โมเมทาโซน (Mometasone)

โดย ทบทวนบทความโดย เภสัชกรวิสสุตา ชั้นประเสริฐ

ชื่อสามัญ: โมเมทาโซน (Mometasone) Brand Name(s): โมเมทาโซน (Mometasone).

ข้อบ่งใช้

ยาโมเมทาโซนใช้สำหรับ

ยาโมเมทาโซน (Mometasone) ใช้เพื่อรักษาอาการทางผิวหนัง อย่างเช่น โรคผิวหนังอักเสบ สะเก็ดเงิน ภูมิแพ้และผื่น ยาโมเมทาโซน ช่วยลดอาการบวม (การอักเสบ) การระคายเคืองและรอยแดง ยาโมเมทาโซนเป็นยาคอร์ติโคสเตอรอยด์ที่มีฤทธิ์ยาระดับปานกลาง ยาตัวนี้มีให้ใช้ในหลายรูปแบบ ได้แก่ ครีม ขี้ผึ้ง และโลชั่น หมอของคุณจะเลือกประเภทของยา อิงจากอาการทางผิวหนังของคุณ หรือพื้นที่ใดพื้นที่หนึ่งของร่างกายที่ต้องรักษา

วิธีการใช้ยาโมเมทาโซน

ทำตามทุกคำแนะนำที่อยู่บนฉลากของยา อย่าใช้ยาในขนาดที่มากเกิน หรือน้อยเกินไปกว่าที่ฉลากแนะนำ

ยาตัวนี้ไม่ใช่ยารับประทาน เป็นยาภายนอก ไว้ทาบนผิวหนังเฉพาะจุดเท่านั้น

ล้างมือของคุณก่อนใช้และหลังใช้ยาตัวนี้ นอกจากว่าคุณต้องใช้ยามาทาบริเวณมือ

ทายาตัวนี้ลงบนผิวหนังที่มีอาการอย่างแผ่วเบา อย่าใช้ทาผิวหนังเป็นบริเวณกว้าง

อย่าปิดผิวหนังที่มีอาการ นอกจากหมอสั่ง

อย่าใช้ยาตัวนี้บนผิวหนังติดเชื้อ หรือบริเวณที่มีแผลเปิด

โทรแจ้งหมอทันที หากอาการของคุณไม่ดีขึ้น หลังผ่านไป 2 สัปดาห์ของการรักษา หรือหากอาการแย่ลง

คุณอาจจำเป็นต้องเข้ารับการตรวจร่างกายเป็นประจำ หากคุณใช้ยาตัวนี้ในระยะยาว

การเก็บรักษายาโมเมทาโซน

เก็บยาโมเมทาโซนไว้ในอุณหภูมิห้อง ห่างไกลจากแสงแดดและความชื้น เพื่อป้องกันการเสื่อมสภาพของตัวยา คุณไม่ควรเก็บยาโมเมทาโซนในห้องน้ำหรือตู้เย็น ยาโมเมทาโซนอาจมีหลายยี่ห้อที่ต้องการการเก็บรักษาที่แตกต่างกัน จึงควรต้องตรวจสอบบรรจุภัณฑ์ของยาเสมอ สำหรับคำแนะนำในการเก็บรักษา หรือสอบถามเภสัชกร เพื่อความปลอดภัย คุณควรเก็บยาให้ห่างจากเด็กและสัตว์เลี้ยง

คุณไม่ควรทิ้งยาโมเมทาโซนลงในชักโครก หรือทิ้งลงท่อระบายน้ำ เว้นแต่จะได้รับคำแนะนำให้ทำเช่นนั้น เป็นเรื่องสำคัญในการทิ้งยาให้เหมาะสม เมื่อยาหมดอายุ หรือไม่จำเป็นต้องใช้แล้ว ปรึกษากับเภสัชกรของคุณสำหรับรายละเอียดเพิ่มเติม เกี่ยวกับการทิ้งยาของคุณอย่างไรให้ปลอดภัย

