ไนโตรฟูแรนโทอิน (Nitrofurantoin)

โดย ทบทวนบทความโดย เภสัชกรอาชานนท์ สมศักดิ์

ชื่อสามัญ: ไนโตรฟูแรนโทอิน (Nitrofurantoin) Brand Name(s): ไนโตรฟูแรนโทอิน (Nitrofurantoin).

ข้อบ่งใช้

ยาไนโตรฟูแรนโทอินใช้สำหรับ

ยาไนโตรฟูแรนโทอิน (Nitrofurantoin) ใช้เพื่อรักษาหรือป้องกันอาการติดเชื้อในระบบทางเดินปัสสาวะ (urinary tract infections)

ยานี้เป็นยาปฏิชีวนะ ซึ่งทำหน้าที่ยับยั้งการเติบโตของเชื้อแบคทีเรีย ยานี้ใช้กับเชื้อไวรัสไม่ได้ (เช่น หวัด ไข้) การใช้ยาปฏิชีวนะใดๆ ก็ตามโดยไม่จำเป็น หรือใช้ยาเกินขนาด สามารถทำให้ประสิทธิภาพของยาลดลงได้

ไม่ควรใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอินกับเด็กที่อายุต่ำกว่า 1 เดือน เนื่องจากมีความเสี่ยงในการเกิดโรคเกี่ยวกับเลือดบางชนิด เช่น เม็ดเลือดแดงแตก (Hemolytic anemia)

วิธีการใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอิน

รับประทานยานี้คู่กับอาหารหรือนมตามที่แพทย์กำหนด โดยปกติแล้วคือวันละ 4 ครั้ง เพื่อรักษาอาการติดเชื้อ หรือวันละครั้งก่อนนอน เพื่อป้องกันการติดเชื้อ กลืนยาทั้งเม็ด หลีกเลี่ยงการใช้ยาลดกรด ที่มีส่วนผสมของแมกนีเซียมไตรซิลิเกตขณะใช้ยานี้ เพราะยาลดกรดที่มีส่วนผสมของแมกนีเซียมไตรซิลิเกต สามารถไปจับตัวกับยาไนโตรฟูแรนโทอิน ทำให้ไม่สามารถดูดซึมยาได้อย่างเต็มที่

ขนาดยาและระยะเวลาการใช้ขึ้นอยู่กับอาการ และการตอบสนองต่อการรักษา สำหรับเด็กนั้น ขนาดยาจะขึ้นอยู่กับน้ำหนักตัว

เพื่อผลลัพธ์ที่ดีที่สุด ควรใช้ยาปฏิชีวนะนี้ในช่วงระยะห่างที่เท่ากัน เพื่อให้ง่ายต่อการจำ ควรรับประทานในเวลาเดียวกันในแต่ละวัน

หากรับประทานยานี้เพื่อป้องกันการติดเชื้อ ควรรับประทานยาตามที่แพทย์สั่งอย่างเคร่งครัด อย่าหยุดการใช้ยา หากไม่ได้รับการอนุญาตจากแพทย์ แจ้งให้แพทย์ทราบหากคุณสังเกตเห็นสัญญาณใหม่ๆ ของอาการติดเชื้อในระบบทางเดินปัสสาวะ (เช่น อาการปวดขณะปัสสาวะ)

หากคุณใช้ยานี้เพื่อรักษาอาการติดเชื้อ ควรใช้ยาอย่างต่อเนื่องจนกระทั่งครบตามกำหนด แม้ว่าอาการจะหายไปหลังจากใช้ยาไปไม่กี่วัน การหยุดใช้ยาก่อนกำหนด อาจทำให้เชื้อแบคทีเรียเติบโตต่อไป แล้วทำให้อาการติดเชื้อกำเริบ แจ้งให้แพทย์ทราบ หากอาการของคุณไม่หายไปหรือแย่ลง

ข้อควรระวังและคำเตือน

ข้อควรรู้ก่อนใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอิน

ก่อนใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอิน แจ้งให้แพทย์ทราบหาก คุณมีอาการแพ้ยานี้ หรือหากคุณมีอาการแพ้อื่นๆ ยานี้อาจมีส่วนผสมที่ทำให้เกิดอาการแพ้ ควรปรึกษากับแพทย์สำหรับข้อมูลเพิ่มเติม

