ปัญหาหัวใจในทารกคลอดก่อนกำหนด ภาวะแทรกซ้อนที่อาจเกิดกับลูกน้อย

ปัญหาหัวใจในทารกคลอดก่อนกำหนด หมายถึง ความผิดปกติที่เกี่ยวข้องกับหัวใจในลักษณะต่าง ๆ เช่น ความดันโลหิตต่ำ หัวใจพิการ อาจเกิดจากหัวใจของทารกยังไม่พัฒนาจนสมบูรณ์พร้อม ปัญหาหัวใจเหล่านี้สามารถส่งผลกระทบต่อการทำงานของร่างกาย และอาจเป็นอันตรายกับสุขภาพเด็กได้หากไม่ได้รับการรักษาอย่างเหมาะสม

ทารกคลอดก่อนกำหนดกับปัญหาสุขภาพหัวใจ

ทารกคลอดก่อนกำหนด คือ ทารกที่คลอดก่อนครบกำหนดประมาณ 2 สัปดาห์ หรือคลอดก่อนสัปดาห์ที่ 37 ของการตั้งครรภ์ ทารกที่คลอดก่อนกำหนดส่วนใหญ่มักมีปัญหาสุขภาพตามระบบต่าง ๆ เนื่องจากร่างกายอาจยังพัฒนาไม่สมบูรณ์เต็มที่ ปัญหาสุขภาพเหล่านี้อาจส่งผลต่อสุขภาพและพัฒนาการโดยรวมของทารกทั้งระยะสั้นและระยะยาว

มีงานวิจัยที่พบว่า ทารกที่คลอดก่อนกำหนดมักเสี่ยงเกิดโรคหัวใจ และอาจนำไปสู่ภาวะหัวใจล้มเหลว ทำให้หัวใจไม่สามารถสูบฉีดเลือดไปทั่วร่างกายได้อย่างมีประสิทธิภาพเท่าที่ควร อีกทั้งการคลอดก่อนกำหนดยังอาจส่งผลต่อโครงสร้างหัวใจและการทำงานของหัวใจอีกด้วย

นอกจากนี้ ยังมีงานวิจัยอีกหนึ่งชิ้นที่พบว่า การคลอดก่อนกำหนดอาจเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดโรคความดันโลหิตสูง โรคเบาหวาน และระดับคอเลสเตอรอลสูงเมื่อเติบโตเป็นผู้ใหญ่อีกด้วย

ปัญหาหัวใจในทารกคลอดก่อนกำหนด

ปัญหาหัวใจที่อาจพบได้ในทารกคลอดก่อนกำหนด มีดังต่อไปนี้

โรคหลอดเลือดหัวใจเกิน (Patent ductus arteriosus : PDA)

เมื่อทารกอยู่ในครรภ์ ทารกจะได้รับออกซิเจนจากรก เพราะปอดจะยังไม่ทำงานจนกว่าทารกจะลืมตาดูโลกและสายสะดือถูกตัดขาด เมื่อทารกคลอดออกมาแล้วหลอดเลือดหัวใจจะปิดเพื่อให้ปอดเริ่มทำงาน แต่สำหรับทารกที่คลอดก่อนกำหนด หลอดเลือดหัวใจส่วนนี้อาจปิดช้ากว่าปกติ ทำให้เกิดโรคหลอดเลือดหัวใจเกิน

โดยปกติโรคนี้มักไม่ก่อให้เกิดปัญหา เนื่องจากหลอดเลือดจะปิดตัวลงได้เองเมื่อทารกคลอดก่อนกำหนดมีอายุเท่ากับทารกที่คลอดตามกำหนด แต่ทารกบางคนอาจเป็นโรคหลอดเลือดหัวใจเกินถาวร และทำให้อาจต้องใช้เครื่องช่วยหายใจ หรือรับการรักษาด้วยยาหรือการผ่าตัดปิดหลอดเลือดเกิน

โรคหัวใจพิการแต่กำเนิด (Congenital heart disease : CHD)

โรคหัวใจพิการแต่กำเนิด หมายถึง โรคที่ลักษณะของหัวใจผิดปกติ เช่น ผิดรูป มีรูรั่ว มักเกิดจากหัวใจยังพัฒนาได้ไม่สมบูรณ์เต็มที่ โดยปกติปัญหานี้มักจะไม่มีอันตรายร้ายแรง และอาจหายไปได้เองเมื่อทารกมีอายุมากขึ้น แต่ทารกบางคนก็อาจมีอาการรุนแรงและจำเป็นต้องได้รับการรักษาที่เหมาะสม

หัวใจเต้นช้า

อีกหนึ่ง ปัญหาระบบหัวใจในทารกคลอดก่อนกำหนด ที่อาจพบได้คือ ปัญหาหัวใจเต้นช้า และอาจมีอาการหยุดหายใจช่วงสั้น ๆ หรือหยุดหายใจขณะหลับ คุณหมอมักรักษาด้วยการใช้คาเฟอีนบำบัดหรือใช้เครื่องช่วยหายใจ

ความดันโลหิตต่ำ

ความดันโลหิตต่ำเป็นภาวะพบได้บ่อยในทารกคลอดก่อนกำหนด เนื่องจากกลไกการควบคุมระดับสารน้ำในร่างกายและระบบการทำงานของหัวใจทารกยังพัฒนาไม่สมบูรณ์ หากไม่มีอาการรุนแรง หรือความดันไม่ได้ต่ำเกินไป ก็มักไม่จำเป็นต้องทำการรักษา เพราะอาการอาจดีขึ้นเองตามลำดับ แต่หากความดันโลหิตต่ำมาก อาจต้องให้สารน้ำหรือส่วนประกอบเลือดเพื่อเพิ่มปริมาณสารน้ำในร่างกาย และอาจต้องใช้ยาช่วยเพิ่มความดันด้วย

ปัญหาหัวใจในทารกคลอดก่อนกำหนดเหล่านี้คือสิ่งสำคัญที่คุณพ่อคุณแม่ควรตระหนักรู้ หากอยู่ในช่วงตั้งครรภ์ ต้องไม่ลืมตรวจสุขภาพครรภ์เป็นประจำ ปฏิบัติตามคำแนะนำของสูตินรีแพทย์อย่างเคร่งครัด เพื่อลดความเสี่ยงคลอดก่อนกำหนด และเพื่อสุขภาพที่สมบูรณ์แข็งแรงของทารกในครรภ์