ฟลูโอซิโนโลน (Fluocinolone)

โดย ทบทวนบทความโดย เภสัชกรวิสสุตา ชั้นประเสริฐ

ชื่อสามัญ: ฟลูโอซิโนโลน (Fluocinolone) Brand Name(s): ฟลูโอซิโนโลน (Fluocinolone), ฟลูโอซิโนโลน (Fluocinolone), ฟลูโอซิโนโลน (Fluocinolone) และ ฟลูโอซิโนโลน (Fluocinolone).

ข้อบ่งใช้

ยา ฟลูโอซิโนโลน ใช้สำหรับ

ยา ฟลูโอซิโนโลน (Fluocinolone) มักใช้เพื่อเพื่อรักษาสภาวะของผิวหนังหลายๆ อย่าง เช่น ภาวะผื่นผิวหนังอักเสบ โรคผิวหนังอักเสบ โรคภูมิแพ้ ผดผื่น ยาฟลูโอซิโนโลนนั้นจะช่วยลดอาการบวม อาการคัน และรอยแดงที่สามารถเกิดจากสภาวะเหล่านี้ได้ ยานี้เป็นยาคอร์ติโคสเตียรอยด์ (Corticosteroid) ขนาดแรงปานกลาง

วิธีการใช้ยา ฟลูโอซิโนโลน

ยานี้ใช้กับผิวหนังเท่านั้น แต่ห้ามใช้กับบริเวณใบหน้า ขาหนีบ หรือใต้วงแขน นอกเสียจากแพทย์จะสั่ง ควรล้างมือและเช็ดให้แห้งก่อนใช้ยา และทำความสะอาดบริเวณที่มีอาการและเช็ดให้แห้ง ทายาเป็นแผ่นฟิล์มบางๆ บนบริเวณที่มีอาการ แล้วนวดเบาๆ โดยปกติคือวันละ 3-4 ครั้ง หรือตามที่แพทย์กำหนด ห้ามพันแผล ปกปิด หรือคลุมบริเวณที่ทายา นอกเสียจากแพทย์จะสั่ง หากทายานี้กับเด็กทารก บริเวณยังใช้ผ้าอ้อมอยู่ อย่าใส่ผ้าอ้อมหรือกางเกงพลาสติกจนแน่นเกินไป

หลังจากทายานี้ควรล้างมือให้สะอาด หากทายานี้ใกล้กับบริเวณดวงตา ควรหลีกเลี่ยงไม่ให้ยาเข้าสู่ดวงตาเพราะอาจทำให้เกิดโรคต้อหิน หรือทำให้โรครุนแรงขึ้นได้ และยังควรหลีกเลี่ยงไม่ใช้ยาเข้าจมูกหรือปาก หากยาเข้าในบริเวณเหล่านี้ ควรล้างด้วยน้ำเปล่าในปริมาณมาก ใช้ยานี้แค่เฉพาะกับสภาวะที่กำหนดเท่านั้น อย่าใช้ยานี้นานกว่าที่กำหนด แจ้งให้แพทย์ทราบ หากอาการของคุณไม่หายไป หรือรุนแรงขึ้นหลังจากผ่านไป 2 สัปดาห์

การเก็บรักษายา ฟลูโอซิโนโลน

ยาฟลูโอซิโนโลนควรเก็บที่อุณหภูมิห้อง หลีกเลี่ยงแสงหรือความชื้น เพื่อป้องกันไม่ให้ตัวยาเกิดความเสียหาย ไม่ควรเก็บยานี้ในห้องน้ำหรือช่องแช่แข็ง ยาฟลูโอซิโนโลนบางยี่ห้ออาจจะต้องเก็บรักษาแตกต่างกัน จึงควรตรวจสอบฉลากยาหรือสอบถามเภสัชกรเสมอ เพื่อความปลอดภัย โปรดเก็บยาให้ห่างจากมือเด็กและสัตว์เลี้ยง

ไม่ควรทิ้งยาฟลูโอซิโนโลนลงในชักโครก หรือเทยาลงในท่อระบายน้ำ เว้นเสียแต่จะได้รับคำแนะนำให้ทำ ควรกำจัดยาด้วยวิธีที่ถูกต้องเมื่อยาหมดอายุ หรือไม่มีความจำเป็นต้องใช้งาน โปรดสอบถามเภสัชกรเพิ่มเติมเกี่ยวกับวิธีการกำจัดยาที่ถูกต้อง