ข้อควรระวังและคำเตือน

ข้อควรรู้ก่อนใช้ยาโมเมทาโซน

ก่อนใช้ยาโมเมทาโซน ควรแจ้งให้หมอหรือเภสัชกรทราบ หากคุณแพ้ยาตัวนี้ หรือหากคุณมีอาการแพ้อื่นๆ ยาตัวนี้อาจมีส่วนผสมที่ไม่ออกฤทธิ์ ซึ่งอาจทำให้เกิดอาการแพ้หรือปัญหาอื่นๆ พูดคุยกับเภสัชกรของคุณสำหรับรายละเอียดเพิ่มเติม

ก่อนใช้ยาตัวนี้ควรแจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบ ถึงประวัติทางการแพทย์ของคุณ โดยเฉพาะ ปัญหาเกี่ยวกับระบบไหลเวียนเลือด เบาหวาน ปัญหาระบบภูมิคุ้มกัน

ยาคอร์ติโคสเตอรอยด์ (Corticosteroids) จะทำให้อาการติดเชื้อทางผิวหนังทรุดลง และรักษายากขึ้น แจ้งหมอของคุณทันที หากคุณมีอาการติดเชื้อทางผิวหนั งเพื่อจะได้ทำการรักษา แจ้งหมอของคุณทันที หากอาการของคุณไม่ดีขึ้น หรือหากอาการทางผิวหนังของคุณแย่ลง

การใช้ยาคอร์ติโคสเตอรอยด์เป็นเวลานาน หรือใช้ทาผิวหนังมากเกินไป จะทำให้ร่างกายของคุณตอบสนองความเครียดทางกายภาพยากขึ้น ดังนั้น ก่อนทำการผ่าตัดหรือเข้ารับการรักษาฉุกเฉิน หรือหากคุณเป็นโรคหรือเกิดการบาดเจ็บรุนแรง บอกหมอหรือทันตแพทย์ของคุณว่า คุณกำลังใช้ยาตัวนี้ หรือเคยใช้ยาตัวนี้ในช่วงหลายเดือนที่ผ่านมา

ก่อนเข้ารับการผ่าตัด บอกหมอหรือทันตแพทย์เกี่ยวกับยาทุกชนิดที่คุณใช้ (ทั้งยาที่ต้องใช้ใบสั่งแพทย์ ยาที่ไม่ต้องใช้ใบสั่งแพทย์ และผลิตภัณฑ์จากสมุนไพร)

แม้จะพบได้ยาก แต่ยาตัวนี้อาจชะลอการเจริญเติบโตของเด็ก หากใช้ติดต่อกันเป็นเวลานาน ผลกระทบที่เกิดขึ้นกับส่วนสูงของเด็กที่โตเป็นผู้ใหญ่ ยังไม่ทราบแน่ชัด พบหมอของคุณเป็นประจำ เพื่อเช็คส่วนสูงของลูกคุณ

หากอยู่ในช่วงตั้งครรภ์ ควรใช้ยาตัวนี้เมื่อจำเป็นเท่านั้น ปรึกษาถึงความเสี่ยงและประโยชน์กับหมอของคุณ

ยังไม่ทราบแน่ชัดว่า ยาตัวนี้ผ่านเข้าสู่น้ำนมด้วยหรือไม่ ปรึกษาหมอของคุณก่อนจะเลี้ยงลูกด้วยนมแม่

ความปลอดภัยต่อการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

ไม่มีงานวิจัยเพียงพอในผู้หญิง ที่จะระบุความเสี่ยงเมื่อใช้ยาโมเมทาโซน ในระหว่างตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร โปรดปรึกษากับหมอของคุณทุกครั้ง เพื่อชั่งน้ำหนักถึงประโยชน์และความเสี่ยงที่เกิดขึ้นได้ ก่อนใช้ยาโมเมทาโซน ยานี้เป็นยากลุ่มเสี่ยงที่ห้ามใช้ในสตรีมีครรภ์ระดับ C (pregnancy risk category C) อ้างอิงจากองค์การอาหารและยาสหรัฐอเมริกา (FDA)