ไม่ควรใช้ยานี้หากคุณมีกำลังมีอาการบางอย่าง ปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรก่อนใช้ยานี้หากคุณมีอาการ ได้แก่ ปัสสาวะน้อย หรือปัสสาวะไม่ออก โรคไตขั้นรุนแรง สภาพทางพันธุกรรมบางอย่าง เช่น ภาวะพร่องเอนไซม์จีซิกพีดี (glucose-6-phosphate dehydrogenase deficiency) มีประวัติการมีปัญหาที่ตับเนื่องจากการใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอิน

ก่อนใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอิน โปรดแจ้งประวัติการรักษาและประวัติการใช้ยากับแพทย์หรือเภสัชกรก่อน โดยเฉพาะในเรื่องต่อไปนี้คือ ความผิดปกติเกี่ยวกับเลือดบางชนิด (เช่น โรคโลหิตจาง ตับหรือไตมีปัญหา) โรคหอบ ปัญหาเกี่ยวกับเส้นประสาทบางชนิด เช่น โรคปลายประสาทอักเสบ (peripheral neuropathy) ปัญหาเกี่ยวกับตาบางชนิด เช่น โรคเส้นประสาทตาอักเสบ (optic neuritis) โรคเบาหวาน ภาวะขาดแร่ธาตุที่ไม่ได้รับการรักษา ภาวะขาดวิตามินบี

ยาไนโตรฟูแรนโทอินอาจจะทำให้วัคซีนแบคทีเรียชนิดเชื้อเป็น (live bacterial vaccines) เช่น วัคซีนไทรอยด์ ไม่ออกฤทธิ์ได้อย่างปกติ อย่าฉีดวัคซีน ขณะที่กำลังใช้ยาตัวนี้ เว้นแต่จะได้รับคำแนะนำจากแพทย์

การทำงานของไตมักจะลดลงเมื่ออายุเพิ่มมากขึ้น ยาตัวนี้จะถูกกำจัดผ่านไต ดังนั้น ผู้สูงอายุจจึงมีความเสี่ยงมากกว่าที่จะเกิดผลข้างเคียงขณะใช้ยานี้ โดยเฉพาะปัญหาระบบประสาท ตับ หรือปอด (ดูเพิ่มเติมที่ส่วนของ ผลข้างเคียง)

ในช่วงการตั้งครรภ์ ควรใช้ยานี้เมื่อจำเป็นเท่านั้น ไม่ควรใช้ยานี้หากอายุครรภ์อยู่ในช่วงใกล้คลอด (สัปดาห์ที่ 38-42 ของการตั้งครรภ์) หรือในเวลาคลอด เนื่องจากมีโอกาสที่จะทำอันตรายต่อเด็กทารก เช่น ปัญหาเกี่ยวกับเลือด (โลหิตจางจากเม็ดเลือดแดงแตก) ควรปรึกษากับแพทย์ เรื่องความเสี่ยงและประโยชน์

ยาตัวนี้สามารถส่งผ่านน้ำนมแม่ได้ และอาจทำให้เกิดผลอันไม่เป็นที่ปรารถนาในทารกวัยต่ำกว่าหนึ่งเดือน และทารกที่มีภาวะทางพันธุกรรมบางชนิด (ภาวะขาดเอนไซม์จีซิกพีดี) ควรปรึกษากับแพทย์ก่อนให้นมบุตร

ความปลอดภัยต่อการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

ยังไม่มีงานวิจัยที่น่าเชื่อถือเพียงพอ เกี่ยวกับความเสี่ยงในสตรีที่ใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอินในช่วงการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร โปรดปรึกษาแพทย์เพื่อหาความเสี่ยงของการใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอิน ยานี้จัดอยู่ในประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์ ประเภท B โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกา (FDA)

การจัดประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์ โดย FDA มีดังนี้คือ

