แบคซิทราซิน (Bacitracin)

โดย ทบทวนบทความโดย เภสัชกรอาชานนท์ สมศักดิ์

ชื่อสามัญ: แบคซิทราซิน (Bacitracin) Brand Name(s): แบคซิทราซิน (Bacitracin).

ข้อบ่งใช้

ยาแบคซิทราซินใช้สำหรับ

ยาแบคซิทราซิน (Bacitracin) ใช้เพื่อป้องกันการติดเชื้อที่ผิวหนังระดับเบา เนื่องจากบาดแผลเล็กๆ รอยถลอก หรือแผลไหม้ ยาแบคซิทราซินทำงานโดยการหยุดยั้งการเจริญเติบโตของเชื้อแบคทีเรียบางชนิด ยานี้อยู่ในกลุ่มของยาปฏิชีวนะ

ยาแบคซิทราซินป้องกันได้เฉพาะการติดเชื้อแบคทีเรียเท่านั้น ไม่ได้ผลกับการติดเชื้อไวรัสหรือการติดเชื้อรา การใช้ยาปฏิชีวนะโดยไม่จำเป็นหรือใช้ในทางที่ผิด อาจจะทำให้ประสิทธิภาพลดลง

อย่าใช้ยาแบคซิทราซินกับผิวหนังในบริเวณกว้าง อย่าใช้ยานี้กับการติดเชื้อบนผิวหนังที่รุนแรง โปรดสอบถามแพทย์ ก่อนใช้ยานี้กับบาดแผลบนผิวหนังที่รุนแรง (เช่น แผลลึกหรือแผลโดนเจาะ รอยกัดของสัตว์ หรืออาการไหม้ที่รุนแรง) อาจจำเป็นต้องใช้การรักษาอื่นสำหรับสภาวะเหล่านี้ โปรดปรึกษาแพทย์สำหรับข้อมูลเพิ่มเติม 

ยานี้ใช้เฉพาะกับผิวหนังเท่านั้น หากคุณต้องทำการรักษาด้วยตนเอง ควรทำตามแนวทางการใช้ยาทั้งหมดบนบรรจุภัณฑ์ หากคุณมีข้อสงสัยใดๆ โปรดสอบถามแพทย์หรือเภสัชกร

วิธีการใช้ยาแบคซิทราซิน

ล้างมือให้สะอาดก่อนใช้ยา ทำความสะอาดบริเวณที่มีอาการและเช็ดให้แห้ง ทายาบางๆ ในปริมาณเล็กน้อย (ปริมาณไม่เกินปลายนิ้วมือ) ตามปกติแล้วคือวันละ 1 ถึง 3 ครั้ง หรือตามที่แพทย์กำหนด หากคุณใช้ยาพ่น ควรเขย่าขวดยาก่อนใช้ทุกครั้ง คุณอาจจะพันบริเวณนั้นด้วยผ้าพันแผลปราศจากเชื้อ ล้างมือให้สะอาดหลังจากใช้ยา 

หลีกเลี่ยงไม่ให้ยานี้เข้าสู่ดวงตา จมูก หรือปาก ถ้าหากเข้าไปแล้ว ควรเช็ดยาออกและล้างให้สะอาดด้วยน้ำเปล่า 

ใช้ยานี้เป็นประจำเพื่อให้ได้ประโยชน์จากยาสูงสุด เพื่อให้ง่ายต่อการจำควรใช้ยาในเวลาเดียวกัน อย่าทายาในปริมาณมาก ใช้บ่อยกว่า หรือใช้นานกว่าที่กำหนด อาการของคุณจะไม่หายเร็วขึ้นและความเสี่ยงในการเกิดผลข้างเคียงอาจจะเพิ่มขึ้น อย่าใช้ยานี้นานกว่า 1 สัปดาห์นอกเสียจากแพทย์จะสั่งให้ทำเช่นนั้น 

การเก็บรักษายาแบคซิทราซิน

ยาแบคซิทราซินแบบขี้ผึ้งควรเก็บไว้ในอุณหภูมิห้อง ตั้งแต่ 7 ถึง 15 องศาเซลเซียส ยาแบคซิทราซินแบบยาผงนั้นควรจะเก็บไว้ในตู้เย็นที่อุณหภูมิตั้งแต่ 2 ถึง 15 องศาเซลเซียส เพื่อป้องกันไม่ให้ตัวยาเกิดความเสียหาย ไม่ควรเก็บยานี้ในห้องน้ำหรือช่องแช่แข็ง ยาแบคซิทราซินบางยี่ห้ออาจจะต้องเก็บรักษาแตกต่างกัน จึงควรตรวจสอบฉลากยาหรือสอบถามเภสัชกรเสมอ เพื่อความปลอดภัย โปรดเก็บยาให้ห่างจากมือเด็กและสัตว์เลี้ยง 

