home

เราจะปรับปรุงให้ดีขึ้นได้อย่างไร

close
chevron
บทความนี้อาจมีข้อมูลเท็จหรือไม่ถูกต้องแม่นยำ
chevron

โปรดแจ้งให้ทราบหากข้อมูลไม่ถูกต้อง

wanring-icon
คุณไม่จำเป็นต้องกรอกรายละเอียดนี้หากคุณไม่สะดวกใจ โปรดส่งความคิดเห็นของคุณที่ด้านล่างนี้เพื่อรับชมเว็บไซต์ต่อ
chevron
บทความนี้อาจมีข้อมูลไม่เพียงพอ
chevron

โปรดแจ้งให้ทราบหากข้อมูลไม่ครบถ้วน

wanring-icon
คุณไม่จำเป็นต้องกรอกรายละเอียดนี้หากคุณไม่สะดวกใจ โปรดส่งความคิดเห็นของคุณที่ด้านล่างนี้เพื่อรับชมเว็บไซต์ต่อ
chevron
ฉันมีข้อสงสัย
chevron

แม้ว่าเราอาจไม่ได้ให้คำแนะนำด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรค แต่เราก็พร้อมรับฟังความคิดเห็นของท่าน โปรดแสดงความคิดเห็นในกล่องข้อความด้านล่าง

wanring-icon
หากคุณเกิดภาวะฉุกเฉินทางการแพทย์ โปรดแจ้งสายด่วน 1669 หรือติดต่อโรงพยาบาลที่อยู่ใกล้พื้นที่ของคุณในทันที

หรือ คัดลอกลิงก์

ใหม่

วิธีตรวจเต้านมด้วยตัวเอง ขั้นตอนสำคัญที่อาจช่วยให้คุณรอดจากมะเร็งเต้านม

วิธีตรวจเต้านมด้วยตัวเอง ขั้นตอนสำคัญที่อาจช่วยให้คุณรอดจากมะเร็งเต้านม

โรคมะเร็งเต้านม ถือเป็นโรคร้ายแรงที่สุดโรคหนึ่ง และถือเป็นสาเหตุการเสียชีวิตอันดับต้น ๆ ของทั้งผู้หญิงไทยและทั่วโลก แม้ในปัจจุบัน เราจะยังไม่สามารถป้องกันโรคมะเร็งเต้านมได้ แต่การเฝ้าระวังและสังเกตการเปลี่ยนแปลงของเต้านมอย่างสม่ำเสมอ ก็อาจช่วยลดความรุนแรงของโรคนี้ได้ Hello คุณหมอ จึงอยากชวนคุณผู้หญิงมาเรียนรู้ วิธีตรวจเต้านมด้วยตัวเอง ซึ่งเป็นหนึ่งขั้นตอนสำคัญที่อาจช่วยให้คุณรอดจากมะเร็งเต้านม และความผิดปกติอื่น ๆ ของเต้านมได้

การตรวจเต้านมด้วยตัวเอง เรื่องสำคัญสำหรับผู้หญิง

การตรวจเต้านมด้วยตัวเอง สามารถทำได้ง่าย ๆ ที่บ้าน แม้ผู้เชี่ยวชาญจะระบุว่า การตรวจเต้านมด้วยตัวเอง ไม่ได้ช่วยป้องกันมะเร็งเต้านม หรือรักษาชีวิตคุณได้ แต่การตรวจเต้านมเป็นประจำ ด้วยวิธี การตรวจเต้านมด้วยตัวเอง ที่ถูกต้อง ก็อาจช่วยให้คุณสังเกตเห็นความเปลี่ยนแปลงหรือปัญหาที่เกิดขึ้นในเนื้อเยื่อเต้านมได้โดยเร็ว และเพิ่มโอกาสในการเจอมะเร็งเต้านม ก่อนที่จะแพร่กระจายจนเป็นอันตรายถึงชีวิต

ช่วงเวลาที่ดีที่สุดใน การตรวจเต้านมด้วยตัวเอง คือ ช่วง 3-5 วัน นับจากวันที่ประจำเดือนมาวันแรก เนื่องจาก เป็นช่วงที่เต้านมไม่นิ่มหรือแข็งจนเกินไป และควรทำเป็นประจำทุกเดือน ผู้หญิงวัยหมดประจำเดือน ก็ควรตรวจเต้านมด้วยตัวเองทุกเดือนเช่นกัน แนะนำให้เป็นวันที่เดียวกันทุกเดือน จะได้จำง่าย ๆ

