ไอดารูบิซิน (Idarubicin)

ทบทวนบทความโดย | โดย

Update Date 11/05/2020 . 6 mins read
Share now

ข้อบ่งใช้

ไอดารูบิซิน ใช้สำหรับ

ยา ไอดารูบิซิน (Idarubicin) ใช้เพื่อรักษาโรคมะเร็งบางชนิด เช่น โรคมะเร็งเม็ดเลือดขาว ยานี้อยู่ในกลุ่มของยาแอนทราไซคลีน (anthracyclines) และทำงานโดยการชะลอ หรือหยุดยั้งการเจริญเติบโตของเซลล์มะเร็ง

วิธีใช้ยา ไอดารูบิซิน

ผู้เชี่ยวชาญการดูแลสุขภาพจะเป็นผู้ฉีดยานี้เข้าหลอดเลือดดำ ตามที่แพทย์กำหนด ขนาดยาขึ้นอยู่กับสภาวะทางการแพทย์ ขนาดตัว และการตอบสนองต่อการรักษา

หากยานี้สัมผัสกับผิวหนังของคุณ ควรรีบล้างออกด้วยสบู่และน้ำสะอาด หากยาเข้าตาให้รีบล้างออกด้วยน้ำสะอาด เป็นเวลาราว 15 นาที แล้วรับการรักษาในทันที

ดื่มน้ำให้มากๆ ขณะที่กำลังใช้ยานี้ เว้นแต่แพทย์จะสั่งให้ทำอย่างอื่น วิธีนี้จะช่วยลดความเสี่ยงในการเกิดผลข้างเคียงบางอย่างได้ เช่น การเพิ่มขึ้นของกรดยูริก

การเก็บรักษายา ไอดารูบิซิน

ควรเก็บยาไว้ในตู้เย็นที่อุณหภูมิ 2° – 8° เซลเซียส (36° – 46° ฟาเรนไฮต์) และเก็บให้พ้นจากแสง เก็บยาไว้ในกล่องจนกว่าจะใช้งาน

ไม่ควรทิ้งยาไอดารูบิซินลงในชักโครก หรือเทยาลงในท่อระบายน้ำ เว้นแต่จะได้รับคำแนะนำให้ทำเช่นนั้น หากยาหมดอายุ หรือไม่มีความจำเป็นต้องใช้ยา ควรกำจัดยาด้วยวิธีที่ถูกต้อง โดยสามารถสอบถามข้อมูลวิธีกำจัดยาที่ถูกต้องได้จากเภสัชกร

ข้อควรระวังและคำเตือน

ข้อควรรู้ก่อนใช้ยาไอดารูบิซิน

ก่อนใช้ยาไอดารูบิซิน แจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบ หาก

  • คุณแพ้ต่อยานี้ หรือแพ้ต่อยาในกลุ่มแอนทราไซคลีนอื่นๆ เช่น ดอกโซรูบีซิน (doxorubicin) หรือหากคุณเป็นโรคภูมิแพ้อื่นๆ ยานี้อาจมีส่วนประกอบไม่ออกฤทธิ์ ที่ทำให้เกิดอาการแพ้หรือปัญหาอื่น โปรดปรึกษาเภสัชกรสำหรับข้อมูลเพิ่มเติม
  • คุณมีอาการป่วย มีความผิดปกติ หรือมีสภาวะทางการแพทย์อื่นๆ โดยเฉพาะความผิดปกติของเลือดหรือเลือดออกผิดปกติ เช่น ภาวะโลหิตจาง จำนวนเม็ดเลือดขาวต่ำ โรคเกาต์ โรคหัวใจ (เช่น โรคหัวใจวาย ภาวะหัวใจเต้นผิดปกติ) โรคไต โรคตับ การฉายรังสีบำบัด (โดยเฉพาะที่บริเวณหน้าอก)
  • คุณกำลังจะรับการผ่าตัด รวมถึงการผ่าตัดทำฟัน

อย่าสร้างภูมิคุ้มกันหรือรับวัคซีน โดยไม่ปรึกษากับแพทย์ หลีกเลี่ยงการติดต่อกับผู้ที่เพิ่งรับวัคซีนโปลิโอแบบรับประทาน หรือวัคซีนไข้หวัดใหญ่แบบพ่นจมูก ล้างมือให้สะอาดเพื่อป้องกันการแพร่เชื้อ

เพื่อลดโอกาสในการเกิดรอยบาด รอยช้ำ หรือการบาดเจ็บ ควรใช้ของมีคมด้วยความระมัดระวัง เช่น มีดโกนและกรรไกรตัดเล็บ และหลีกเลี่ยงกิจกรรม เช่น กีฬาที่มีการปะทะ

