ไฮโดรควิโนน (Hydroquinone)

โดย ทบทวนบทความโดย เภสัชกรวิสสุตา ชั้นประเสริฐ

ชื่อสามัญ: ไฮโดรควิโนน (Hydroquinone) Brand Name(s): ไฮโดรควิโนน (Hydroquinone).

ข้อบ่งใช้

ยาไฮโดรควิโนนใช้สำหรับ

ยาไฮโดรควิโนน (Hydroquinone) ใช้เพื่อทำให้รอยคล้ำบนผิวหนังเจือจางลง หรือที่เรียกว่าการสร้างสีผิวมากผิดปกติ (hyperpigmentation) ฝ้า (melasma) รอยด่างบนผิวหนัง (liver spots) จุดด่างดำเนื่องจากวัย (age spots) หรือรอยกระ (freckles) ที่เกิดจากการตั้งครรภ์ การใช้ยาคุมกำเนิด ยาฮอร์โมน หรือการบาดเจ็บที่ผิวหนัง

ยาไฮโดรควิโนนทำงานโดยการยับยั้งกระบวนการในผิวหนัง ที่ทำให้เกิดการเปลี่ยนสีผิว

วิธีการใช้ยาไฮโดรควิโนน

ควรทำตามแนวทางการใช้ยาทั้งหมดบนฉลากยา หรือใช้ยาตามที่แพทย์สั่ง ก่อนใช้ยา ควรทายาไฮโดรควิโนนปริมาณน้อยๆ ลงบริเวณผิวหนังที่ไม่มีอาการบาดเจ็บ แล้วตรวจสอบบริเวณนั้นภายใน 24 ชั่วโมง เพื่อดูว่ามีผลข้างเคียงที่รุนแรงหรือไม่ หากบริเวณที่ทดสอบนั้นมีอาการคัน รอยแดง บวม หรือแผลพุพอง อย่าใช้ยาไฮโดรควิโนน และติดต่อแพทย์ หากมีแค่อาการรอยแดงระดับเบา ก็สามารถเริ่มต้นการรักษาด้วยยาไฮโดรควิโนน

ทายาไฮโดรควิโนนลงบริเวณที่มีอาการ โดยปกติคือวันละสองครั้งหรือตามที่แพทย์กำหนด ยาไฮโดรควิโนนใช้กับผิวหนังเท่านั้น หากใช้ยาอย่างไม่ถูกต้อง อาจทำให้สีผิวขาวขึ้นในแบบที่ไม่ปกติได้ อย่าให้ยาไฮโดรควิโนนเข้าตา จมูก หรือปาก หากยาไฮโดรควิโนนเข้าไปในบริเวณเหล่านี้ ควรรีบล้างออกด้วยน้ำสะอาดปริมาณมาก

ยาไฮโดรควิโนนอาจทำให้บริเวณที่รักษา มีปฏิกิริยาไวต่อแสงแดดมากขึ้น ควรหลีกเลี่ยงการเผชิญกับแสงแดดเป็นเวลานาน บูธอาบแดด และโคมไฟแสงอาทิตย์ ควรทาครีมกันแดด และสวมเสื้อผ้าป้องกันบริเวณที่รักษาทุกครั้งที่ออกนอกบ้าน

ใช้ยาไฮโดรควิโนนเป็นประจำ เพื่อให้ได้ประโยชน์จากยาสูงสุด เพื่อให้ง่ายต่อการจำ ควรใช้ยาในเวลาเดียวกันทุกวัน