  • A= ไม่มีความเสี่ยง
  • B= ไม่พบความเสี่ยงในการวิจัยบางชิ้น
  • C= อาจจะมีความเสี่ยง
  • D= มีหลักฐานแสดงถึงความเสี่ยง
  • X= ยาต้องห้าม
  • N= ไม่มีข้อมูลเพียงพอ

ผลข้างเคียง

ผลข้างเคียงของการใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอิน

อาจจะเกิดอาการคลื่นไส้ อาเจียน เบื่ออาหาร หรือปวดหัว รับประทานยานี้พร้อมกับอาหาร เพื่อลดอาการคลื่นไส้ หากอาการเหล่านี้ไม่ยอมหายไปหรือมีอาการแย่ลง ควรแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรในทันที

ยานี้อาจจะทำให้ปัสสาวะของคุณ เปลี่ยนเป็นสีเหลืองเข้มหรือน้ำตาล ซึ่งไม่เป็นอันตราย และจะหายไปหลังจากที่หยุดใช้ยา

โปรดจำไว้ว่า การที่แพทย์ให้คุณใช้ยาตัวนี้ เนื่องจากคำนวณแล้วว่ายามีประโยชน์มากกว่าเป็นโทษ และคนที่ใช้ยานี้ส่วนใหญ่ไม่พบผลข้างเคียงที่ร้ายแรงใดๆ

ในกรณีที่พบได้ยาก ยานี้อาจจะทำให้เกิดปัญหาเกี่ยวกับปอดที่รุนแรงมาก (อาจจะถึงชีวิต) ปัญหาเกี่ยวกับปอดนี้ อาจจะเกิดขึ้นในช่วงเดือนแรกของการรักษา หรือหลังจากการใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอินรักษาในระยะยาว (โดยปกติแล้วประมาณ 6 เดือน หรือมากกว่านั้น) ควรรับการรักษาทันที หากคุณเกิดอาการของปัญหาเกี่ยวกับปอด เช่น ไอต่อเนื่อง ปวดหน้าอก หายใจไม่อิ่ม หรือหายใจติดขัด ปวดข้อต่อและกล้ามเนื้อ ผิวหนังช้ำเป็นสีม่วง

แจ้งให้แพทย์ทราบทันทีหากคุณมีผลข้างเคียงที่หายากแต่ร้ายแรง ได้แก่ มีสัญญาณของการติดเชื้อ (เช่น เป็นไข้ หรือเจ็บคอต่อเนื่อง) ช้ำและเลือดออกได้ง่าย มีความเปลี่ยนแปลงทางจิตใจและอารมณ์ ปวดหัวไม่ยอมหายหรือรุนแรง การมองเห็นเปลี่ยนแปลง

ในกรณีที่หายาก ยานี้อาจจะทำให้เกิดปัญหาที่รุนแรง (อาจจะถึงชีวิต) ได้แก่ โรคตับ ปัญหาที่เส้นประสาทหรือเลือด ควรแจ้งให้แพทย์ทราบในทันที หากคุณพบผลข้างเคียงที่หายากแต่รุนแรงเหล่านี้ เช่น คลื่นไส้อาเจียนไม่ยอมหาย ปัสสาวะสีเข้ม หัวใจเต้นเร็วและรัว มีอาการเหน็บชาที่แขนและขา กล้ามเนื้ออ่อนแรง

ในบางกรณี ยาตัวนี้อาจจะทำให้เกิดปัญหาเกี่ยวกับทางเดินอาหารที่รุนแรง เช่น โรคท้องร่วงที่เกี่ยวข้องกับคลอสไทรเดียม ดิฟิซายล์ (Clostridium difficile-associated diarrhea) เนื่องจากเชื้อแบคทีเรียดื้อยาชนิดหนึ่ง อาการนี้อาจเกิดขึ้นในระหว่างการรักษา หรือหลายสัปดาห์จนถึงหลายเดือนหลังจากหยุดการรักษาแล้วก็เป็นได้ หากคุณมีอาการดังต่อไปนี้ ห้ามใช้ยาหยุดถ่าย หรือยาแก้ปวดชนิดที่อาจเสพติดได้ เนื่องจากยาพวกนี้จะยิ่งทำให้อาการแย่ลงไปอีก อาการดังกล่าวได้แก่ ท้องร่วง ปวดท้องอย่างรุนแรง มีเลือดหรือมูกในอุจจาระ

