แน่นหน้าอก หายใจลำบาก สาเหตุและการดูแลตัวเอง

แน่นหน้าอก หายใจลำบาก เป็นอาการป่วยที่มักมีสาเหตุหลักมาจากปัญหาสุขภาพเกี่ยวกับหัวใจและปอด เช่น โรคกล้ามเนื้อหัวใจผิดปกติ โรคหลอดเลือดหัวใจ วัณโรค โรคโควิด-19 ทั้งนี้ เมื่อพบอาการแน่นหน้าอก หายใจลำบาก ควรไปพบคุณหมอ เพราอาจเป็นสัญญาณของปัญหาสุขภาพซึ่งหากปล่อยไว้จะยิ่งแย่ลงหรืออาจเป็นสาเหตุของการเสียชีวิตได้

แน่นหน้าอก หายใจลำบากเกิดจากสาเหตุใดบ้าง

แน่นหน้าอก หายใจลำบาก เป็นอาการป่วยที่มักเกิดขึ้นพร้อม ๆ กัน และมีสาเหตุหลัก ๆ มาจากปัญหาสุขภาพที่เกี่ยวกับหัวใจและปอด เนื่องจากอวัยวะทั้ง 2 อย่างนี้ สัมพันธ์กับการหายใจ หรือการแลกเปลี่ยนออกซิเจนและคาร์บอนไดออกไซด์ภายในร่างกาย

สำหรับปัญหาสุขภาพเกี่ยวกับหัวใจและปอด หมายถึงโรคต่างๆดังนี้

ปัญหาสุขภาพเกี่ยวกับหัวใจ

• โรคกล้ามเนื้อหัวใจผิดปกติ
• โรคเยื่อหุ้มหัวใจอักเสบ
• โรคกล้ามเนื้อหัวใจตายเฉียบพลัน
• โรคหลอดเลือดหัวใจ
• หัวใจล้มเหลว
• หัวใจเต้นผิดจังหวะ

ปัญหาสุขภาพเกี่ยวกับปอด

• โรคครูป
• โรคซาร์คอยโดซิส
• โรคปอดอุดกั้นเรื้อรัง
• โรคมะเร็งปอด
• เยื่อหุ้มปอดอักเสบ
• น้ำท่วมปอด
• พังผืดที่ปอด
• ปอดรั่ว
• ความดันเลือดปอดสูง
• วัณโรค
• โรคโควิด-19

นอกจากปัญหาสุขภาพข้างต้น อาการแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก ยังอาจเกิดขึ้นจากสาเหตุอื่น ๆ ดังต่อไปนี้

• โรคหอบหืด
• ความเครียด
• โรควิตกกังวล
• โรคอ้วน
• โรคกรดไหลย้อน
• ซี่โครงหัก
• การสูบบุหรี่
• นิ่วในถุงน้ำดี
• กล้ามเนื้อฉีก
• การสูญเสียเลือดแบบเฉียบพลัน
• การอุดตันบริเวณทางเดินหายใจส่วนบน หรือรูจมูก ช่องปาก คอหอย และกล่องเสียง
• การปีนเขา หรือทำกิจกรรมในที่ซึ่งมีออกซิเจนต่ำ

วิธีดูแลตนเองเมื่อมีอาการ แน่นหน้าอก หายใจลำบาก เบื้องต้น

เมื่อมีอาการแน่นหน้าอก หายไม่ออก ควรดูแลตัวเองเบื้องต้นตามคำแนะนำต่อไปนี้

• รับประทานยา เช่น ไนโตรกลีเซอรีน (Nitroglycerin) ซึ่งมีคุณสมบัติผ่อนคลายกล้ามเนื้อ และบรรเทาอาการแน่นอนหน้าอกจากการมีเลือดไปหล่อเลี้ยงหัวใจไม่เพียงพอ
• จำกัดกิจกรรมบางอย่าง หรือไม่ออกแรงมากจนเกินไป เพื่อลดการทำงานของหัวใจขณะแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก
• หายใจช้า ๆ แบบเผยอริมฝีปาก เพื่อระบายอากาศที่ติดอยู่ในปอด และทำให้การหายใจลึกและมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น
• นั่งชันเข่าบนเก้าอี้และโน้มตัวไปข้างหน้า ขณะข้อศอกวางอยู่บนหัวเข่าหรือใช้มือรองแก้มไว้ การนั่งในท่านี้จะช่วยเพิ่มพื้นที่ว่างในช่องอก ทำให้หายใจสะดวกยิ่งขึ้น หากไม่สะดวกที่จะทำท่านี้ อาจเลือกนั่งฟุบหน้ากับโต๊ะโดยเท้าอยู่กับพื้นก็ได้
• ยืนหลังพิงกำแพง โดยยืนห่างจากกำแพงเล็กน้อย ไม่ห่อตัว และมือวางไว้บนต้นขา เป็นอีกท่าหนึ่งที่ช่วยเพิ่มพื้นที่ในช่องอกได้
• หายใจแบบใช้กะบังลม หรือการหายใจเข้า-ออกลึก ๆ ด้วยหน้าอก โดยการหายใจแบบนี้เป็นการใช้ปอดแบบเต็มประสิทธิภาพ ทำได้ทั้งเมื่ออยู่ในท่านั่งและท่านอน
• ดื่มกาแฟดำ คาเฟอีนในกาแฟดำมีคุณสมบัติส่งเสริมการทำงานของทางเดินหายใจ ดังนั้น การดื่มกาแฟดำจึงอาจช่วยบรรเทาอาการหายใจไม่ออกได้ งานวิจัยชิ้นหนึ่ง เรื่องคาเฟอีนสำหรับโรคหอบหืด เผยแพร่ทาง Cochrane Database of Systematic Reviews ปี พ.ศ. 2553 นักวิจัยได้ศึกษาผลการศึกษาเกี่ยวกับประสิทธิภาพของคาเฟอีนต่อโรคหอบหืดจำนวนหนึ่ง และพบข้อสรุปว่า การบริโภคคาเฟอีนอาจช่วยส่งเสริมการทำงานของทางเดินหายใจสะดวกขึ้น เป็นเวลาประมาณ 4 ชั่วโมง

หากแน่นหน้าอก หายใจลำบาก เมื่อไรควรไปพบคุณหมอ

แน่นหน้าอก หายใจไม่ออก อาจเป็นสัญญาณของโรคอันตราย เมื่อมีอาการ จึงควรไปพบคุณหมอเพื่อรับการวินิจฉัยหาสาเหตุ

ทั้งนี้ เมื่อมีอาการแน่นหน้าอก หายใจไม่ออก ร่วมกับอาการอื่น ๆ เช่น หน้ามืด คลื่นไส้ เล็บเป็นสีน้ำเงิน รวมถึงอาการที่อาจเป็นสัญญาณของโรคหัวใจ อย่างความรู้สึกเจ็บบริเวณคอ ขากรรไกร หรือแผ่นหลัง ควรรีบไปพบคุณหมอโดยด่วน