โปรดแจ้งให้แพทย์ทราบ หากอาการของคุณไม่หายไป หรือแย่ลง หลังจากผ่านไป 2 เดือน

การเก็บรักษายาไฮโดรควิโนน

ยาไฮโดรควิโนนควรเก็บที่อุณหภูมิห้อง หลีกเลี่ยงแสงหรือความชื้น เพื่อป้องกันไม่ให้ตัวยาเกิดความเสียหาย ไม่ควรเก็บยานี้ในห้องน้ำหรือช่องแช่แข็ง ยาไฮโดรควิโนนบางยี่ห้ออาจจะต้องเก็บรักษาแตกต่างกัน จึงควรตรวจสอบฉลากยาหรือสอบถามเภสัชกรเสมอ เพื่อความปลอดภัย โปรดเก็บยาให้ห่างจากมือเด็กและสัตว์เลี้ยง

ไม่ควรทิ้งยาไฮโดรควิโนนลงในชักโครก หรือเทลงในท่อระบายน้ำ เว้นแต่ได้รับคำแนะนำให้ทำเช่นนั้น ควรกำจัดยาด้วยวิธีที่ถูกต้องเมื่อยาหมดอายุ หรือไม่มีความจำเป็นต้องใช้งาน โปรดสอบถามเภสัชกรเพิ่มเติม เกี่ยวกับวิธีการกำจัดยาที่ถูกต้อง

ข้อควรระวังและคำเตือน

ข้อควรรู้ก่อนใช้ยาไฮโดรควิโนน

ก่อนใช้ยาไฮโดรควิโนน แจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบหาก คุณแพ้ต่อยานี้ หรือหากคุณเป็นโรคภูมิแพ้อื่นๆ ยานี้อาจมีส่วนประกอบไม่ออกฤทธิ์ เช่น ซัลไฟต์ (sulfites) ที่ทำให้เกิดอาการแพ้หรือปัญหาอื่น โปรดปรึกษาเภสัชกรสำหรับข้อมูลเพิ่มเติม

ก่อนใช้ยานี้ แจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบเกี่ยวกับประวัติทางการแพทย์ของคุณ โดยเฉพาะ โรคหอบหืด สภาวะผิวหนังอื่นๆ เช่นโรคผื่นผิวหนังอักเสบ (eczema) โรคสะเก็ดเงิน (psoriasis)

ความปลอดภัยต่อการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

ยังไม่มีงานวิจัยที่น่าเชื่อถือเกี่ยวกับความเสี่ยงในสตรีที่ใช้ยานี้ ในช่วงการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร โปรดปรึกษาแพทย์เพื่อหาประโยชน์และความเสี่ยงก่อนการใช้ยานี้

ยาไฮโดรควิโนนจัดอยู่ในประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์ หมวด C โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกา (FDA)

การจัดประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกามีดังนี้

  • A= ไม่มีความเสี่ยง
  • B= ไม่พบความเสี่ยงในการวิจัยบางชิ้น
  • C= อาจจะมีความเสี่ยง
  • D= มีหลักฐานแสดงถึงความเสี่ยง
  • X= ห้ามใช้
  • N= ไม่ทราบแน่ชัด

ผลข้างเคียง

ผลข้างเคียงของยาไฮโดรควิโนน

รับการรักษาพยาบาลฉุกเฉินทันที หากคุณมีสัญญาณของอาการแพ้ ได้แก่ ลมพิษ หายใจติดขัด บวมที่ใบหน้า ริมฝีปาก ลิ้น หรือลำคอ

หยุดใช้ยาไฮโดรควิโนนเฉพาะที่ และติดต่อแพทย์หากคุณมีอาการแสบร้อนอย่างรุนแรง ปวดเหมือนแมลงต่อย หรืออาการระคายเคืองอื่นๆ ที่ผิวหนังหลังจากทายา

ผลข้างเคียงที่รุนแรงน้อยกว่าอาจมีดังนี้คือ แสบร้อน คัน รอยแดง หรืออาการระคายเคืองที่ผิวหนังในระดับเบา

ไม่ใช่ทุกคนจะเจอกับผลข้างเคียงเหล่านี้ หรืออาจจะมีอาการอย่างอื่นนอกเหนือจากที่กล่าวมาข้างต้น ถ้าคุณมีข้อสงสัยใดๆ เกี่ยวกับผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกร

ปฏิกิริยาของยา

ปฏิกิริยากับยาอื่น

ยาไฮโดรควิโนนอาจเกิดปฏิกิริยากับยาอื่นที่คุณกำลังใช้อยู่ ซึ่งอาจส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง เพื่อป้องกันปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้น คุณควรจะบอกแพทย์หรือเภสัชกรของคุณว่า คุณกำลังใช้ยาอะไรอยู่บ้าง (ทั้งยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่ซื้อได้เอง และสมุนไพรต่างๆ) เพื่อความปลอดภัย โปรดอย่าเริ่ม หยุด หรือเปลี่ยนขนาดยาใดๆ โดยไม่ได้รับความเห็นชอบจากแพทย์

ก่อนใช้ยานี้โปรดแจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบเกี่ยวกับยาทั้งหมดที่คุณใช้ ทั้งยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่หาซื้อเอง และสมุนไพรอื่นๆ

ปฏิกิริยากับอาหารหรือแอลกอฮอล์

ยาไฮโดรควิโนนอาจมีปฏิกิริยากับอาหารหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ โดยส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

ปฏิกิริยากับอาการโรคอื่น

ยาไฮโดรควิโนนอาจส่งผลให้อาการโรคของคุณแย่ลง หรือส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา โปรดแจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบถึงสภาวะโรคของคุณก่อนใช้ยาเสมอ โดยเฉพาะ

  • โรคตับหรือโรคไต
  • โรคหอบหืด หรือโรคภูมิแพ้ต่อซัลไฟต์
  • หากคุณกำลังใช้ยาปฏิชีวนะใดๆ

ขนาดยา

ข้อมูลในที่นี้ไม่มีเจตนาให้ใช้ทดแทนคำแนะนำทางการแพทย์ ควรปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้ง เพื่อรับทราบข้อมูลเพิ่มเติม

ขนาดยาไฮโดรควิโนนสำหรับผู้ใหญ่

ขนาดยาสำหรับผู้ใหญ่เพื่อรักษาความผิดปกติของผิวหนัง

  • เกลื้อน ฝ้า กระ จุดด่างดำจากวัย บริเวณที่มีการสร้างสีผิวจากสารเมลานิน (melanin) มากผิดปกติ
  • ทายาลงบริเวณที่มีอาการวันละสองครั้ง

ขนาดยาไฮโดรควิโนนสำหรับเด็ก

ขนาดยาสำหรับเด็กเพื่อรักษาความผิดปกติของผิวหนัง

  • เกลื้อน ฝ้า กระ บริเวณที่มีการสร้างสีผิวจากสารเมลานินมากผิดปกติ
  • อายุมากกว่า 13 ปี ทายาลงบริเวณที่มีอาการวันละสองครั้ง

รูปแบบของยา

ความแรงและรูปแบบของยามีดังนี้

  • ยาครีมทาภายนอก 4%
  • ยาอิมัลชัน (emulsion) ทาภายนอก 4%
  • ยาเจลทาภายนอก 4%
  • ยาสารละลายทาภายนอก 3%

กรณีฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด

หากเกิดเหตุฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด ควรแจ้งเหตุฉุกเฉิน หรือนำส่งห้องฉุกเฉินใกล้บ้านโดยทันที

กรณีลืมใช้ยา

หากคุณลืมใช้ยาควรรีบใช้ในทันทีที่นึกได้ หรือถ้าหากใกล้ถึงเวลาใช้ยาครั้งต่อไป ให้ข้ามรอบไปใช้ยาตามตารางปกติได้เลย ไม่ควรเพิ่มปริมาณยา

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำทางการแพทย์ การวินิจฉัยโรคหรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

Review Date: กุมภาพันธ์ 7, 2019 | Last Modified: กุมภาพันธ์ 7, 2019

บทความนี้ก็น่าสนใจเหมือนกัน