ระดับความเสี่ยงของยาที่ห้ามใช้ในสตรีมีครรภ์ อ้างอิงจากองค์การอาหารและยาสหรัฐอเมริกา ได้แก่

  • A = ไม่มีความเสี่ยง
  • B = ไม่พบความเสี่ยงในบางงานวิจัย
  • C = อาจมีความเสี่ยง
  • D = มีความเสี่ยงชัดเจน
  • X = ห้ามใช้
  • N = ไม่ทราบแน่ชัด

ผลข้างเคียง

ผลข้างเคียงของยาโมเมทาโซน

อาจเกิดอาการแสบร้อน ระคายเคือง หรือเจ็บแสบ เมื่อคุณใช้ยาตัวนี้ แต่อาการมักจะเกิดขึ้นแค่ช่วงสั้นๆ เท่านั้น หากมีผลข้างเคียงใดๆ ปรากฏขึ้นหรือทรุดลง แจ้งให้หมอหรือเภสัชกรทราบโดยทันที

จำไว้ว่า หมอของคุณจ่ายยาตัวนี้ให้คุณ เพราะหมอพิจารณาแล้วว่า คุณจะได้รับประโยชน์ มากกว่าความเสี่ยงของการเกิดผลข้างเคียง หลายคนที่ใช้ยาตัวนี้ไม่มีผลข้างเคียงรุนแรงใดๆ

แจ้งหมอของคุณทันที หากมีอาการรุนแรงที่ไม่น่าเป็นไปได้เกิดขึ้น ได้แก่ ผิวแตกลาย สีผิวด่าง สิว รูขุมขนอักเสบ (folliculitis)

มีความเป็นไปได้ที่ยาตัวนี้จะซึมเข้าสู่กระแสเลือด ซึ่งจะนำไปสู่ผลข้างเคียงของการใช้ยาคอร์ติโคสเตอรอยด์มากเกินไป ผลข้างเคียงเหล่านี้มีโอกาสพบมากในเด็ก และผู้ที่ใช้ยาตัวนี้เป็นเวลานาน หรือใช้ทาผิวหนังบริเวณที่กว้างมาก แจ้งหมอของคุณทันที หากผลข้างเคียงเหล่านี้ปรากฏ ได้แก่ อาการเหนื่อยรุนแรงหรือผิดปกติ น้ำหนักลด ปวดหัว ข้อเท้าหรือเท้าบวม ปัสสาวะหรือกระหายน้ำมากขึ้น ปัญหาการมองเห็น

ปฏิกิริยาแพ้ต่อยาชนิดนี้เป็นเรื่องที่พบได้ยาก อย่างไรก็ตาม ควรเข้ารับการดูแลทางการแพทย์ทันที หากมีอาการแพ้ขั้นรุนแรง ได้แก่ ผื่น อาการคันหรือบวม (โดยเฉพาะ หน้า ลิ้น คอ) เวียนหัวอย่างรุนแรง ปัญหาการหายใจ

ไม่ใช่ทุกคนจะพบผลข้างเคียงเหล่านี้ อาจมีผลข้างเคียงบางรายการที่ไม่มีอยู่ด้านบน หากคุณมีความกังวลใดๆเกี่ยวกับผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับหมอหรือเภสัชกรของคุณ

ปฏิกิริยาของยา

ปฏิกิริยากับยาอื่น

ยาโมเมทาโซนอาจทำปฏิกิริยากับยาตัวอื่นที่คุณรับประทานอยู่ ซึ่งสามารถเปลี่ยนประสิทธิภาพการทำงานของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงต่อผลข้างเคียงที่รุนแรงได้ เพื่อหลีกเลี่ยงการเกิดปฏิกิริยาของยา คุณควรจดรายชื่อยาทั้งหมดที่คุณใช้อยู่ (ทั้งยาที่ต้องใช้ใบสั่งยา ยาที่ไม่ใช้ใบสั่งแพทย์และผลิตภัณฑ์จากสมุนไพร) และให้หมอและเภสัชกรของคุณดู เพื่อความปลอดภัยของคุณอย่าเริ่ม หยุด หรือเปลี่ยนปริมาณยาใดๆ โดยไม่ได้รับการอนุญาตจากหมอ

ปฏิกิริยากับอาหารหรือแอลกอฮอล์

ยาโมเมทาโซนอาจทำปฎิกิริยากับอาหารและเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ โดยจะปรับเปลี่ยนประสิทธิภาพการทำงานของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงของการเกิดผลข้างเคียงรุนแรงอื่นๆ โปรดปรึกษากับหมอหรือเภสัชกรของคุณ ถึงปฎิกิริยากับอาหารหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ที่อาจเกิดขึ้นได้ก่อนใช้ยาตัวนี้

ปฏิกิริยากับอาการโรคอื่น

ยาโมเมทาโซนอาจทำปฎิกิริยากับอาการโรคของคุณ ปฏิกิริยานี้อาจทำให้อาการโรคของคุณทรุดลง หรือเปลี่ยนประสิทธิภาพการทำงานของยา จึงเป็นเรื่องสำคัญที่จะบอกให้หมอและเภสัชกร รู้ถึงอาการโรคที่คุณกำลังเป็น

ขนาดยา

ข้อมูลในที่นี้ไม่มีเจตนาทดแทนคำแนะนำทางการแพทย์ใดๆ ควรปรึกษาหมอหรือเภสัชกรของคุณทุกครั้ง เพื่อรับทราบข้อมูลเพื่อเติมก่อนใช้ยาโมเมทาโซน

ขนาดยาโมเมทาโซนสำหรับผู้ใหญ่

ขนาดยาทั่วไปสำหรับผู้ใหญ่ที่ป่วยเป็นผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง

ทาบางๆ ไปยังบริเวณที่เกิดอาการ วันละครั้ง

ความเห็น

-ยาตัวนี้ไม่ควรใช้ร่วมกับแผ่นปิดแผล (occlusive dressings) นอกจากว่าหมอสั่ง

-ควรหยุดการรักษา หากต้องได้รับการควบคุมจากทีมแพทย์

-หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 2 สัปดาห์ อาจจำเป็นต้องประเมินผลวินิจฉัยใหม่

การใช้: บรรเทาอาการอักเสบและอาการคันของโรคทางผิวหนังที่ตอบสนองต่อยาคอร์ติโคสเตอรอยด์

ขนาดยาทั่วไปสำหรับผู้ใหญ่ที่ป่วยเป็นผิวหนังอักเสบ

ทาบางๆ บริเวณที่เกิดอาการ วันละครั้ง

ความเห็น

-ยาตัวนี้ไม่ควรใช้ร่วมกับแผ่นปิดแผล (occlusive dressings) นอกจากว่าหมอสั่ง

-ควรหยุดการรักษา หากต้องได้รับการควบคุมจากทีมแพทย์

-หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 2 สัปดาห์ อาจจำเป็นต้องประเมินผลวินิจฉัยใหม่

การใช้: บรรเทาอาการอักเสบและอาการคันที่เห็นชัดของ โรคทางผิวหนังที่ตอบสนองต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์

ขนาดยาทั่วไปสำหรับผู้ใหญ่ที่ป่วยเป็นสะเก็ดเงิน

ทาบางๆ บริเวณที่เกิดอาการ วันละครั้ง

ความเห็น

-ยาตัวนี้ไม่ควรใช้ร่วมกับแผ่นปิดแผล (occlusive dressings) นอกจากว่าหมอสั่ง

-ควรหยุดการรักษา หากต้องได้รับการควบคุมจากทีมแพทย์

-หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 2 สัปดาห์ อาจจำเป็นต้องประเมินผลวินิจฉัยใหม่