การใช้ยานี้ในระยะยาวหรือหลายๆ ครั้ง อาจส่งผลให้เกิดฝ้าขาวในปากหรือมีการติดเชื้อยีสต์แบบใหม่ในช่องคลอด (การติดเชื้อราในช่องปากหรือช่องคลอด) ติดต่อกับแพทย์ หากคุณสังเกตพบรอยฝ้าขาวในปาก การตกขาวมีการเปลี่ยนแปลง หรือมีอาการใหม่อื่นๆ

การแพ้ยาที่รุนแรงมากนี้ค่อนข้างเกิดขึ้นได้ยาก แต่จำเป็นต้องได้รับการรักษาที่ทันท่วงที อาการของการแพ้รุนแรง ได้แก่ เกิดผื่น คันหรือบวม (โดยเฉพาะบริเวณใบหน้า ลิ้น และลำคอ) เวียนหัวขั้นรุนแรง หายใจติดขัด

ไม่ใช่ทุกคนจะเจอกับผลข้างเคียงเหล่านี้อาจจะมีอาการอย่างอื่นนอกเหนือจากที่กล่าวมาข้างต้น ถ้าคุณมีข้อสงสัยใดๆ โปรดปรึกษาแพทย์ของคุณ

ปฏิกิริยาของยา

ปฏิกิริยากับยาอื่น

ก่อนใช้ยาตัวนี้ แจ้งแพทย์หรือเภสัชกรให้ทราบ เกี่ยวกับยาที่คุณใช้อยู่ ทั้งยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่ซื้อได้เอง และผลิตภัณฑ์สมุนไพรต่างๆ โดยเฉพาะยาซัลฟินไพราโซน (Sulfinpyrazone)

แม้ยาปฏิชีวนะส่วนใหญ่จะไม่ค่อยมีผลต่อการคุมกำเนิดชนิดฮอร์โมน เช่น ยาเม็ด แผ่นแปะ หรือห่วงคุมกำเนิด ยาปฏิชีวนะจำนวนหนึ่ง เช่น ไรแฟมมิน (rifampin) ไรฟาบูติน (rifabutin) สามารถลดประสิทธิภาพของการคุมกำเนิดเหล่านี้ได้ และอาจส่งผลให้เกิดการตั้งครรภ์ หากคุณกำลังคุมกำเนิดด้วยการใช้ฮอร์โมน ควรสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมจากแพทย์หรือเภสัชกร

ยานี้สามารถส่งผลต่อผลการตรวจระดับน้ำตาลกลูโคสในปัสสาวะบางอย่างได้ (cupric sulfate-type) อย่าลืมแจ้งให้บุคลากรในห้องแล็บและแพทย์ทราบว่า คุณกำลังใช้ยาตัวนี้อยู่

ยาไนโตรฟูแรนโทอินอาจเกิดปฏิกิริยากับยาอื่นที่คุณกำลังใช้อยู่ ซึ่งอาจส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง เพื่อป้องกันปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้น คุณควรจะบอกแพทย์หรือเภสัชกรของคุณว่า คุณกำลังใช้ยาอะไรอยู่บ้าง (ทั้งยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่ซื้อได้เอง และผลิตภัณฑ์สมุนไพรต่างๆ) เพื่อความปลอดภัย โปรดอย่าเริ่ม หยุด หรือเปลี่ยนยา โดยไม่ได้รับความเห็นชอบจากแพทย์

ปฏิกิริยากับอาหารหรือแอลกอฮอล์

ยาไนโตรฟูแรนโทอินอาจมีปฏิกิริยากับอาหารหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ โดยส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

ปฏิกิริยากับอาการโรคอื่นๆ

ยาไนโตรฟูแรนโทอินอาจส่งผลให้อาการโรคทที่เป็นอยู่ของคุณแย่ลง หรือส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา โปรดแจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบถึงสภาวะโรคของคุณก่อนใช้ยาเสมอ

