ผ่าฟันคุด การดูแลตัวเอง และภาวะแทรกซ้อนที่ควรระวัง

ฟันคุด เป็นหนึ่งในฟันกรามส่วนหลังที่อยู่ใต้เหงือก ซึ่งอาจไม่สามารถขึ้นมาได้อย่างเต็มรูปแบบ และอาจส่งผลกระทบกันฟันซี่ข้าง ๆ การผ่าฟันคุด จึงเป็นสิ่งที่จำเป็น เพราะหากปล่อยไว้อาจทำให้เกิดปวดเหงือก ติดเชื้อ และอาจทำให้ฟันซี่อื่นเสียหายได้

ทำไมจึงต้อง ผ่าฟันคุด

ฟันคุด เป็นฟันกรามที่อยู่ใต้เหงือก ที่ไม่สามารถผุดขึ้นมาได้ตามปกติ ไม่ว่าจะเป็นฟันที่โผล่แค่เพียงบางส่วน ฟันที่ไม่โผล่ขึ้นมาเลย หรือฟันที่ขึ้นในรูปแบบแนวทะแยงขวาง ซึ่งมองเห็นด้วยตาเปล่าได้ยาก และอาจส่งผลกระทบต่อฟันซี่อื่น ๆ จึงควรผ่าฟันคุดออก เพื่อป้องกันไม่ให้ฟันซี่อื่นได้รับความเสียหาย อีกทั้งฟันคุดที่โผล่ออกมาเป็นบางส่วนยังอาจทำความสะอาดได้ยาก ทำให้เศษอาหารและแบคทีเรียสะสม จนอาจนำไปสู่การติดเชื้อในช่องปาก ฟันผุ โรคเหงือก และซีสต์ในช่องปาก

ขั้นตอนการผ่าฟันคุด

การผ่าฟันคุดอาจใช้เวลาประมาณ 20 นาที หรือมากกว่านั้น ขึ้นอยู่กับลักษณะของฟันคุด โดยขั้นตอนอาจเริ่มจากการฉีดยาชาบริเวณเหงือก เมื่อยาชาเริ่มออกฤทธิ์จะทำการกรีดเหงือกเพื่อเปิดช่อง และกรอกระดูกให้เข้าถึงรากฟัน จากนั้นแบ่งส่วนของฟันคุดเป็นชิ้น ๆ ให้ง่ายต่อการนำฟันคุดออก และทำความสะอาดแผล เย็บปิดแผลผ่าตัด และวางผ้าก๊อซเพื่อห้ามเลือด เมื่อผ่าตัดฟันคุดเสร็จทันตแพทย์อาจนัดหมายวันตัดไหมอีกครั้ง

ภาวะแทรกซ้อนหลังผ่าฟันคุด

ภาวะแทรกซ้อนหลังการผ่าฟันคุด มีดังนี้

• มีไข้
• หายใจลำบาก
• เลือดออกมาก
• กลืนอาหารลำบาก
• กระดูกเบ้าฟันอักเสบ มีหนองไหล
• การติดเชื้อจากแบคทีเรีย และเศษอาหารในแผล
• อาจส่งผลอันตรายต่อเส้นประสาทในปาก ฟัน และกราม

การดูแลตัวเองหลังผ่าฟันคุด

หลังจากผ่าฟันคุด ควรดูแลสุขภาพช่องปาก เพื่อป้องกันแผลติดเชื้อ ดังนี้

• วันแรกหลังการผ่าฟันคุดอาจมีเลือดออกในปริมาณมาก ควรกัดผ้าก๊อซเพื่อห้ามเลือด และเปลี่ยนผ้าก๊อซตามคำแนะนำของคุณหมอ
• รับประทานยาแก้ปวดเพื่อบรรเทาอาการเจ็บปวดจากการผ่าตัด เช่น อะเซตามิโนเฟน ไทลินอล
• ลดอาการบวมช้ำด้วยการใช้ถุงน้ำแข็ง หรือเจลเย็นประคบบริเวณแก้มบ แถวแผลผ่าฟันคุด
• ดื่มน้ำให้มาก ๆ และงดดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ เครื่องดื่มที่มีคาเฟอีน และเครื่องดื่มที่มีอุณหภูมิสูงภายใน 24 ชั่วโมงแรก
• รับประทานอาหารอ่อน ๆ ใน 24 ชั่วโมงแรก หลีกเลี่ยงอาหารแข็ง ร้อน และรสชาติเผ็ด เพราะอาจทำให้ระคายเคืองต่อแผลผ่าฟันคุด
• ทำความสะอาดช่องปากอย่างระมัดระวัง อย่าแปรงฟัน กลั้วปากด้วยน้ำยาบ้วนปากในช่วง 24 ชั่วโมงแรก ควรกลั้วปากด้วยน้ำเกลืออุ่น ๆ ทุก 2 ชั่วโมง และหลังรับประทานอาหาร
• งดทำกิจกรรมใช้แรงหนักในชีวิตประจำวัน พักผ่อนให้มาก
• งดสูบบุหรี่อย่างน้อย 72 ชั่วโมง หลังการผ่าฟันคุด เพราะอาจทำให้แผลหายช้า และเกิดภาวะแทรกซ้อนในช่องปาก