การใช้: บรรเทาอาการอักเสบและอาการคันที่เห็นชัดของ โรคทางผิวหนังที่ตอบสนองต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์

ความเห็นอื่นๆ

คำแนะนำการจัดการกับยา

-บริเวณที่ต้องรับการรักษา ไม่ควรพันผ้า ปกปิดหรือห่อหุ้มไว้ นอกจากหมอจะสั่ง

-พ่อแม่ของผู้ป่วยทารกไม่ควรใช้ผ้าอ้อมที่รัดแน่นเกินไป กับเด็กที่รับการรักษาในบริเวณที่ต้องใส่ผ้าอ้อม

การสังเกตอาการ

-ต่อมไร้ท่อ: การกดสมองส่วนไฮโพทาลามัส ต่อมใต้สมอง และต่อมหมวกไตชั้นนอก (HPA-axis suppression) การตรวจปริมาณคอร์ติซอลในปัสสาวะ (Urinary free-cortisol test) การตรวจการกระตุ้นของฮอร์โมนใต้สมอง (ACTH-stimulation test)

คำแนะนำสำหรับผู้ป่วย

-หลีกเลี่ยงการใช้บนใบหน้า หน้าขาหรือรักแร้

-ผู้ป่วยควรรายงานถึงสัญญาณของอาการตอบสนองที่ไม่พึงประสงค์ โดยฌฉพาะอาการที่เกิดขึ้นใต้แผ่นปิดแผล

-ใช้ยานี้ตามที่หมอสั่ง

-ผู้ป่วยควรใช้ยารักษาอาการตามที่หมอจ่ายให้ อย่าใช้รักษาอาการนอกเหนือจากที่หมอบอก

-ไม่ควรใช้โลชั่นในการรักษาโรคผื่นผ้าอ้อม

ขนาดยาโมเมทาโซนสำหรับเด็ก

ขนาดยาทั่วไปสำหรับเด็กที่ป่วยเป็นผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง

วัย 2 ปีขึ้นไป

ครีม/ขี้ผึ้ง: ทาครีมหรือขี้ผึ้งบางๆ ไปยังบริเวณที่เกิดอาการ วันละครั้ง

วัย 12 ปีขึ้นไป

โลชั่น: ทาโลชั่นบางๆ ไปยังบริเวณที่เกิดอาการ วันละครั้ง

ความเห็น

-ไม่มีการแสดงให้เห็นชัดถึงความปลอดภัย และประสิทธิภาพของยา ในผู้ป่วยเด็ก ที่ใช้นานกว่า 3 สัปดาห์

-ไม่ควรใช้ยาเฉพาะจุดทาตรงบริเวณช่วงล่าง หากเด็กยังต้องใส่ผ้าอ้อมอยู่

-ควรหยุดการรักษา หากต้องได้รับการควบคุมจากทีมแพทย์

-หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 2 สัปดาห์ อาจจำเป็นต้องประเมินผลวินิจฉัยใหม่

การใช้: บรรเทาอาการอักเสบและอาการคันที่เห็นชัดของ โรคทางผิวหนังที่ตอบสนองต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์

ขนาดยาทั่วไปสำหรับเด็กที่ป่วยเป็นผิวหนังอักเสบ

วัย 2 ปีขึ้นไป

ครีม/ขี้ผึ้ง: ทาครีมหรือขี้ผึ้งบางๆ ไปยังบริเวณที่เกิดอาการ วันละครั้ง

วัย 12 ปีขึ้นไป

โลชั่น: ทาโลชั่นบางๆ ไปยังบริเวณที่เกิดอาการ วันละครั้ง

ความเห็น

-ไม่มีการแสดงให้เห็นชัดถึงความปลอดภัย และประสิทธิภาพของยาในผู้ป่วยเด็ก ที่ใช้นานกว่า 3 สัปดาห์