ขนาดยา

ข้อมูลในที่นี้ไม่มีเจตนาให้ใช้ทดแทนคำแนะนำทางการแพทย์ ควรปรึกษากับแพทย์และเภสัชกรทุกครั้ง เพื่อรับทราบข้อมูลเพิ่มเติม ก่อนใช้ยาไนโตรฟูแรนโทอิน

ขนาดยาไนโตรฟูแรนโทอินสำหรับผู้ใหญ่

ขนาดยาสำหรับผู้ใหญ่เพื่อรักษาโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ (Cystitis)

ขนาดปกติ: 50 ถึง 100 มก. แบ่งรับประทานเป็น 4 ครั้งใน 1 สัปดาห์ หรืออย่างน้อย 3 วัน หลังจากที่ปัสสาวะปราศจากเชื้อ

ขนาดแบบคู่: 100 มก. รับประทานวันละสองครั้ง เป็นเวลา 7 วัน

คำแนะนำ

ควรรับประทานยานี้พร้อมกับอาหาร เพื่อเพิ่มการดูดซึมยา และเพิ่มความทนต่อยา ในผู้ป่วยบางราย

วิธีใช้: สำหรับโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ

ขนาดยาสำหรับผู้ใหญ่เพื่อป้องกันโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ

ขนาดปกติ: 50 ถึง 100มก. รับประทานวันละ 1 ครั้ง ก่อนนอน

คำแนะนำ

  • ควรรับประทานยานี้พร้อมกับอาหาร เพื่อเพิ่มการดูดซึมยา และเพิ่มความทนต่อยา ในผู้ป่วยบางราย
  • ผู้ป่วยที่ได้รับการรักษาในระยะยาว ควรเฝ้าสังเกตความเปลี่ยนแปลงของการทำงานของตับเป็นระยะ

วิธีใช้: สำหรับป้องกันโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ

การปรับขนาดยาสำหรับโรคไต

  • ค่า CrCl 60 มล./นาที หรือมากกว่า: ไม่แนะนำให้ปรับขนาดยา
  • ปัสสาวะไม่ออก ปัสสาวะน้อย หรือไตวายขั้นสำคัญ (ค่า CrCl น้อยกว่า มล./นาที หรือค่า CrCl เพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ: ห้ามใช้ยา

การปรับขนาดยาสำหรับโรคตับ

ยานี้จะถูกกำจัดผ่านทางตับ การลดขนาดยาจำเป็นต่อผู้ป่วยที่มีความผิดปกติของตับ

การทำไดอะไลซิส (dialysis)

ยานี้สามารถผ่านการฟอกไตได้

คำแนะนำอื่นๆ

คำแนะนำการใช้

ควรรับประทานยานี้พร้อมกับอาหารเพื่อเพิ่มการดูดซึมยาและเพิ่มความทนยาในผู้ป่วยบางราย

การเฝ้าสังเกต

การทำงานของไต ตับ และปอด (โดยเฉพาะกับผู้ที่รับการรักษาในระยะยาว)

ทั่วไป

ควรใช้ยาในขนาดที่ต่ำที่สุดแต่ยังมีประสิทธิภาพสำหรับการป้องกันโรคหรือสำหรับการรักษาเพื่อไม่ให้มีอาการในระยะยาว

คำแนะนำสำหรับผู้ป่วย

  • ยานี้อาจจะทำให้เกิดอาการมึนงงและง่วงซึม ควรหลีกเลี่ยงการขับรถหรือใช้เครื่องจักร หากคุณรู้สึกง่วงซึมหรือมึนงง
  • รับประทานยานี้พร้อมกับอาหารหรือนม หลีกเลี่ยงการขาดยา และรับการรักษาให้ครบทั้งขั้นตอน
  • อย่าใช้ยาลดกรด ที่มีส่วนประกอบของแมกนีเซียมไตรซิลิเกต ขณะใช้ยานี้
  • ยานี้อาจจะทำให้ปัสสาวะเปลี่ยนเป็นสีน้ำตาล
  • ในบางครั้งหลังจากการเริ่มต้นการรักษาด้วยยาปฏิชีวนะ ผู้ป่วยสามารถมีอาการอุจจาระเป็นน้ำและมีเลือด (อาจจะมีหรือไม่มีอาการปวดท้องอย่างรุนแรงและเป็นไข้) แม้อาจจะช้าประมาณ 2 เดือนหรือมากกว่านั้น หลังจากที่รับประทานยาปฏิชีวนะครั้งสุดท้าย หากเกิดอาการดังกล่าว ให้ติดต่อกับแพทย์ในทันที