ควรระมัดระวังการใช้ยานี้ในผู้สูงอายุ เนื่องจากผู้สูงอายุอาจจะมีปฏิกิริยาไวต่อผลของยาได้มากกว่า โดยเฉพาะผลต่อหัวใจ

ไม่แนะนำการใช้ยานี้ขณะตั้งครรภ์ เนื่องจากอาจเป็นอันตรายต่อทารกในครรภ์ หากคุณตั้งครรภ์หรือคาดว่าอาจจะตั้งครรภ์ โปรดแจ้งให้แพทย์ทราบในทันที และเพื่อลดโอกาสในการตั้งครรภ์ ทั้งหญิงและชายที่ใช้ยานี้ควรใช้การคุมกำเนิดที่น่าเชื่อถือ (เช่น ยาเม็ดคุมกำเนิด ถุงยางอนามัย) ระหว่างการตั้งครรภ์ โปรดปรึกษาแพทย์สำหรับข้อมูลเพิ่มเติม และปรึกษาเกี่ยวกับวิธีการคุมกำเนิดที่มีประสิทธิภาพ

ยังไม่ทราบแน่ชัดว่า ยานี้สามารถส่งผ่านเข้าสู่น้ำนมแม่ได้หรือไม่ เนื่องจากโอกาสในการเกิดความเสี่ยงต่อทารกในครรภ์ จึงไม่แนะนำการให้นมบุตรขณะใช้ยานี้ โปรดปรึกษาแพทย์ก่อนให้นมบุตร

ความปลอดภัยต่อการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

ยังไม่มีงานวิจัยที่น่าเชื่อถือเกี่ยวกับความเสี่ยงในสตรีที่ใช้ยานี้ในช่วงการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร โปรดปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินประโยชน์และความเสี่ยงก่อนการใช้ยานี้

ยาไอดารูบิซิน จัดอยู่ในประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์ หมวด D โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกา (FDA)

การจัดประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกามีดังนี้

  • A = ไม่มีความเสี่ยง
  • B = ไม่พบความเสี่ยงในการวิจัยบางชิ้น
  • C = อาจจะมีความเสี่ยง
  • D = มีหลักฐานแสดงถึงความเสี่ยง
  • X = ห้ามใช้
  • N = ไม่ทราบแน่ชัด

ผลข้างเคียง

ผลข้างเคียงของการใช้ ยาไอดารูบิซิน

อาจเกิดอาการคลื่นไส้ อาเจียน เป็นตะคริวที่ท้อง ท้องร่วง และปวดศีรษะ ในบางกรณีแพทย์อาจสั่งยาเพื่อป้องกัน หรือบรรเทาอาการคลื่นไส้และอาเจียนให้คุณรับประทานด้วย การรับประทานอาหารเป็นมื้อเล็กๆ หลายมื้อ ไม่รับประทานอาหารก่อนการรักษา หรือจำกัดกิจกรรมบางอย่างอาจช่วยบรรเทาอาการเหล่านี้ได้ หากอาการเหล่านี้ไม่หายไปหรือรุนแรงขึ้น โปรดแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรในทันที

อาการผมร่วงชั่วคราว เป็นผลข้างเคียงที่พบได้ทั่วไป ผมควรจะกลับมายาวตามปกติ เมื่อเสร็จสิ้นการรักษา

โปรดจำไว้ว่า การที่แพทย์ให้คุณใช้ยาตัวนี้ เนื่องจากคำนวณแล้วว่า ยามีประโยชน์มากกว่าเป็นโทษ และคนที่ใช้ยานี้ส่วนใหญ่ไม่พบผลข้างเคียงที่ร้ายแรงใดๆ

แจ้งให้แพทย์ทราบในทันที หากเกิดผลข้างเคียงที่รุนแรง ดังต่อไปนี้

  • ปวดท้องอย่างรุนแรง
  • มีความเปลี่ยนแปลงทางจิตใจหรืออารมณ์ เช่น สับสน
  • เหน็บชาที่แขนหรือขา
  • ผดผื่น หรือแผลพุพองที่ฝ่ามือหรือฝ่าเท้า
  • มีเลือดออกหรือรอยช้ำที่ผิดปกติ เช่น มีจุดเล็กๆ สีแดงบนผิวหนัง
  • อุจจาระสีดำหรือสีเลือด
  • อาเจียนคล้ายกากกาแฟ