-ไม่ควรใช้ยาเฉพาะจุด ทาตรงบริเวณช่วงล่าง หากเด็กยังต้องใส่ผ้าอ้อมอยู่

-ควรหยุดการรักษา เมื่อสามารถควบคุมโรคได้แล้ว

-หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 2 สัปดาห์ อาจจำเป็นต้องประเมินผลวินิจฉัยใหม่

การใช้: บรรเทาอาการอักเสบและอาการคันที่เห็นชัดของ โรคทางผิวหนังที่ตอบสนองต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์

ขนาดยาทั่วไปสำหรับเด็กที่ป่วยเป็นสะเก็ดเงิน

วัย 2 ปีขึ้นไป

ครีม/ขี้ผึ้ง: ทาครีมหรือขี้ผึ้งบางๆ ไปยังบริเวณที่เกิดอาการ วันละครั้ง

วัย 12 ปีขึ้นไป

โลชั่น: ทาโลชั่นบางๆ ไปยังบริเวณที่เกิดอาการ วันละครั้ง

ความเห็น

-ไม่มีการแสดงให้เห็นชัด ถึงความปลอดภัยและประสิทธิภาพของยา ในผู้ป่วยเด็กที่ใช้นานกว่า 3 สัปดาห์

-ไม่ควรใช้ยาเฉพาะจุดทาตรงบริเวณช่วงล่าง หากเด็กยังต้องใส่ผ้าอ้อมอยู่

-ควรหยุดการรักษา หากต้องได้รับการควบคุมจากทีมแพทย์

-หากอาการไม่ดีขึ้นภายใน 2 สัปดาห์ อาจจำเป็นต้องประเมินผลวินิจฉัยใหม่

การใช้: บรรเทาอาการอักเสบและอาการคันที่เห็นชัดของ โรคทางผิวหนังที่ตอบสนองต่อยาคอร์ติโคสเตียรอยด์

ข้อควรระวัง

ไม่มีการแสดงให้เห็นชัดถึงความปลอดภัยและประสิทธิภาพของยาในผู้ป่วยวัยต่ำกว่า 2 ปี

รูปแบบยาโมเมทาโซน

ยาโมเมทาโซน มีให้เลือกใช้ในรูปแบบและฤทธิ์ยาดังต่อไปนี้

  • ขี้ผึ้งทาเฉพาะจุด
  • ครีมทาเฉพาะจุด
  • โลชั่นทาเฉพาะจุด

กรณีฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด

ในกรณีฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด แจ้งศูนย์การแพทย์ฉุกเฉินท้องถิ่น หรือไปยังห้องฉุกเฉินที่ใกล้ที่สุด

กรณีลืมใช้ยา

หากคุณลืมใช้ยาโมเมทาโซน กลับมาใช้ให้เร็วที่สุดเท่าที่จะทำได้ อย่างไรก็ตาม หากใกล้ถึงเวลาที่คุณจะต้องใช้ยาครั้งต่อไป ให้ข้ามมื้อที่ลืมไป และใช้ขนาดยาตามกำหนดเดิม อย่าเพิ่มขนาดยา

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำปรึกษาด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

แหล่งที่มา

Review Date: กรกฎาคม 10, 2018 | Last Modified: กรกฎาคม 10, 2018

สุขภาพดีไม่มีขาย ถ้าอยากได้ต้องเข้ามาลงทะเบียนรับข่าวสารกับเรา
รับข่าวสารจาก Hello คุณหมอ เกี่ยวกับเคล็ดลับสุขภาพ อัพเดทสุขภาวะและอื่น ๆ มากมาย
บทความนี้ก็น่าสนใจเหมือนกัน