ไม่ควรทิ้งยาแบคซิทราซินลงในชักโครก หรือเทลงในท่อระบายน้ำ เว้นแต่ได้รับคำแนะนำให้ทำเช่นนั้น ควรกำจัดยาด้วยวิธีที่ถูกต้องเมื่อยาหมดอายุ หรือไม่มีความจำเป็นต้องใช้งาน โปรดสอบถามเภสัชกรเพิ่มเติม เกี่ยวกับวิธีการกำจัดยาที่ถูกต้อง

ข้อควรระวังและคำเตือน

ข้อควรรู้ก่อนใช้ยาแบคซิทราซิน

ก่อนใช้ยาแบคซิทราซิน 

  • โปรดแจ้งให้แพทย์และเภสัชกรทราบ หากคุณแพ้ต่อยาแบคซิทราซิน สังกะสี (zinc) ยาอื่นๆ หรือแพ้ต่อส่วนผสมในยาขี้ผึ้งแบคซิทราซิน 
  • โปรดแจ้งให้แพทย์และเภสัชกรทราบเกี่ยวกับยาตามในสั่งแพทย์ ยาที่หาซื้อเอง วิตามิน อาการเสริม และสมุนไพรต่างๆ ที่คุณกำลังใช้อยู่ แพทย์อาจจะต้องเปลี่ยนขนาดยาของคุณ หรือเฝ้าระวังผลข้างเคียงอย่างใกล้ชิด
  • โปรดแจ้งให้แพทย์ทราบ หากคุณตั้งครรภ์ มีแผนจะตั้งครรภ์ หรือกำลังให้นมบุตร หากคุณตั้งครรภ์ขณะที่กำลังใช้ยาแบคซิทราซิน โปรดติดต่อแพทย์ในทันที 

ความปลอดภัยต่อการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

ยังไม่มีงานวิจัยที่น่าเชื่อถือเกี่ยวกับความเสี่ยงในสตรีที่ใช้ยานี้ ในช่วงการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร โปรดปรึกษาแพทย์เพื่อหาประโยชน์และความเสี่ยงก่อนการใช้ยานี้

ยาแบคซิทราซินจัดอยู่ในประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อสตรีมีครรภ์ ประเภท A โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกา (FDA)

การจัดประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อสตรีมีครรภ์โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกามีดังนี้

  • A= ไม่มีความเสี่ยง
  • B= ไม่พบความเสี่ยงในการวิจัยบางชิ้น
  • C= อาจจะมีความเสี่ยง
  • D= มีหลักฐานแสดงถึงความเสี่ยง
  • X= ห้ามใช้
  • N= ไม่ทราบแน่ชัด

ผลข้างเคียง

ผลข้างเคียงของการใช้ยาแบคซิทราซิน

ตามปกติแล้วยาแบคซิทราซินนั้นจะไม่มีผลข้างเคียง หากคุณมีผลที่ผิดปกติใดๆ โปรดแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรในทันที

หากแพทย์สั่งให้คุณใช้ยานี้ โปรดจำไว้ว่า แพทย์ได้พิจารณาแล้วว่า ประโยชน์นั้นมีมากกว่าความเสี่ยงในการเกิดผลข้างเคียง คนส่วนใหญ่ที่ใช้ยานี้จะไม่มีผลข้างเคียงที่รุนแรง

ในกรณีหายาก การใช้ยานี้ในระยะยาวหรือใช้เป็นรอบซ้ำๆ อาจทำให้เกิดการติดเชื้อชนิดอื่นที่ผิวหนัง (เช่น การติดเชื้อราหรือเชื้อแบคทีเรียอื่นๆ) โปรดติดต่อแพทย์ หากคุณสังเกตเห็นอาการบนผิวหนังที่ผิดปกติ หรือหากอาการของคุณไม่ดีขึ้น  

การแพ้ยาที่รุนแรงต่อยานี้ ค่อนข้างเกิดขึ้นได้ยาก แต่จำเป็นต้องได้รับการรักษาที่ทันท่วงที อาการของการแพ้รุนแรงมีดังนี้ ผดผื่น คันหรือบวม (โดยเฉพาะบริเวณใบหน้า ลิ้น และลำคอ) วิงเวียนขั้นรุนแรง หายใจติดขัด

ไม่ใช่ทุกคนจะเจอกับผลข้างเคียงเหล่านี้ และอาจจะมีอาการอย่างอื่นนอกเหนือจากที่กล่าวมาข้างต้น ถ้าคุณมีข้อสงสัยใดๆ เกี่ยวกับผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกร

ปฏิกิริยาของยา

ปฏิกิริยากับยาอื่น

ยาแบคซิทราซินอาจเกิดปฏิกิริยากับยาอื่นที่คุณกำลังใช้อยู่ ซึ่งอาจส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง เพื่อป้องกันปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้น คุณควรจะบอกแพทย์หรือเภสัชกรของคุณว่า คุณกำลังใช้ยาอะไรอยู่บ้าง (ทั้งยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่ซื้อได้เอง และสมุนไพรต่างๆ) เพื่อความปลอดภัย โปรดอย่าเริ่ม หยุด หรือเปลี่ยนขนาดยาใดๆ โดยไม่ได้รับความเห็นชอบจากแพทย์