วิธีตรวจเต้านมด้วยตัวเอง อย่างถูกต้อง

ตรวจเต้านมหน้ากระจก

  1. ยืนหน้ากระจกที่เห็นชัดเจน และมีแสงสว่างเพียงพอ ปล่อยแขนทั้ง 2 ข้างแนบลำตัว แล้วสังเกตว่าหน้าอกมีอะไรเปลี่ยนแปลงไปหรือไม่ เช่น ขนาด รูปร่าง ตำแหน่ง สีผิว รอยย่น รอยบุ๋ม อาการเจ็บปวด อาการบวมแดง ผื่น
  2. เช็กหัวนมดูว่ามีอาการเจ็บปวด ผิวลอก หัวนมบอด หรือทิศทางเปลี่ยนไปหรือไม่
  3. ยืนหลังตรง มือเท้าเอวให้กล้ามเนื้อหน้าอกตึงขึ้น แล้วลองหันซ้าย-ขวา เพื่อสังเกตการเปลี่ยนแปลงของเต้านมด้านนอก
  4. ยืนหลังตรง มือเท้าเอว โน้มตัวไปข้างหน้า สังเกตว่าผิวหนังเต้านมมีรอยดึงรั้ง หรือรูปร่างเปลี่ยนไปหรือไม่
  5. ยกแขนซ้ายขึ้น มือแตะหลังศีรษะ ลองหันซ้าย-ขวา ดูความเปลี่ยนแปลง จากนั้นใช้มือขวาคลำบริเวณขอบเต้านมซ้าย แล้วสลับอีกข้าง
  6. ยกแขนทั้งสองข้างขึ้นเหนือศีรษะ แล้วสังเกตความผิดปกติของเต้านมและหัวนม เช่น มีรอยนูน รอยบุ๋ม หรือการดึงรั้งหรือไม่
  7. วางนิ้วโป้งและนิ้วชี้ไว้บริเวณเต้านม จากนั้นบีบไล่เข้ามาที่หัวนม เพื่อดูว่ามีของเหลวไหลออกมาจากหัวนมหรือไม่

ตรวจเต้านมขณะอาบน้ำ

  1. มือซ้ายเท้าเอว แล้วใช้มือขวาคลำบริเวณรักแร้ซ้าย เพื่อดูว่าเนื้อเยื่อบริเวณนั้นแข็งขึ้น หรือมีลักษณะเป็นก้อนหรือไม่ แล้วสลับอีกข้าง
  2. คลำบริเวณกระดูกไหปลาร้าทั้ง 2 ข้างดูว่ามีก้อน หรือเนื้อเยื่อบวมหนาขึ้นหรือไม่
  3. ยกแขนซ้ายขึ้น มือแตะหลังศีรษะ แล้วใช้มือขวากดและคลำเต้านมซ้ายเบา ๆ ไล่จากฐานเต้านมขึ้นไปจนถึงกระดูกไหปลาร้า จากด้านนอกเข้ามาด้านใน แล้วสลับอีกข้าง

ตรวจเต้านมในท่านอน

  1. นอนราบไปกับพื้น ใช้หมอนใบเตี้ยหนุนใต้ไหล่ขวา ยกมือขวาแตะหลังศีรษะ กางมือซ้ายวางทาบบนเต้านมขวาส่วนบน
  2. ค่อย ๆ คลำเต้านม โดยหมุนตามเต็มนาฬิกาไปเรื่อย ๆ จากด้านนอก (บริเวณใกล้รักแร้) เข้าด้านใน (บริเวณหัวนม) จากนั้น บีบหัวนมดูว่ามีการเปลี่ยนแปลง หรือมีของเหลว เช่น เลือด น้ำเหลือง หนอง ไหลออกมาหรือไม่ แล้วสลับอีกข้าง

การเปลี่ยนแปลงของเต้านม ที่คุณต้องใส่ใจ

เต้านมปกติ

  • ผิวเต้านมควรเนียน สีผิวเสมอกัน ผิวไม่บวมหนา หรือมีรูขุมขนใหญ่จนมองเห็นชัดเหมือนผิวส้ม ไม่ควรมีรอยบุ๋ม หรือรอยนูนตะปุ่มตะป่ำ และไม่ควรมีสีแดงคล้ำ หรือผิวตึงบางจนเห็นเส้นเลือดใต้ผิวหนังชัดเจน หรือมีรอยแผลแตกพร้อมมีเลือดและน้ำเหลืองไหลออกมา
  • เต้านมทั้ง 2 ข้างควรอยู่ในระดับเดียวกัน มีรูปร่างและขนาดใกล้เคียงกัน
  • หัวนมควรอยู่ในระดับเดียวกัน รูปร่างคล้ายกัน สีเหมือนกัน และหัวนมควรชี้ออกด้านข้างเล็กน้อย ไม่ควรเอนไปข้างใดข้างหนึ่ง ผิวหนังไม่ควรมีแผลถลอก แผลนูน หรือมีน้ำเหลืองหรือเลือดไหลออกจากหัวนม
  • ผิวฐานหัวนมก็ควรเนียน สีผิวเสมอกัน ไม่มีรอยนูนหรือรอยบุ๋ม ไม่มีแผลผิวถลอก หรือแผลนูนแตก