อาจเกิดอาการปวดหรือมีแผลภายในปากและลำคอได้ ควรแปรงฟันเบาๆ อย่างระมัดระวัง หลีกเลี่ยงการใช้น้ำยาบ้วนปากที่มีส่วนผสมของแอลกอฮอล์ และบ้วนปากบ่อยๆ ด้วยน้ำเย็นผสมกับเบกกิ้งโซดาหรือเกลือ และควรรับประทานอาหารที่อ่อนนุ่มและชุ่มฉ่ำ

รับการรักษาในทันที หากเกิดผลข้างเคียงที่หายากแต่รุนแรงมาก ดังต่อไปนี้

  • มีอาการชัก

การแพ้ยาที่รุนแรงต่อยานี้ ค่อนข้างเกิดขึ้นได้ยาก แต่จำเป็นต้องได้รับการรักษาที่ทันท่วงที อาการของการแพ้รุนแรง ได้แก่

  • ผดผื่น
  • คันหรือบวม โดยเฉพาะบริเวณใบหน้า ลิ้น และลำคอ
  • วิงเวียนขั้นรุนแรง
  • หายใจติดขัด

ผลข้างเคียงที่กล่าวมาข้างต้น อาจไม่ได้เกิดกับทุกคน หรือบางคนอาจมีอาการอื่นนอกเหนือจากนี้ หากคุณมีข้อสงสัยใดๆ เกี่ยวกับผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกร

ปฏิกิริยาของยา

ปฏิกิริยากับยาอื่น

ยาไอดารูบิซินอาจเกิดปฏิกิริยากับยาอื่นที่คุณกำลังใช้อยู่ ซึ่งอาจส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงในการเกิดผลข้างเคียง เพื่อป้องกันปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้น

คุณควรแจ้งแพทย์หรือเภสัชกรด้วยว่า คุณกำลังใช้ยาอะไรอยู่บ้าง ไม่ว่าจะเป็นยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่ซื้อได้เอง สมุนไพร เป็นต้น และเพื่อความปลอดภัย คุณไม่ควรเริ่ม หยุด หรือเปลี่ยนขนาดยาเองโดยไม่ได้รับความเห็นชอบจากแพทย์

ยาที่อาจมีปฏิกิริยากับยาไอดารูบิซิน ได้แก่

  • ยาต้านมะเร็งอื่นๆ โดยเฉพาะยาในกลุ่มแอนทราไซคลีน เช่น ดอกโซรูบีซิน (doxorubicin)

ปฏิกิริยากับอาหารหรือแอลกอฮอล์

ยาไอดารูบิซินอาจมีปฏิกิริยากับอาหารหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ โดยส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

ปฏิกิริยากับอาการโรคอื่น

ยาไอดารูบิซินอาจส่งผลให้อาการโรคของคุณแย่ลง หรือส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา โปรดแจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบถึงสภาวะโรคของคุณก่อนใช้ยาเสมอ

ขนาดยา

ข้อมูลในที่นี้ไม่มีเจตนาให้ใช้ทดแทนคำแนะนำทางการแพทย์ ควรปรึกษาแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้งเพื่อรับทราบข้อมูลเพิ่มเติม

ขนาดยาไอดารูบิซินสำหรับผู้ใหญ่

ขนาดยาสำหรับผู้ใหญ่เพื่อรักษาโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลันชนิดไมอีลอยด์ (Acute Myeloid Leukemia)

  • 12 มก./ตารางเมตร/วัน เป็นเวลา 3 วัน โดยการฉีดเข้าหลอดเลือดดำอย่างช้าๆ (10 – 15 นาที) ใช้ร่วมกับไซตาราบีน (cytarabine)
  • ขนาดยาสะสมตลอดชีวิตที่แนะนำ สำหรับสูตรการฉีดยาเข้าหลอดเลือดดำคือ 150 มก./ตารางเมตร
  • สำหรับผู้ป่วยที่มีหลักฐานชัดเจนว่าเป็นโรคมะเร็งหลังจากให้ยานำในชุดแรก อาจเริ่มให้ยาชุดที่สองได้เลย

คำแนะนำ

  • ควรชะลอการให้ยาชุดที่สองสำหรับผู้ป่วยที่มีภาวะเยื่อบุอักเสบระดับรุนแรง (mucositis) จนกว่าจะมีอาการดีขึ้น และแนะนำให้ลดขนาดยาลงมา 25%

