มะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลัน เป็นมะเร็งที่เกิดกับเนื้อเยื่อที่สร้างเม็ดเลือด ซึ่งได้แก่ ไขกระดูกและระบบน้ำเหลือง ทำให้ไขกระดูกจะเริ่มสร้างเซลล์เม็ดเลือดขาวที่ผิดปกติ

คำจำกัดความ

มะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลันคืออะไร

มะเร็งเม็ดเลือดขาว (leukemia) เป็นมะเร็งที่เกิดกับเนื้อเยื่อที่สร้างเม็ดเลือด ซึ่งได้แก่ ไขกระดูกและระบบน้ำเหลือง เมื่อเกิดโรคมะเร็ง
เม็ดเลือดขาว โดยเฉพาะโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลัน (acute leukemia) ไขกระดูกจะเริ่มสร้างเซลล์มะเร็งเม็ดเลือดขาว (leukemia cells) เซลล์เม็ดเลือดขาวที่ผิดปกติ โดยจะเจริญเติบโตได้เร็วกว่าเซลล์ปกติ และเจริญเติบโตอย่างต่อเนื่องผิดปกติ

มะเร็งเม็ดเลือดขาวมีหลายประเภท โดยทั่วไปแล้ว มีการแบ่งกลุ่มมะเร็งเม็ดเลือดขาวตามความเร็วของการพัฒนาระยะโรค และชนิดของเซลล์เม็ดเลือดขาวที่ได้รับผลกระทบ

  • มะเร็งเม็ดเลือดขาวอาจมีอาการแบบเฉียบพลันหรือเรื้อรัง โดยโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลันจะมีอาการทรุดลงอย่างรวดเร็วและอาจทำให้เกิดอาการเจ็บป่วยได้ทันที ขณะที่โรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวเรื้อรังจะเกิดอาการแย่ลงอย่างช้าๆ หรืออาจไม่ปรากฏอาการนานหลายปี
  • มะเร็งเม็ดเลือดขาวอาจเป็นประเภทลิมโฟไซต์ (lymphocytic) หรือมัยอีโลจีนัส (myelogenous) โดยมะเร็งเม็ดเลือดขาวประเภทลิมโฟไซต์ ส่งผลโดยตรงต่อเซลล์เม็ดเลือดขาวที่เรียกว่าลิมโฟไซต์ ส่วนมะเร็งเม็ดเลือดขาวประเภทมัยอีโลจีนัส (Myelogenous leukemia) จะส่งผลต่อเซลล์ชนิดอื่น เช่น เซลล์เม็ดเลือดขาวแกรนูโลไซต์ (granulocytes) เซลล์เม็ดเลือดแดง หรือเกล็ดเลือด

โรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวสามารถแบ่งออกได้เป็น 4 ประเภทหลักๆ ได้แก่

  • มะเร็งเม็ดเลือดขาวประเภทลิมโฟไซต์เฉียบพลัน (Acute lymphoblastic leukemia: ALL)โดยพบในเด็กเป็นส่วนใหญ่
  • มะเร็งเม็ดเลือดขาวประเภทมัยอีโลจีนัสเฉียบพลัน (Acute myelogenous leukemia: AML) เป็นมะเร็งเม็ดเลือดขาวที่พบได้มากที่สุด
  • มะเร็งเม็ดเลือดขาวประเภทลิมโฟไซต์เรื้อรัง (Chronic lymphocytic leukemia: CLL)
  • มะเร็งเม็ดเลือดขาวประเภทมัยอีโลจีนัสเรื้อรัง (Chronic myelogenous leukemia: CML)

มะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลันพบบ่อยเพียงใด

มะเร็งเม็ดเลือดขาวประเภทมัยอีโลจีนัสเฉียบพลันสามารถเกิดขี้นทั้งในเด็กและผู้ใหญ่ จากข้อมูลของ National Cancer Institute (NCI) สหรัฐอเมริกา พบว่าในแต่ละปี มีผู้ป่วยมะเร็งเม็ดเลือดขาวประเภทมัยอีโลจีนัสเฉียบพลันรายใหม่ประมาณ 21,000 ราย ในสหรัฐฯ และพบผู้ป่วยมะเร็งเม็ดเลือดขาวประเภทลิมโฟไซต์เฉียบพลันรายใหม่ประมาณ 6,000 ราย ต่อปี

อย่างไรก็ตาม สามารถจัดการได้โดยลดความเสี่ยง โปรดปรึกษาแพทย์สำหรับข้อมูลเพิ่มเติม

อาการ

อาการของมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลัน

อาการทั่วไปของโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวชนิดเฉียบพลัน มีดังนี้