ข้อควรระวังและคำเตือน

ข้อควรรู้ก่อนใช้ยาฟลูโอซิโนโลน

ก่อนใช้ยาฟลูโอซิโนโลน แจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบหากคุณแพ้ต่อยานี้ หรือแพ้ต่อยาในกลุ่มคอร์ติโคสเตียรอยด์อื่นๆ เช่น ไฮโดรคอร์ติโซน (hydrocortisone) หรือเพรดนิโซโลน (prednisone) หากคุณเป็นโรคภูมิแพ้อื่นๆ ยานี้อาจมีส่วนประกอบไม่ออกฤทธิ์ ที่ทำให้เกิดอาการแพ้หรือปัญหาอื่น โปรดปรึกษาเภสัชกรสำหรับข้อมูลเพิ่มเติม

ก่อนใช้ยานี้ แจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบเกี่ยวกับประวัติทางการแพทย์ของคุณ โดยเฉพาะการไหลเวียนของเลือดไม่ดี โรคเบาหวาน ปัญหาเกี่ยวกับระบบภูมิคุ้มกัน อย่าใช้ยานี้รักษาในบริเวณที่มีการติดเชื้อหรือแผล

นานๆ ครั้ง การใช้ยาในกลุ่มคอร์ติโคสเตียรอยด์เป็นเวลานาน หรือใช้กับผิวในบริเวณกว้าง อาจทำให้ร่างกายตอบสนองต่อความตึงเครียดทางกายภาพได้ยากยิ่งขึ้น ดังนั้น ก่อนการผ่าตัดหรือการรักษาฉุกเฉิน หรือหากคุณมีอาการป่วยหรือบาดเจ็บอย่างรุนแรง โปรดแจ้งให้แพทย์หรือทันตแพทย์ทราบว่า คุณกำลังใช้ยานี้ หรือเคยใช้ยานี้ ภายในไม่กี่เดือนที่ผ่านมา

แม้อาจจะไม่ค่อยเกิดขึ้น แต่ยานี้อาจจะชะลอการเจริญเติบโตของเด็กได้ หากใช้ยาเป็นเวลานาน ยังไม่ทราบถึงผลกระทบต่อความสูงในขั้นสุดท้ายเมื่อเป็นผู้ใหญ่ ควรไปหาเแพทย์เป็นประจำเพื่อตรวจการเจริญเติบโตและวัดส่วนสูงของของลูกคุณว่าอยู่ในเกณฑ์หรือไม่

ในช่วงขณะการตั้งครรภ์ ควรใช้ยานี้เมื่อจำเป็นเท่านั้น โปรดปรึกษาความเสี่ยงและประโยชน์กับแพทย์ แต่ยังไม่ทราบแน่ชัดว่า ยานี้สามารถเข้าสู่น้ำนมแม่จากการทายาบนผิวหนังได้หรือไม่ แต่การรับประทานยาที่คล้ายกันนั้น สามารถเข้าสู่น้ำนมแม่ โปรดปรึกษาแพทย์ก่อนหากอยู่ในช่วงให้นมบุตร

ความปลอดภัยต่อการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

ยังไม่มีงานวิจัยที่น่าเชื่อถือ เกี่ยวกับความเสี่ยงในสตรีที่ใช้ยานี้ในช่วงการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร โปรดปรึกษาแพทย์เพื่อหาประโยชน์และความเสี่ยงก่อนการใช้ยานี้

ยาฟลูโอซิโนโลนจัดอยู่ในประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์ หมวด C โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกา (FDA)

การจัดประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกามีดังนี้

  • A= ไม่มีความเสี่ยง
  • B= ไม่พบความเสี่ยงในการวิจัยบางชิ้น
  • C= อาจจะมีความเสี่ยง
  • D= มีหลักฐานแสดงถึงความเสี่ยง
  • X= ห้ามใช้
  • N= ไม่ทราบแน่ชัด

ผลข้างเคียง

ผลข้างเคียงของการใช้ยาฟลูโอซิโนโลน

อาการข้างเคียงที่เกิดอาการเหมือนถูกแมลงต่อย แสบร้อน คัน ระคายเคือง แห้งหรือมีรอยแดงตรงบริเวณที่ทายา เมื่อใช้ยาครั้งแรกได้ อาการเหล่านี้ควรจะหายไปหลังจากผ่านไปไม่กี่วัน เนื่องจากร่างกายกำลังปรับตัวเข้ากับยา หากอาการเหล่านี้ไม่หายไปหรือรุนแรงขึ้น โปรดแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรในทันที

