Cellulitis คือ อะไร อันตรายไหม ป้องกันได้อย่างไร

Cellulitis คือ เซลล์เนื้อเยื่ออักเสบ ซึ่งเป็นปัญหาผิวหนังจากการติดเชื้อรูปแบบหนึ่ง เมื่อเป็นแล้วผิวหนังจะมีอาการบวม แดง และเจ็บ ทั้งนี้ ควรดูแลตัวเองด้วยการรับประทานยาปฏิชีวนะ เพราะหากปล่อยไว้ อาจเสี่ยงเกิดภาวะแทรกซ้อนต่าง ๆ ที่อาจเป็นอันตรายถึงชีวิตได้

Cellulitis คือ อะไร

Cellulitis หรือเซลล์เนื้อเยื่ออักเสบ เป็นปัญหาผิวหนังที่เกิดจากการติดเชื้อแบคทีเรียชนิดต่าง ๆ โดยเฉพาะแบคทีเรียสเตรปโทคอกโคสิส (Streptococcosis) และสแตฟฟิโลคอกคัส (Staphylococcus) ซึ่งพบได้บนผิวหนังและในร่างกายของมนุษย์

ทั้งนี้ เซลล์เนื้อเยื่ออักเสบมักพบได้ทั่วไป โดยผู้ที่เสี่ยงเป็นโรคนี้ ได้แก่

• เด็ก
• ผู้ที่ผิวหนังได้รับบาดเจ็บ สัก เจาะ หรือถูกแมลงหรือสัตว์กัดต่อย
• ผู้ที่เป็นโรคผิวหนังชนิดเรื้อรัง เช่น สะเก็ดเงิน น้ำกัดเท้า ผื่นผิวหนังอักเสบ
• ผู้ที่เคยเป็นเซลล์เนื้อเยื่ออักเสบมาก่อน
• ผู้ที่ภูมิคุ้มกันอ่อนแอ เช่น ผู้ป่วยเบาหวาน ผู้ติดเชื้อเอชไอวี ผู้ป่วยมะเร็งเม็ดเลือดขาว
• ผู้ที่เป็นโรคอ้วน หรือน้ำหนักเกินเกณฑ์

อาการของ Cellulitis คือ อะไรบ้าง

ปกติแล้ว เซลล์เนื้อเยื่ออักเสบจะเกิดบริเวณขาส่วนล่าง แต่บางครั้งอาจพบตามส่วนอื่น ๆ ของร่างกายอย่างใบหน้าหรือแขนด้วย โดยอาการของโรค ได้แก่

• ผิวหนังบวม อักเสบ และเป็นสีแดง หากการติดเชื้อแพร่กระจายไปยังบริเวณโดยรอบ ผิวหนังส่วนที่เป็นสีแดงอาจขยายใหญ่ขึ้น
• มักรู้สึกเจ็บผิวหนังบริเวณที่ติดเชื้อ และอาจสัมผัสได้ว่ามีอุณหภูมิสูงกว่าบริเวณอื่น ๆ
• แผลพุพองหรือผื่นที่เกิดขึ้นในทันที
• ปวดกล้ามเนื้อหรือข้อฝืดตึง ในกรณีเนื้อเยื่อบริเวณข้อต่อมีอาการบวม
• ไข้ขึ้น เหงื่อออก
• อ่อนเพลีย
• คลื่นไส้ อาเจียน

เมื่อเป็นเซลล์เนื้อเยื่ออักเสบ ควรดูแลตัวเองอย่างไร

เซลล์เนื้อเยื่ออักเสบสามารถหายได้ หากดูแลตัวเองด้วยวิธีการต่อไปนี้

• รับประทานยาฆ่าเชื้อ เป็นเวลา 7-14 วัน
• รับประทานยาแก้ปวด เช่น ไอบูโพรเฟน (Ibuprofen) แอสไพริน (Aspirin) นาพรอกเซน (Naproxen)
• ประคบอุ่นหรือเย็นบริเวณที่ติดเชื้อ เพื่อบรรเทาอาการบวมและอาการอื่น ๆ ของเซลล์เนื้อเยื่ออักเสบ
• พยายามเคลื่อนไหวร่างกาย และอาจยกแขนหรือขาหากติดเชื้อบริเวณดังกล่าวเพื่อลดความดันและทำให้เลือดไหลเวียนได้ดียิ่งขึ้น

Cellulitis หายเองได้หรือไม่

เซลล์เนื้อเยื่ออักเสบหากเป็นเล็กน้อย สามารถหายเองได้ แต่จะใช้เวลาค่อนข้างนานกว่าจนกว่าจะหาย

อย่างไรก็ตาม หากปล่อยเซลล์เนื้อเยื่ออักเสบไว้โดยไม่รีบรักษา อาจทำให้เสี่ยงต่อภาวะแทรกซ้อนต่าง ๆ ที่อาจเป็นอันตรายถึงชีวิตได้ เช่น

• ภาวะติดเชื้อที่เยื่อบุหัวใจ
• ภาวะกระดูกอักเสบ
• ภาวะเลือดมีแบคทีเรีย
• ภาวะติดเชื้อในกระแสเลือด

เมื่อไรควรไปพบคุณหมอ

ควรไปพบคุณหมอ หากพบอาการดังนี้

• บริเวณที่ติดเชื้อ มีอาการบวม เจ็บ หรือซีดมากกว่าเดิม
• บริเวณที่ติดเชื้อมีขนาดใหญ่ขึ้น
• อาการป่วยไม่ดีขึ้นภายใน 2-3 วันหลังจากรับประทานยาปฏิชีวนะ

Cellulitis ป้องกันได้อย่างไร

เซลล์เนื้อเยื่ออักเสบสามารถป้องกันได้ หากปฏิบัติตามคำแนะนำต่อไปนี้

• ล้างมือสม่ำเสมอ โดยเฉพาะเมื่อออกนอกบ้าน
• อาบน้ำให้สะอาดและเช็ดตัวให้แห้ง
• สวมใส่เสื้อผ้าที่สะอาด
• เมื่อเป็นแผล ให้ล้างแผลทุกวันด้วยน้ำสะอาดและสบู่ และเปลี่ยนผ้าพันแผลอย่างน้อยวันละ 1 ครั้ง
• หากเป็นแผลเปิด ให้หลีกเลี่ยงการเล่นน้ำในสระ รวมถึงการแช่น้ำในอ่างน้ำหรือแหล่งน้ำธรรมชาติ เป็นเวลานาน

สำหรับผู้ป่วยเบาหวานซึ่งเป็นกลุ่มเสี่ยง การป้องกันเซลล์เนื้อเยื่ออักเสบควรปฏิบัติดังนี้

• ปกป้องเท้าและมือ ด้วยการสวมรองเท้าและถุงเท้า
• ตัดเล็บเท้าและเล็บมืออย่างระมัดระวัง เพื่อป้องกันผิวหนังรอบ ๆ บาดเจ็บหรือเป็นแผล
• ทามอยส์เจอไรเซอร์ เพื่อป้องกันผิวแห้ง แตก จนเสี่ยงต่อการติดเชื้อแบคทีเรีย