การใช้งาน

  • สำหรับการรักษาโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลันชนิดไมอีลอยด์ โดยใช้ร่วมกับยาที่มีฤทธิ์ยับยั้งการเจริญเติบโตของเซลล์มะเร็งเม็ดเลือดขาว (antileukemic drug) อื่นๆ ที่ได้รับการยอมรับ รวมถึงการแบ่งประเภทแห่งฝรั่งเศส-อเมริกา-อังกฤษ (French-American-British classifications) ประเภท M1 ถึง M7

ขนาดยาสำหรับผู้ใหญ่เพื่อรักษาโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลันชนิดที่นอนลิมโฟซิติค (Acute Nonlymphocytic Leukemia)

  • 12 มก./ตารางเมตร/วัน เป็นเวลา 3 วัน โดยการฉีดเข้าหลอดเลือดดำอย่างช้าๆ (10 – 15 นาที) ใช้ร่วมกับไซตาราบีน
  • ขนาดยาสะสมตลอดชีวิตที่แนะนำสำหรับสูตรการฉีดยาเข้าหลอดเลือดดำคือ 150 มก./ตารางเมตร
  • สำหรับผู้ป่วยที่มีหลักฐานชัดเจนว่าเป็นโรคมะเร็งหลังจากให้ยานำในชุดแรก อาจเริ่มให้ยาชุดที่สองได้เลย

คำแนะนำ

  • ควรชะลอการให้ยาชุดที่สองสำหรับผู้ป่วยที่มีภาวะเยื่อบุอักเสบระดับรุนแรง จนกว่าจะมีอาการดีขึ้น และแนะนำให้ลดขนาดยาลงมา 25%

การใช้งาน

  • สำหรับการรักษาโรคมะเร็งเม็ดเลือดขาวเฉียบพลันชนิดไมอีลอยด์ โดยใช้ร่วมกับยาที่มีฤทธิ์ยับยั้งการเจริญเติบโตของเซลล์มะเร็งเม็ดเลือดขาว อื่นๆ ที่ได้รับการยอมรับ รวมถึงการแบ่งประเภทแห่งฝรั่งเศส-อเมริกา-อังกฤษ ประเภท M1 ถึง M7

การปรับขนาดยาสำหรับไต

  • สำหรับผู้ป่วยที่มีไตบกพร่อง ควรพิจารณาลดขนาดยา

การปรับขนาดยาสำหรับตับ

  • สำหรับผู้ป่วยที่มีตับบกพร่อง ควรพิจารณาลดขนาดยา

การปรับขนาดยา

  • ควรชะลอการให้ยาชุดที่สองสำหรับผู้ป่วยที่มีภาวะเยื่อบุอักเสบระดับรุนแรง จนกว่าจะมีอาการดีขึ้น และแนะนำให้ลดขนาดยาลงมา 25%

คำแนะนำอื่นๆ

ทั่วไป

  • ผู้ป่วยอายุ 60 ปีขึ้นไป ที่กำลังให้ยานำอาจจะมีอาการโรคหัวใจวาย หัวใจเต้นผิดจังหวะระดับรุนแรง (serious arrhythmias) เจ็บหน้าอก กล้ามเนื้อหัวใจตาย (myocardial infarction) และอัตราการบีบตัวของหัวใจห้องซ้ายล่าง (left ventricular ejection fraction) ลดลงอย่างไม่มีอาการได้มากกว่าผู้ป่วยที่อายุน้อยกว่า
  • อาจเกิดการกดไขกระดูกระดับรุนแรง (myelosuppression) ในผู้ป่วยทุกรายที่รับการรักษาด้วยยานี้สำหรับช่วงเหนี่ยวนำ ช่วงรวบรวม และช่วงประคับประคอง

เทคนิคการคืนรูปยาหรือการเตรียมการ

  • อ้างอิงจากข้อมูลผลิตภัณฑ์จากผู้ผลิต

ความเข้ากันของยาฉีดเข้าหลอดเลือดดำ (IV compatibility)

  • อ้างอิงจากข้อมูลผลิตภัณฑ์จากผู้ผลิต

การเฝ้าระวัง

  • ควรประเมินสมรรถภาพของตับหรือไตพร้อมกับการตรวจในห้องแล็บตามแบบแผน โดยใช้ระดับเซรั่มบิลิรูบิน (serum bilirubin) และเซรั่มครีอะตินีน (serum creatinine) เป็นตัวบ่งชี้ ก่อนและระหว่างการรักษา
  • ควรเฝ้าระวังสมรรถภาพของเลือด
  • ควรเฝ้าระวังสมรรถภาพของหัวใจ