ขนาดยาไนโตรฟูแรนโทอินสำหรับเด็ก

ขนาดยาสำหรับเด็กเพื่อรักษาโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ (Cystitis)

ขนาดปกติ

อายุ 1 เดือนขึ้นไป: 5 ถึง 7 มก./กก./วัน (สูงสุดถึง 400 มก./วัน) แบ่งรับประทานเป็น 4 ครั้งใน 1 สัปดาห์ หรืออย่างน้อย 3 วันหลังจากที่ปัสสาวะปราศจากเชื้อ

ขนาดแบบคู่

อายุมากกว่า 12 ปีขึ้นไป: 100 มก. รับประทานวันละสองครั้งเป็นเวลา 7 วัน ตลอดหนึ่งสัปดาห์ หรืออย่างน้อย 3 วันหลังจากที่ปัสสาวะปราศจากเชื้อ

คำแนะนำ

ควรรับประทานยานี้พร้อมกับอาหารเพื่อเพิ่มการดูดซึมยาและเพิ่มความทนยาในผู้ป่วยบางราย

วิธีใช้ สำหรับโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ

ขนาดยาสำหรับเด็กเพื่อป้องกันโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ

ขนาดปกติ

อายุ 1 เดือนขึ้นไป: ขนาดยาให้ต่ำเท่ากับ 1 มก./กก./วัน (สูงสุดถึง 100 มก./วัน) แบ่งรับประทานเป็น 1 ถึง 2 ครั้ง อาจจะเพียงพอ

คำแนะนำ

  • ควรรับประทานยานี้พร้อมกับอาหาร เพื่อเพิ่มการดูดซึมยา และเพิ่มความทนต่อยา ในผู้ป่วยบางราย
  • ผู้ป่วยที่ได้รับการรักษาในระยะยาว ควรเฝ้าสังเกตความเปลี่ยนแปลงของการทำงานของตับเป็นระยะๆ

วิธีใช้: สำหรับป้องกันโรคกระเพาะปัสสาวะอักเสบ

ข้อควรระวัง

ยังไม่มีการจัดทำยาที่ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพสำหรับผู้ป่วยที่อายุต่ำกว่า 1 ขวบ

รูปแบบของยา

จุดเด่นและรูปแบบการใช้งานมีดังนี้

  • แคปซูลรับประทาน
  • ยาน้ำตะกอนแขวนแบบรับประทาน
  • ยาผง

กรณีฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด

หากเกิดเหตุฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด ควรแจ้งเหตุฉุกเฉิน หรือนำส่งห้องฉุกเฉินใกล้บ้านโดยทันที

กรณีลืมใช้ยา

หากคุณลืมรับประทานยา ควรรีบรับประทานทันทีที่นึกได้ หรือถ้าหากใกล้ถึงเวลารับประทานยาครั้งต่อไป ให้ข้ามรอบไปรับประทานยาตามตารางปกติได้เลย ไม่ควรเพิ่มปริมาณยา

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำทางการแพทย์ การวินิจฉัยโรคหรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

Review Date: กรกฎาคม 26, 2018 | Last Modified: กรกฎาคม 26, 2018

สุขภาพดีไม่มีขาย ถ้าอยากได้ต้องเข้ามาลงทะเบียนรับข่าวสารกับเรา
รับข่าวสารจาก Hello คุณหมอ เกี่ยวกับเคล็ดลับสุขภาพ อัพเดทสุขภาวะและอื่น ๆ มากมาย