หายใจไม่สะดวก เกิดจากอะไร และบรรเทาอาการได้อย่างไร

หายใจไม่สะดวก เป็นปัญหาการหายใจที่มักเกิดขึ้นจากการติดเชื้อและสารก่อภูมิแพ้ ส่งผลให้เยื่อจมูกเกิดการอักเสบ บวม และมีน้ำมูกมากขึ้น ซึ่งทำให้ผู้ป่วยอาจมีอาการหายใจไม่สะดวก นอกจากนี้ อาการหายใจไม่สะดวกยังอาจเกิดจากความผิดปกติของกายภาพ และความรู้สึกที่ผู้ป่วยคิดว่าอากาศเข้าและออกทางจมูกได้ไม่เต็มที่ ดังนั้น หากพบว่าอาการหายใจไม่สะดวกมีอาการแย่ลงหรือเกิดขึ้นเป็นเวลานานจึงควรเข้าพบคุณหมอ

หายใจไม่สะดวก เกิดจากอะไร

อาการหายใจไม่สะดวก อาจเกิดได้จากหลายสาเหตุ ซึ่งสาเหตุที่อาจพบได้บ่อย คือ เกิดจากการติดเชื้อหรือสารก่อภูมิแพ้ เช่น เป็นหวัด ไซนัสอักเสบ โรคภูมิแพ้ ละอองเกสรดอกได้ มลพิษ ฝุ่น ซึ่งการติดเชื้อและสารก่อภูมิแพ้อาจทำให้เกิดการอักเสบภายในจมูก ส่งผลให้เยื่อบุจมูกบวมและมีน้ำมูกเพิ่มขึ้น ทำให้ผู้ป่วยมีอาการหายใจไม่สะดวกที่อาจเกิดขึ้นเป็นเวลา 1-2 สัปดาห์

ในบางกรณี ปัญหาการหายใจอาจเกิดขึ้นอย่างเรื้อรัง เช่น ไซนัสอักเสบเรื้อรัง โรคหอบหืด โรคภูมิแพ้ ซึ่งส่งผลให้เกิดอาการคัดจมูก น้ำมูกไหล คันจมูก คันตา น้ำตาไหล แน่นหน้าอก หายใจไม่สะดวก หายใจมีเสียงหวีด หายใจตื้น

โดยอาการหายใจไม่สะดวกอาจแบ่งออกได้เป็น 3 สาเหตุ ดังนี้

• อากาศที่ผ่านเข้าและออกจากจมูกน้อยลง เกิดจากเยื่อบุจมูกบวม และปริมาณน้ำมูกที่มากขึ้น เช่น โรคจมูกอักเสบภูมิแพ้ โรคจมูกอักเสบไม่ใช่ภูมิแพ้ โรคไซนัสอักเสบ โรคริดสีดวงจมูก
• อากาศที่ผ่านเข้าและออกจากจมูกน้อยลง เกิดจากความผิดปกติของกายวิภาพ เช่น ผนังกั้นช่องจมูกคด ผนังกั้นช่องจมูกทะลุ รูหลังโพรงจมูกตัน
• ความรู้สึกของผู้ป่วยที่คิดว่ามีอากาศที่ผ่านเข้าและออกจากจมูกน้อยลง เช่น โรคจมูกอักเสบเหี่ยวฝ่อ ผู้ป่วยหลังผ่าตัดจมูก

ควรเข้าพบคุณหมอเมื่อไหร่

หากอาการหายใจไม่สะดวกแย่ลงและมีอาการต่อไปนี้ร่วมด้วยควรเข้าพบคุณหมอ

• หายใจไม่สะดวกร่วมกับอาการบวมที่หน้าผาก ตา จมูกหรือแก้ม
• เจ็บคอรุนแรง มีจุดสีขาวหรือเหลืองที่ต่อมทอนซิล หรือส่วนอื่น ๆ ของลำคอ
• น้ำมูกมีกลิ่นเหม็น และมีสีขาวหรือสีเหลือง
• ไอนานกว่า 10 วัน หรือมีเสมหะสีเหลือง เขียว หรือเทา
• มีน้ำมูกหลังจากได้รับบาดเจ็บที่ศีรษะ
• อาการหายใจไม่สะดวกเกิดขึ้นเป็นเวลานานกว่า 3 สัปดาห์
• มีไข้

วิธีบรรเทาอาการหายใจไม่สะดวก

วิธีบรรเทาอาการเยื่อจมูกอักเสบ บวม และมีน้ำมูกมากจนทำให้หายใจไม่สะดวกอาจทำได้ ดังนี้

• ดื่มน้ำอุณหภูมิห้องให้มากขึ้น อย่างน้อย 2-3 ลิตร/วัน เพื่อช่วยขับเชื้อโรคออกจากร่างกาย และช่วยป้องกันภาวะขาดน้ำ
• ใช้ผ้าชุบน้ำบิดหมาดเช็ดหน้าหลาย ๆ ครั้งต่อวัน
• สูดไอน้ำ 2-4 ครั้ง/วัน เพื่อช่วยให้เนื้อเยื่อภายในจมูกชุ่มชื้นมากขึ้น เช่น การนั่งในห้องน้ำแล้วเปิดฝักบัวไว้ ใช้เครื่องทำความชื้นหรือเครื่องไอระเหย แต่ไม่ควรสูดดมไอน้ำร้อน เพราะอาจทำให้เนื้อเยื่อภายในจมูกเกิดความระคายเคืองได้
• ล้างจมูก เพื่อช่วยขจัดเสมหะและน้ำมูกออกจากจมูก โดยการใช้หลอดฉีดยาดูดน้ำเกลือประมาณ 240 มิลลิลิตร จากนั้นฉีดเข้าจมูกแต่ละข้างประมาณ 3-4 ครั้ง/วัน
• ควรนอนยกศีรษะขึ้นโดยตั้งหมอนให้สูงเล็กน้อย จะช่วยให้หายใจสะดวกมากขึ้น
• ใช้ยาช่วยลดอาการคัดจมูก ยาลดน้ำมูก ยาแก้แพ้ ยาแก้ไอ ยาแก้หวัด และยาลดไข้ เพื่อช่วยบรรเทาอาการไม่สบายที่เกิดขึ้น