คำแนะนำสำหรับผู้ป่วย

  • ยานี้อาจทำให้ปัสสาวะเปลี่ยนเป็นสีแดงได้เป็นเวลา 1 ถึง 2 วันหลังจากให้ยา และผู้ป่วยควรรับประทานว่าอาการนี้ไม่ใช่สัญญาณการเตือนใดๆ

ขนาดยาไอดารูบิซินสำหรับเด็ก

ยังไม่มีการพิสูจน์ความความปลอดภัยและประสิทธิภาพของขนาดยานี้สำหรับผู้ป่วยเด็ก ยานี้อาจเป็นอันตรายต่อเด็กได้ ดังนั้น จึงควรทำความเข้าใจกับความปลอดภัยของยาก่อนการใช้ยา สำหรับข้อมูลเพิ่มเติมโปรดติดต่อกับแพทย์หรือเภสัชกร

รูปแบบของยา

ความแรงและรูปแบบของยามีดังนี้

  • สารละลายสำหรับฉีดเข้าหลอดเลือดดำ
  • ยาผงสำหรับสำหรับฉีดเข้าหลอดเลือดดำ

กรณีฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด

หากเกิดเหตุฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด ควรแจ้งเหตุฉุกเฉินหรือนำส่งห้องฉุกเฉินใกล้บ้านทันที

กรณีลืมใช้ยา

หากคุณลืมใช้ยาควรรีบใช้ทันทีที่นึกได้ หรือหากใกล้ถึงเวลาใช้ยาครั้งต่อไป ให้ข้ามรอบไปใช้ยาตามตารางปกติได้เลย ไม่ควรเพิ่มปริมาณยา

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำปรึกษาด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

อัปเดตข่าวสารสุขภาพติดตามไลน์ Hello คุณหมอ
บทความนี้มีประโยชน์ต่อคุณหรือไม่
happy unhappy
แหล่งที่มา

บทความนี้ก็น่าสนใจเหมือนกัน

ไดอะเซอรีน (Diacerein)

ไดอะเซอรีน (Diacerein) เป็นยาในกลุ่มแอนทราควิโนน (anthraquinone) และใช้เพื่อรักษาอาการที่เกี่ยวข้องกับโรคเสื่อมสภาพที่กระดูกและข้อต่อ

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรอาชานนท์ สมศักดิ์
Written by พลอย วงษ์วิไล

แอลทีเพลส (Alteplase)

แอลทีเพลส (Alteplase) มักใช้เพื่อป้องกันการเกิดลิ่มเลือด รักษาหลอดเลือดดำอุดตัน นอกจากนี้ยังอาจใช้เพื่อจุดประสงค์อื่น โปรดปรึกษากับแพทย์ 

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรวิสสุตา ชั้นประเสริฐ
Written by พลอย วงษ์วิไล

แอมโลดิปีน (Amlodipine)

แอมโลดิปีน (Amlodipine) ถูกจัดอยู่ในกลุ่มยาแคลเซียมแชนแนลบล็อกเกอร์ ช่วยคลายหลอดเลือด เพื่อให้เลือดสามารถไหลเวียนได้ง่ายขึ้น

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรอาชานนท์ สมศักดิ์
Written by พลอย วงษ์วิไล

ริโทนาเวียร์ (Ritonavir)

ยา ริโทนาเวียร์ (Ritonavir) ใช้ร่วมกับยารักษาผู้ป่วยติดเชื้อเอชไอวี ใช้เพื่อควบคุมอาการติดเชื้อเอชไอวี ทำหน้าที่ในการลดปริมาณของเชื้อเอชไอวีในร่างกาย

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรอาชานนท์ สมศักดิ์
Written by พลอย วงษ์วิไล

Recommended for you

คาพาสแตต-ซัลเฟต-capastat-sulfate

คาพาสแตต® ซัลเฟต (Capastat® Sulfate)

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรวิสสุตา ชั้นประเสริฐ
Written by พลอย วงษ์วิไล
Published on 06/02/2020 . 9 mins read
ดีกัวดิน-dequadin

ดีกัวดิน® (Dequadin®)

ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ
Written by วรภพ ไกยเดช
Published on 09/12/2019 . 3 mins read
อัลปราโซแลม-alprazolam

อัลปราโซแลม (Alprazolam)

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรอาชานนท์ สมศักดิ์
Written by พลอย วงษ์วิไล
Published on 01/12/2019 . 5 mins read
อัลเบนดาโซล-albendazole

อัลเบนดาโซล (Albendazole)

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรอาชานนท์ สมศักดิ์
Written by พลอย วงษ์วิไล
Published on 01/12/2019 . 6 mins read