวิตามินบี12

คุณสามารถพัฒนาสุขภาพของคุณที่บ้านได้ ด้วยการรับประทานอาหารที่มีเนื้อสัตว์ นม ชีส และไข่ ซึ่งเป็นแหล่งสำคัญของวิตามินบี12 นอกจากนี้ยังควรรับประทานอาหารที่มีวิตามินบีชนิดอื่น อย่างกรดโฟลิคในปริมาณมาก อาหารเหล่านี้ได้แก่ ผักใบเขียว ผลไม้ตระกูลส้ม และซีเรียลเสริมสารอาหาร

หากคุณมีข้อสงสัยใดๆ ควรปรึกษาแพทย์เพื่อทำความเข้าใจให้ดีขึ้นถึงทางออกที่ดีที่สุดสำหรับคุณ

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำทางการแพทย์ การวินิจฉัยโรคหรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

แหล่งที่มา

Review Date: ตุลาคม 21, 2018 | Last Modified: สิงหาคม 28, 2019

บทความนี้ก็น่าสนใจเหมือนกัน