ไม่ใช่ทุกคนจะเจอกับผลข้างเคียงเหล่านี้ และอาจจะมีอาการอย่างอื่นนอกเหนือจากที่กล่าวมาข้างต้น ถ้าคุณมีข้อสงสัยใดๆ เกี่ยวกับผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกร

ปฏิกิริยาของยา

ปฏิกิริยากับยาอื่น

ก่อนใช้ยานี้ แจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบเกี่ยวกับยาทั้งหมดที่คุณใช้ ทั้งยาที่แพทย์สั่งจ่าย ยาที่ซื้อรับประทานเอง และสมุนไพรต่างๆ โดยเฉพาะยาคอร์ติโคสเตียรอยด์แบบรับประทาน เช่น เพรดนิโซน (Prednisone) ยาคอร์ติโคสเตียรอยด์รูปแบบทาบนผิวหนังอื่นๆ เช่น ไฮโดรคอร์ติโซน (Hydrocortisone) ยาที่ทำให้ระบบภูมิคุ้มกันลดลง เช่น ไซโคลสปอริน (Cyclosporine)

ยาฟลูโอซิโนโลนอาจเกิดปฏิกิริยากับยาอื่นที่คุณกำลังใช้อยู่ ซึ่งอาจส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง เพื่อป้องกันปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้น คุณควรจะบอกแพทย์หรือเภสัชกรของคุณว่าคุณกำลังใช้ยาอะไรอยู่บ้าง ทั้งยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่ซื้อได้เอง และสมุนไพรต่างๆ เพื่อความปลอดภัย โปรดอย่าเริ่ม หยุด หรือเปลี่ยนขนาดยาโดยไม่ได้รับความเห็นชอบจากแพทย์

ปฏิกิริยากับอาหารหรือแอลกอฮอล์

ยา ฟลูโอซิโนโลน อาจมีปฏิกิริยากับอาหารหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ โดยส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

ปฏิกิริยากับอาการโรคอื่น

ยาฟลูโอซิโนโลนอาจส่งผลทำให้อาการของโรคแย่ลง หรือส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา โปรดแจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบถึงสภาวะโรคของคุณก่อนใช้ยาเสมอ

ขนาดยา

ข้อมูลในที่นี้ไม่มีเจตนาให้ใช้ทดแทนคำแนะนำทางการแพทย์ ควรปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้ง เพื่อรับทราบข้อมูลเพิ่มเติม

ขนาดยา ฟลูโอซิโนโลน สำหรับผู้ใหญ่

ขนาดยาสำหรับผู้ใหญ่เพื่อรักษาโรคผิวหนังอักเสบเซบเดิร์ม

ใช้ยาสระผมไม่เกิน 1 ออนซ์ ทาลงบนหนังศีรษะวันละครั้ง นวดให้เกิดฟองและปล่อยทิ้งไว้บนหนังศึรษะประมาณ 5 นาที

คำแนะนำ

ควรล้างผมและหนังศีรษะด้วยน้ำเปล่าให้สะอาด

การใช้งาน

เพื่อการรักษาโรคผิวหนังอักเสบเซบเดิร์มบนหนังศีรษะ

ขนาดยาสำหรับผู้ใหญ่เพื่อรักษาโรคสะเก็ดเงิน

ทายาบางๆ ลงบนหนังศีรษะ นวดให้ดี และคลุมศีรษะด้วยหมวกคลุมอาบน้ำ

คำแนะนำ

  • ทำให้ผมและหนังศีรษะเปียกหรือหมาดจนทั่วศีรษะ
  • ทาทิ้งไว้หนึ่งคืน หรืออย่างน้อย 4 ชั่วโมงก่อนล้างออก
  • สระผมด้วยยาสระผมตามปกติ และล้างให้สะอาด

การใช้งาน

เพื่อรักษาโรคสะเก็ดเงินบนหนังศีรษะ

ขนาดยาสำหรับผู้ใหญ่เพื่อรักษาโรคผิวหนังอักเสบ

ทายาบางๆ ลงบริเวณที่มีอาการวันละ 2 -4 ครั้ง

คำแนะนำ

  • อาจมีการปิดแผลให้แน่น เพื่อจัดการโรคสะเก็ดเงิน หรือสภาวะดื้อยา
  • หากเกิดการติดเชื้อ ควรหยุดปิดแผล และเริ่มให้ยาต้านจุลชีพที่เหมาะสม

การใช้งาน

  • เพื่อบรรเทาอาการอักเสบและอาการคันจากโรคผิวหนังที่มือจากการตอบสนองต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์ (Corticosteroid-Responsive Dermatoses)

