เครื่องเอคโม เครื่องมือช่วยพยุงการทำงานของหัวใจและปอด

ปอดและหัวใจ ถือได้ว่าเป็นอวัยวะที่มีความสำคัญต่อร่างกายเป็นอย่างมาก เพราะทำหน้าที่แลกเปลี่ยนนำก๊าซออกซิเจนเข้าสู่ระบบการไหลเวียนของเลือด และช่วยสูบฉีดเลือดเข้าไปหล่อเลี้ยงเซลล์ แต่เมื่อใดที่อวัยวะทั้งสองมีการทำงานผิดปกติ เครื่องเอคโม (ECMO) ก็อาจเป็นอุปกรณ์ที่สามารถช่วยเข้ามาประคองการทำงาของปอดและหัวใจได้ มาทำความรู้จักกับเครื่องเอคโมได้ในบทความนี้ค่ะ

เครื่องเอคโม คืออะไร

เอคโม (Extracorporeal membrane oxygenation ; ECMO) หรือเรียกอีกอย่างได้ว่า เครื่องให้ออกซิเจนเยื่อหุ้มเซลล์ภายนอก คือเครื่องมือที่ใช้ในการบายพาสหัวใจและปอด พร้อมช่วยกำจัดก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์ รวมถึงช่วยเติมออกซิเจนในเลือด เพื่อนำไปหล่อเลี้ยงเนื้อเยื่อส่วนต่าง ๆ ภายในร่างกาย

สำหรับการติดตั้งเครื่องเอคโคเพื่อช่วยปรับปรุงการทำงานของปอดและหัวใจนั้น จะต้องใช้วิธีการผ่าตัดเพื่อติดตั้งเครื่องมือภายในร่างกาย โดยแพทย์จะเริ่มจากการใช้ยาสลบหรือยาระงับความเจ็บปวด จากนั้นจึงค่อยสอดท่อขนาดเล็ก (Cannulas) ที่มีความยืดหยุ่นสูง เข้าไปในหลอดเลือดแดง หรือหลอดเลือดดำให้อยู่ตรงตำแหน่งที่เหมาะสม ผู้ป่วยอาจต้องใช้เครื่องเอคโคเป็นเวลาประมาณ 2-3 สัปดาห์ จากนั้นแพทย์จะทดสอบการทำงานของปอดและหัวใจ เพื่อดูว่าสามารถนำเครื่อง เอคโม ออกได้หรือยัง

นอกจากนี้เครื่องเอคโมยังมีอีกรูปแบบหนึ่งในขนาดพกพา ที่เหมาะสำหรับการรักษาผู้ป่วยเบื้องต้นขณะนำส่งโรงพยาบาล ก่อนจะถูกส่งไปรักษาต่อโดยแพทย์อีกที ถือได้ว่าเป็นอุปกรณ์ที่อาจสามารถช่วยชีวิตผู้คนได้แทบทุกสถานการณ์เลยทีเดียว

ใครบ้างที่เหมาะสมในการใช้ เครื่องเอคโม

โดยส่วนใหญ่แพทย์มักเลือกใช้เครื่องเอคโมกับผู้ป่วยที่มีภาวะทางสุขภาพ ดังต่อไปนี้

• โรคกล้ามเนื้อหัวใจ (Cardiomyopathy decompensated)
• กล้ามเนื้อหัวใจอักเสบ (Myocarditis)
• ภาวะช็อกจากสาเหตุหัวใจสูบฉีดเลือดไม่เพียงพอ
• ความดันโลหิตสูงในปอด
• ระบบหายใจล้มเหลว
• ไส้เลื่อนกระบังลม
• อาการสำลักน้ำคร่ำของทารกในครรภ์คุณแม่
• โรคปอดบวมรุนแรง
• กลุ่มอาการหายใจลำบาก
• โรคปอดอักเสบ
• ไข้หวัดใหญ่
• ผลกระทบจากไวรัสโคโรนา 2019 (COVID-19)
• อุบัติเหตุรุนแรง

ถึงอย่างไรก็ตาม การใช้เครื่อง เอคโม นี้ ควรขึ้นอยู่กับดุลยพินิจจากแพทย์เท่านั้น เพราะอาจมีเทคนิคการรักษาอื่น ๆ ที่เหมาะสมตามสภาวะของโรค หรือช่วยลดจากความเสี่ยงได้มากกว่าการใช้เครื่องเอคโมนั่นเอง

ข้อเสียที่อาจได้รับจาก การใช้เครื่องเอคโม

การใช้เครื่อง เอคโม อาจมีข้อเสียดังต่อไปนี้

• มีเลือดออกเล็กน้อย
• เกิดการติดเชื้อที่บริเวณท่อ
• ผู้ป่วยบางรายอาจมีความผิดปกติของอาการเลือดแข็งตัว
• ชัก
• เสี่ยงจะเป็นโรคหลอดเลือดในสมอง เนื่องจากได้รับความเสียหายจากการสูญเสียเลือด หรือเส้นเลือดแตก

หากคุณรู้สึกว่าตนเองกำลังเผชิญกับอาการดังกล่าว ไม่ว่าจะอยู่ในระดับเบา หรือรุนแรง โปรดรีบเร่งเข้ารับการรักษาจากแพทย์ในทันที เพื่อความปลอดภัยต่อการทำงานอวัยวะภายใน และสุขภาพร่างกายของคุณ