เต้านมผิดปกติ

  • ขนาด รูปร่าง หรือระดับของเต้านมเปลี่ยนไป
  • ผิวหนังเปลี่ยนแปลง เช่น มีรอยย่น รอยนูน รอยบุ๋ม
  • ผิวบวมหนา หรือผิวหนังขรุขระเกิดขึ้นใหม่ ที่เต้านมหรือรักแร้ข้างใดข้างหนึ่ง ซึ่งแตกต่างกับอีกข้าง
  • มีรอยแตกลายใต้ผิวหนังบริเวณเต้านม
  • มีก้อนผิดปกติในลักษณะดึงรั้งผิว ยึดติดกับเนื้อเยื่อส่วนล่าง หรือกลิ้งได้ ในบริเวณเต้านม รักแร้ หรือเหนือไหปลาร้า
  • มีของเหลวไหลออกมาจากหัวนม เช่น เลือด น้ำเหลือง
  • หัวนมชื้นแฉะ หรือบวม แดง รักษายังไงก็ไม่หาย
  • ตำแหน่งของหัวนมเปลี่ยนไป เช่น หัวนมบอด หัวนมไม่ชี้ไปในทิศทางเดิม
  • มีผื่นที่หัวนม หรือในบริเวณรอบหัวนม
  • อาการเจ็บปวด หรือไม่สบายที่เต้านมข้างใดข้างหนึ่ง และอาการมักไม่หายไปง่ายๆ

คลำเต้านมแล้วเจอก้อน หรือเต้านมผิดปกติ ทำอย่างไรดี

อันดับแรก คุณไม่ควรแตกตื่น เนื่องจากผู้หญิงส่วนใหญ่มักมีก้อนในเต้านม หรือผิวหนังหน้าอกขรุขระอยู่แล้ว และก้อนที่เต้านมที่เจอก็มักเป็นเนื้องอกชนิดไม่ร้าย หรือไม่ใช่มะเร็ง ซึ่งอาจเกิดจาก ฮอร์โมนเปลี่ยนแปลง การบาดเจ็บ เป็นต้น

อย่างไรก็ดี หากคุณรู้สึกว่าการเปลี่ยนแปลงของเต้านมที่เจอไม่ใช่เรื่องปกติ คุณควรเข้าพบคุณหมอโดยเร็วที่สุด เพราะหากความผิดปกตินั้นเกิดขึ้นจากมะเร็งเต้านมจริง คุณหมอจะได้วางแผนการรักษาที่เหมาะสมให้กับคุณ โรคมะเร็งนั้นยิ่งเจอและรักษาได้เร็ว โอกาสรอดชีวิตก็จะยิ่งสูงขึ้น

สิ่งที่คุณต้องจำไว้ ก็คือ เราไม่สามารถตรวจหามะเร็งได้ด้วยวิธีใดวิธีหนึ่ง วิธีตรวจเต้านมด้วยตัวเอง เป็นเพียงการสังเกตเบื้องต้น การจะตรวจวินิจฉัยว่าเป็นมะเร็งได้ คุณหมอจะต้องซักประวัติโดยละเอียด ตรวจร่างกายโดยละเอียด และตรวจทางห้องปฏิบัติการอีกหลายอย่าง หากสงสัยควรไปพบคุณหมอ อย่าทึกทักเอาเองว่า คุณเป็นหรือไม่เป็นโรคมะเร็งเต้านม

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

แหล่งที่มา

การตรวจมะเร็งเต้านมด้วยตนเอง. https://www.si.mahidol.ac.th/th/division/hph/admin/news_files/496_49_1.pdf

https://medlineplus.gov/ency/article/001993.htm

How should I check my breasts?. https://www.nhs.uk/common-health-questions/womens-health/how-should-i-check-my-breasts/

Should You Do a Breast Self-Exam?. https://www.webmd.com/breast-cancer/breast-self-exam#1

Breast Self-Exam. https://www.breastcancer.org/symptoms/testing/types/self_exam

Breast Self-Exam. https://www.nationalbreastcancer.org/breast-self-exam

รูปของผู้เขียนbadge
เขียนโดย เนตรนภา ปะวะคัง แก้ไขล่าสุด 14/07/2021
ตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูลโดย ทีม Hello คุณหมอ
x