ขนาดยาสำหรับผู้ใหญ่เพื่อรักษาภาวะผื่นผิวหนังอักเสบ

ทายาบางๆ ลงบริเวณที่มีอาการวันละ 2 ถึง 4 ครั้ง

คำแนะนำ

  • อาจมีการปิดแผลให้แน่นเพื่อจัดการโรคสะเก็ดเงิน หรือสภาวะดื้อยา
  • หากเกิดการติดเชื้อ ควรหยุดปิดแผล และเริ่มให้ยาต้านจุลชีพที่เหมาะสม

การใช้งาน

  • เพื่อบรรเทาอาการอักเสบและอาการคันจากโรคผิวหนังที่มือจากการตอบสนองต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์ (Corticosteroid-Responsive Dermatoses)

ขนาดยาสำหรับผู้ใหญ่เพื่อรักษาโรคผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง

ยาน้ำมันเฉพาะที่สำหรับทาตัว ทายาบางๆ ลงบริเวณที่มีอาการวันละ 3 ครั้ง

คำแนะนำ

  • ควรหยุดการรักษาเมื่อสามารถควบคุมโรคได้
  • หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 2 สัปดาห์ ควรติดต่อแพทย์

การใช้งาน

  • เพื่อรักษาโรคผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง

คำแนะนำอื่นๆ

คำแนะนำการใช้งาน

  • ไม่ควรใช้ยานี้บนใบหน้า ขาหนีบ หรือรักแร้ เว้นแต่จะได้รับคำสั่งจากผู้เชี่ยวชาญด้านการดูแลสุขภาพ
  • บริเวณที่รักษาไม่ควรพันแผล ปกปิด หรือพันผ้าแน่นๆ เว้นแต่จะได้รับคำสั่งจากผู้เชี่ยวชาญด้านการดูแลสุขภาพ
  • หากรักษาผู้ป่วยเด็กที่ยังใส่ผ้าอ้อมอยุ่ ไม่ควรใส่ผ้าอ้อมหรือกางเกงพลาสติกแบบพอดีตัวหรือรัดจนแน่น

การเก็บรักษา

  • ควรหลีกเลี่ยงความร้อนและช่องแช่แข็ง

การเฝ้าระวัง

  • ต่อมไร้ท่อ การกดการทำงานของแกนไฮโปทาลามัส พิทูอิทารี อะดรีนัล (HPA-axis suppression) เช่นการทดสอบปัสสาวะที่ไม่มีคอร์ติซอล (Urinary free-cortisol test) หรือการตรวจด้วยวิธีฉีดฮอร์โมนกระตุ้นต่อมหมวกไต (ACTH-stimulation test)

คำแนะนำสำหรับผู้ป่วย

  • ผู้ป่วยควรแจ้งหากมีสัญญาณของอาการไม่พึงประสงค์เฉพาะที่ เช่น อาการที่เกิดใต้บริเวณที่ปิดแผลแน่น
  • ยานี้ควรใช้ตามที่แพทย์สั่ง และใช้ภายนอกเท่านั้น ควรหลีกเลี่ยงไม่ให้ยาเข้าดวงตา
  • ผู้ป่วยไม่ควรใช้ยานี้สำหรับสภาวะอื่นนอกเหนือจากที่กำหนด

ขนาดยาฟลูโอซิโนโลนสำหรับเด็ก

ขนาดยาสำหรับเด็กเพื่อรักษาโรคผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง

อายุ 3 เดือนขึ้นไป

  • ยาน้ำมันเฉพาะที่สำหรับทาตัว ทายาลงบริเวณที่มีอาการวันละ 2 ครั้งต่อวันเป็นเวลา 4 สัปดาห์

คำแนะนำ

  • ไม่ควรทายาน้ำมันในบริเวณที่ส่วนผ้าอ้อม
  • ควรหลีกเลี่ยงบริเวณที่ทับซ้อน
  • ยังไม่มีการพิสูจน์ความปลอดภัยและประสิทธิภาพ ในผู้ป่วยเด็กที่อายุน้อยกว่า 3 เดือน

การใช้งาน

  • เพื่อรักษาโรคผื่นภูมิแพ้ผิวหนังระดับปานกลางถึงรุนแรง

ขนาดยาสำหรับเด็กเพื่อรักษาโรคผิวหนังอักเสบเซบเดิร์ม

  • ใช้ยาสระผมไม่เกิด 1 ออนซ์ ทาลงบนหนังศีรษะวันละครั้ง นวดให้เกิดฟองและปล่อยทิ้งไว้บนหนังศึรษะประมาณ 5 นาที