  • มีเหงื่อออกมาก โดยเฉพาะตอนกลางคืน หรือเรียกว่า อาการเหงื่อออกกลางคืน
  • อ่อนเพลียและหมดแรงเรื้อรังแม้ได้พักผ่อนอย่างเพียงพอ
  • น้ำหนักลดโดยไม่ตั้งใจ
  • มีอาการปวดและเจ็บกระดูก
  • ต่อมน้ำแหลืองโตแต่ไม่มีอาการเจ็บ โดยเฉพาะบริเวณคอและรักแร้
  • ตับและม้ามโต
  • มีจ้ำเลือดบนผิวหนัง
  • มีเลือดออกและแผลฟกช้ำได้ง่าย
  • มีอาการไข้หรือหนาวสั่น
  • ติดเชื้อบ่อย

โรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวยังสามารถก่อให้เกิดอาการต่างๆ ในอวัยวะที่ได้รับผลจากเซลล์มะเร็ง ตัวอย่างเช่น หากมะเร็งแพร่กระจายไปยังระบบประสาทส่วนกลาง จะทำให้เกิดอาการปวดศีรษะ คลื่นไส้และอาเจียน มึนงง สูญเสียการควบคุมกล้ามเนื้อ และมีอาการชัก

ควรไปพบหมอเมื่อใด

อาการต่างๆ ของโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลันมักไม่ชัดเจนและไม่จำเพาะเจาะจง โดยอาการต่างๆ ในระยะเริ่มแรกอาจคล้ายคลึงกับอาการต่างๆ ของไข้หวัดใหญ่และอาการเจ็บป่วยทั่วไปอื่นๆ

หากมีสิ่งบ่งชี้หรืออาการใดๆ ตามที่ระบุข้างต้น หรือมีข้อคำถามใดๆ โปรดปรึกษาแพทย์ ร่างกายของแต่ละบุคคลมีการตอบสนองแตกต่างกัน ทางที่ดีที่สุดให้ปรึกษาแพทย์เกี่ยวกับวิธีรักษาที่ดีที่สุดตามสถานการณ์ของคุณ

สาเหตุ

สาเหตุของมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลัน

ปัจจุบัน ยังไม่ทราบสาเหตุที่แน่ชัดของโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลัน แต่เชื่อกันว่าเกิดจากเซลล์เม็ดเลือดบางส่วนเกิดการผ่าเหล่าในระดับดีเอ็นเอ หรืออาจเกิดจากการเปลี่ยนแปลงอื่นๆ ภายในเซลล์ที่ยังไม่สามารถอธิบายได้ว่าส่งผลต่อการเกิดโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวอย่างไร

อาการผิดปกติบางประการทำให้เซลล์มีการเจริญเติบโตและแบ่งตัวอย่างรวดเร็วมากขึ้น และยังมีชีวิตอยู่ต่อไปเมื่อเซลล์ปกติตายลงไป เมื่อเวลาผ่านไป เซลล์ที่ผิดปกติเหล่านี้จะเข้ามาแทนที่เซลล์ปกติในไขกระดูก ทำให้เซลล์เม็ดเลือดขาวที่แข็งแรง เซลล์เม็ดเลือดแดง และเกล็ดเลือดมีจำนวนลดลง จนทำให้เกิดสิ่งบ่งชี้และอาการต่างๆ ของโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว

ปัจจัยเสี่ยง

ปัจจัยเสี่ยงของมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลัน

ปัจจัยเสี่ยงของการเกิดโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวชนิดเฉัยบพลัน ได้แก่

  • การสัมผัสการฉายรังสีในระดับสูง
  • เคมีบำบัดหรือการฉายรังสีที่ใช้รักษามะเร็งในครั้งก่อน
  • ภาวะต่างๆ ที่เกิดจากโครโมโซมผิดปกติ เช่น กลุ่มอาการดาวน์ซินโดรม
  • การสัมผัสสารเคมีต่างๆ เช่น เบนซีน หรือฟอร์มัลดีไฮด์
  • ประวัติครอบครัว ในบางกรณี โรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวประเภทลิมโฟไซต์เรื้อรังมีการถ่ายทอดภายในครอบครัว
  • วัยกลางคนหรือสูงกว่า เพศชาย และคนผิวขาว
  • มีการเปลี่ยนแปลงของยีนหรือการผ่าเหล่าที่เรียกว่า “โครโมโซมฟิลาเดลเฟีย” (Philadelphia chromosome)

การวินิจฉัยและการรักษา

ข้อมูลที่นำเสนอในที่นี้ ไม่สามารถใช้แทนข้อแนะนำทางการแพทย์ ให้ปรึกษาแพทย์สำหรับข้อมูลเพิ่มเติม

การวินิจฉัยมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลัน

ผู้ป่วยอาจต้องเข้ารับการตรวจเพื่อวินิจฉัยดังต่อไปนี้

  • การตรวจร่างกาย แพทย์จะตรวจหาสิ่งบ่งชี้ต่างๆ ของโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว ได้แก่ อาการผิวซีดจากเลือดจาง ต่อมน้ำเหลืองโต หรือตับและม้ามโต
  • การตรวจเลือด โดยแพทย์สามารถระบุได้ว่ามีเซลล์เม็ดเลือดขาวหรือเกล็ดเลือดในระดับที่ผิดปกติหรือไม่ ซึ่งอาจเป็นสัญญาณของ
    โรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว
  • การตรวจไขกระดูก แพทย์อาจแนะนำการนำตัวอย่างไขกระดูกจากกระดูกสะโพก โดยใช้เข็มยางขนาดเล็กเจาะตัวอย่างไขกระดูกเพื่อตรวจหาเซลล์มะเร็งเม็ดเลือดขาวในห้องปฏิบัติการ

อาจมีการทดสอบเพิ่มเติมเพื่อยืนยันการวินิจฉัยและเพื่อระบุประเภทของมะเร็งเม็ดเลือดขาวและขอบเขตการแพร่กระจายในร่างกาย โดยมะเร็งเม็ดเลือดขาวบางประเภทจะถูกจำแนกออกเป็นระยะต่างๆ ที่บ่งชี้ถึงความรุนแรงของโรค ซึ่งจะช่วยให้แพทย์กำหนดแผนการรักษาได้อย่างเหมาะสม

การรักษามะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลัน

การรักษาทั่วไปที่ใช้ต้านโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว ได้แก่

  • เคมีบำบัด เป็นวิธีการรักษาหลักสำหรับโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว การรักษาด้วยยาประเภทนี้ใช้สารเคมีต่างๆ เพื่อกำจัดเซลล์มะเร็ง
    เม็ดเลือดขาว
  • การรักษาทางชีวภาพ ดำเนินการโดยการใช้การรักษาต่างๆ ที่ช่วยให้ระบบภูมิคุ้มกันแข็งแรงขึ้นและสามารถต้านเซลล์มะเร็งเม็ดเลือดขาวได้
  • การรักษาเจาะจงเซลล์มะเร็ง เป็นนการใช้ยาชนิดต่างๆ ที่ต่อต้านความอ่อนแอภายในเซลล์มะเร็ง
  • การฉายรังสี ใช้รังสีเอกซเรย์หรือรังสีพลังงานสูงชนิดอื่นๆ เพื่อทำลายเซลล์มะเร็งเม็ดเลือดขาวและขัดขวางการเจริญเติบโตของเซลล์ดังกล่าว การฉายรังสีจะตรงเข้าทำงานเฉพาะบริเวณที่มีการสะสมตัวของเซลล์มะเร็งเม็ดเลือดขาว หรืออาจได้รับการฉายรังสีไปทั่วร่างกาย โดยทั่วไป การฉายรังสีอาจใช้เพื่อเตรียมร่างกายสำหรับการปลูกถ่ายเซลล์ต้นกำเนิด
  • การปลูกถ่ายเซลล์ต้นกำเนิด เป็นกระบวนการเพื่อเปลี่ยนถ่ายไขกระดูกที่อ่อนแอด้วยไขกระดูกที่แข็งแรง

การเปลี่ยนไลฟ์สไตล์และการเยียวยาตัวเอง

การเปลี่ยนไลฟ์สไตล์และการเยียวยาตัวเองเพื่อรับมือกับมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลัน

ผู้ที่มีความเสี่ยงเป็นโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลันควรเลือกไลฟ์สไตล์ที่ดีต่อสุขภาพ โดยมีแนวทางดังนี้

  • หลักเลี่ยงการได้รับการฉายรังสีปริมาณสูงหรือสวมใส่เสื้อผ้าสำหรับการทำงานที่ปลอดภัยเพื่อลดความเสี่ยง
  • หลีกเลี่ยงการสัมผัสสารเคมีจำพวกเบนซีน
  • เลิกสูบบุหรี่

หากคุณมีข้อสงสัย โปรดปรึกษาแพทย์เพื่อให้เข้าใจได้ดีขึ้นถึงวิธีการรักษาที่ดีที่สุดสำหรับคุณ

 

Hello Health Group ม่ได้ให้คำปรึกษาด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค และการรักษาโรคแต่อย่างใด

Review Date: ธันวาคม 31, 2018 | Last Modified: ธันวาคม 31, 2018

สุขภาพดีไม่มีขาย ถ้าอยากได้ต้องเข้ามาลงทะเบียนรับข่าวสารกับเรา
รับข่าวสารจาก Hello คุณหมอ เกี่ยวกับเคล็ดลับสุขภาพ อัพเดทสุขภาวะและอื่น ๆ มากมาย