ผลของยานี้อาจจะเปลี่ยนแปลง หากคุณใช้พร้อมกับยาอื่น หรือสมุนไพรอื่น ผลนี้อาจจะเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดผลข้างเคียงที่รุนแรง หรืออาจทำให้ยาของคุณทำงานได้อย่างไม่ถูกต้อง ปฏิกิริยาของยาเหล่านี้อาจจะเกิดขึ้นได้ แต่ไม่เสมอไป แพทย์หรือเภสัชกรมักจะสามารถป้องกัน หรือจัดการกับปฏิกิริยาเหล่านี้ได้ ด้วยการเปลี่ยนวิธีการใช้ยา หรือเฝ้าระวังอย่างใกล้ชิด 

เพื่อช่วยให้แแพทย์และเภสัชกรสามารถดูแลคุณได้อย่างดีที่สุด โปรดแจ้งให้แพทย์และเภสัชกรทราบเกี่ยวกับยาทั้งหมดที่คุณใช้ (ทั้งยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่หาซื้อเอง และสมุนไพรต่างๆ) ก่อนเริ่มต้นการใช้ยานี้ ขณะที่กำลังใช้ยานี้ อย่าเริ่ม หยุด หรือเปลี่ยนขนาดยาใดๆ โดยที่แพทย์ไม่ยินยอม

เก็บรายชื่อของยาทั้งหมดที่คุณใช้ และแจ้งให้แพทย์และเภสัชกรทราบเพื่อลดความเสี่ยงในการเกิดปัญฆาทางการแพทย์ที่รุนแรง

ปฏิกิริยากับอาหารหรือแอลกอฮอล์

ยาแบคซิทราซินอาจมีปฏิกิริยากับอาหารหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ โดยส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

ปฏิกิริยากับอาการโรคอื่น

ยาแบคซิทราซินอาจส่งผลให้อาการโรคของคุณแย่ลง หรือส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา โปรดแจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบถึงสภาวะโรคของคุณก่อนใช้ยาเสมอ

ขนาดยา

ข้อมูลในที่นี้ไม่มีเจตนาให้ใช้ทดแทนคำแนะนำทางการแพทย์ ควรปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้งเพื่อรับทราบข้อมูลเพิ่มเติม

ขนาดยาแบคซิทราซินสำหรับผู้ใหญ่

การติดเชื้อที่ผิวหนัง (Superficial Skin Infections) 

ยาขี้ผึ้ง ทายาเฉพาะที่ในปริมาณเท่ากับปลายนิ้วลงบนบริเวณที่มีอาการ วันละ 1 ถึง 3 ครั้ง  

ยาผง พ่นผงยาเฉพาะที่ในปริมาณเล็กน้อยลงบริเวณที่มีอาการ วันละ 1 ถึง 3 ครั้ง  

ขนาดยาแบคซิทราซินสำหรับเด็ก

ยังไม่มีการพิสูจน์ความความปลอดภัยและประสิทธิภาพของขนาดยานี้สำหรับผู้ป่วยเด็ก ยานี้อาจเป็นอันตรายต่อเด็กได้ ดังนั้น จึงควรทำความเข้าใจกับความปลอดภัยของยาก่อนการใช้ยา สำหรับข้อมูลเพิ่มเติมโปรดติดต่อกับแพทย์หรือเภสัชกร

รูปแบบของยา 

ความแรงและรูปแบบของยามีดังนี้

ยาขี้ผึ้งเฉพาะที่ 500 หน่วย/กรัม 

ยาผงเฉพาะที่ 500 หน่วย/กรัม  

กรณีฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด

หากเกิดเหตุฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด ควรแจ้งเหตุฉุกเฉินหรือนำส่งห้องฉุกเฉินใกล้บ้านโดยทันที

กรณีลืมใช้ยา 

หากคุณลืมใช้ยาควรรีบใช้ในทันทีที่นึกได้ หรือถ้าหากใกล้ถึงเวลาใช้ยาครั้งต่อไป ให้ข้ามรอบไปใช้ยาตามตารางปกติได้เลย ไม่ควรเพิ่มปริมาณยา

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำทางการแพทย์ การวินิจฉัยโรคหรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

Review Date: มกราคม 25, 2019 | Last Modified: มกราคม 25, 2019

สุขภาพดีไม่มีขาย ถ้าอยากได้ต้องเข้ามาลงทะเบียนรับข่าวสารกับเรา
รับข่าวสารจาก Hello คุณหมอ เกี่ยวกับเคล็ดลับสุขภาพ อัพเดทสุขภาวะและอื่น ๆ มากมาย