คำแนะนำ

  • ควรล้างผมและหนังศีรษะด้วยน้ำเปล่าให้สะอาด

การใช้งาน

  • เพื่อการรักษาโรคผิวหนังอักเสบเซบเดิร์มบนหนังศีรษะ

ขนาดยาสำหรับเด็กเพื่อรักษาโรคผิวหนังอักเสบ

  • ทายาบางๆ ลงบริเวณที่มีอาการวันละ 2 ถึง 4 ครั้ง

คำแนะนำ

  • ผู้ป่วยเด็กอาจแสดงให้เห็นถึงปฏิกิริยาไวต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์เฉพาะที่ ที่เหนี่ยวนำการกดการทำงานของแกนไฮโปทาลามัส พิทูอิทารี อะดรีนัลและกลุ่มอาการคุชชิ่ง (Cushing’s Syndrome) มากกว่าผู้ป่วยผู้ใหญ่ เนื่องจากมีอัตราส่วนพื้นผิวหนังต่อน้ำหนักตัวมากกว่า
  • อาจมีการปิดแผลให้แน่น เพื่อจัดการโรคสะเก็ดเงินหรือสภาวะดื้อยา
  • หากเกิดการติดเชื้อ ควรหยุดปิดแผล และเริ่มให้ยาต้านจุลชีพที่เหมาะสม

การใช้งาน

  • เพื่อบรรเทาอาการอักเสบและอาการคันจากโรคผิวหนังที่มือจากการตอบสนองต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์ (Corticosteroid-Responsive Dermatoses)

ขนาดยาสำหรับเด็กเพื่อรักษาภาวะผื่นผิวหนังอักเสบ

ทายาบางๆ ลงบริเวณที่มีอาการวันละ 2 ถึง 4 ครั้ง

คำแนะนำ

  • ผู้ป่วยเด็กอาจแสดงให้เห็นถึงปฏิกิริยาไวต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์เฉพาะที่ ที่เหนี่ยวนำการกดการทำงานของแกนไฮโปทาลามัส-พิทูอิทารี-อะดรีนัลและกลุ่มอาการคุชชิ่ง (Cushing’s Syndrome) มากกว่าผู้ป่วยผู้ใหญ่เนื่องจากมีอัตราส่วนพื้นผิวหนังต่อน้ำหนักตัวมากกว่า
  • อาจมีการปิดแผลให้แน่นเพื่อจัดการโรคสะเก็ดเงิน หรือสภาวะดื้อยา
  • หากเกิดการติดเชื้อ ควรหยุดปิดแผล และเริ่มให้ยาต้านจุลชีพที่เหมาะสม

การใช้งาน

  • เพื่อบรรเทาอาการอักเสบและอาการคันจากโรคผิวหนังที่มือ จากการตอบสนองต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์ (Corticosteroid-Responsive Dermatoses)

ข้อควรระวัง

ยังไม่มีการพิสูจน์ความปลอดภัยและประสิทธิภาพในผู้ป่วยที่อายุน้อยกว่า 3 เดือน

รูปแบบของยา

ความแรงและรูปแบบของยามีดังนี้

  • ยาสารละลายเฉพาะที่
  • ยาครีมเฉพาะที่
  • ยาขี้ผึ้งเฉพาะที่
  • ยาสระผมเฉพาะที่
  • ยาโลชั่นเฉพาะที่
  • ยาน้ำมันเฉพาะที่
  • ชุดยาเฉพาะที่
  • ยาผงผสม

กรณีฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด

หากเกิดเหตุฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด ควรแจ้งเหตุฉุกเฉิน หรือนำส่งห้องฉุกเฉินใกล้บ้านโดยทันที

กรณีลืมใช้ยา

หากคุณลืมใช้ยาควรรีบใช้ในทันทีที่นึกได้ หรือถ้าหากใกล้ถึงเวลาใช้ยาครั้งต่อไป ให้ข้ามรอบไปใช้ยาตามตารางปกติได้เลย และไม่ควรเพิ่มปริมาณยา

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำทางการแพทย์ การวินิจฉัยโรคหรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

อ่านเพิ่มเติม:

Review Date: สิงหาคม 14, 2019 | Last Modified: สิงหาคม 14, 2019

สุขภาพดีไม่มีขาย ถ้าอยากได้ต้องเข้ามาลงทะเบียนรับข่าวสารกับเรา
รับข่าวสารจาก Hello คุณหมอ เกี่ยวกับเคล็ดลับสุขภาพ อัพเดทสุขภาวะและอื่น ๆ มากมาย