อาหารรสเผ็ดช่วยในการขับถ่าย ได้จริง ๆ หรือ?

พริก สารให้ความเผ็ดจากธรรมชาติที่เรารู้จักกันดี มีหลายคนเชื่อว่า การกินเผ็ด หรือการกินพริก มีส่วนช่วยที่จะทำให้เราสามารถขับถ่ายออกมาได้ง่ายขึ้น แต่ อาหารรสเผ็ดช่วยในการขับถ่าย ได้จริง ๆ หรือ? ไปหาคำตอบพร้อม ๆ กัน กับ Hello คุณหมอ กันเลย

รับประทานเผ็ดให้ประโยชน์กว่าที่คิด

อาหารที่มีรสชาติจัดจ้านไปทางเผ็ดร้อน ก็ล้วนมาจากการที่มีวัตถุดิบในอาหารเป็นพริก หรือพริกไทย หรือสารให้ความเผ็ดอื่น ๆ ซึ่งวัตถุดิบเหล่านี้ มักจะให้สารแคปไซซินอยด์ (Capsaicinoids) ซึ่งเป็นสารให้ความเผ็ด และจากผลการวิจัยมากมาย ได้มีการยอมรับว่า การรับประทานอาหารที่มีรสเผ็ด ให้ประโยชน์ต่อร่างกาย ซึ่งอาจมีส่วนช่วยสร้างสุขภาพที่ดีได้ ดังนี้

กินเผ็ดแล้วอายุยืน

คำกล่าวนี้ ได้มาจากการผลการวิจัยที่ได้รับการตีพิมพ์ลงใน BMJ เมื่อปี 2015 ซึ่งมีการเก็บรวบรวมข้อมูลประชากร และทำการเปรียบเทียบระหว่างผู้ที่กินอาการเผ็ด 6-7 วันต่อสัปดาห์ กับผู้ที่กินเผ็ดเพียงสัปดาห์ละครั้ง พบว่า ผู้ที่กินเผ็ดมากมีอัตราการเสียชีวิตที่น้อยกว่าคนที่กินเผ็ดน้อย สูงถึง 14 เปอร์เซ็นต์ หรือพูดง่าย ๆ คือ คนที่กินเผ็ดนั้นแข็งแรงกว่าคนที่กินเผ็ดน้อยสูงถึง 14 เปอร์เซ็นต์ 

ช่วยลดน้ำหนัก

มีผลการวิจัยมากมายให้การยอมรับไปในแนวทางเดียวกันว่า การกินเผ็ดช่วยในการลดน้ำหนักได้ เนื่องจากสารแคปไซซินอยด์ ในพริก มีส่วนช่วยลดความอยากอาหาร และช่วยกระตุ้นการทำงานของระบบเผาผลาญให้ดียิ่งขึ้นไปอีกด้วย การรับประทานเผ็ดจึงอาจช่วยในการควบคุมน้ำหนักได้ 

ดีต่อสุขภาพหัวใจ

คนที่รับประทนอาหารรสเผ็ดบ่อย ๆ มีแนวโน้มที่จะมีระดับของ LDL หรือไลโพโปรตีนต่ำ (low-density lipoprotein) ซึ่งคอเลสเตอรอลชนิดที่ไม่ดีตัวนี้ มีส่วนก่อให้เกิดความเสี่ยงของโรคหัวใจ การรับประทานเผ็ดจึงมีส่วนข่วยลดระดับของคอเลสเตอรอลที่ไม่ดีชนิดนี้ จึงเป็นการลดความเสี่ยงของการเกิดโรคหัวใจได้ด้วย

ลำไส้แข็งแรง

ต่อมรับรสและลำไส้ของคนเรานั้นมีกระบวนการทำงานที่สัมพันธ์และเชื่อมโยงกัน เมื่อคุณรับประทานพริก หรือสารให้ความเผ็ดเข้าไป สารแคปไซซินอยด์ ก็จะไปจับกับตัวรับที่สื่อสารกับเซลล์ต่าง ๆ ทำให้เส้นประสาทที่อยู่บนลิ้นรับทราบได้ทันทีว่านี่คือรสเผ็ด ซึ่งตัวรับดังกล่าว คือตัวรับแบบเดียวกันกับที่อยู่ในลำไส้ ดังนั้น เมื่ออาหารเผ็ด ๆ หรือรสเผ็ด เข้าสู่กระบวนการของระบบทางเดินอาหารและจับกับตัวรับของเซลล์ ก็จะมีการผลิตสารที่ชื่อ อะนันดาไมด์ (Anandamide) ซึ่งมีสรรพคุณช่วยลดอาการอักเสบในลำไส้ รวมถึงลดความเสี่ยงของการเกิดโรคต่าง ๆ ที่ลำไส้ได้ด้วย

กินเผ็ดทำให้ท้องเสียจริงหรือ?

หลายคนเมื่อกินเผ็ดเข้าไปมาก ๆ จะมีอาการท้องเสีย อยากที่จะเข้าห้องน้ำในทันทีทันใด ซึ่งสาเหตุที่เป็นเช่นนั้น ก็เนื่องมาจาก เมื่อเรารับประทานพริก ที่มีสารแคปไซซินอยด์ เข้าไป และสารให้ความเผ็ดตัวนี้จะไปจับเข้ากับตัวรับสัญญาณที่ชื่อ VR1 หรือ (VR1 receptor) เพื่อให้สมองได้ทราบว่าขณะนี้ร่างกายกำลังรับประทานของเผ็ดร้อนเข้าไป เมื่อทราบดังนั้น สมองจึงปล่อยสารเอ็นโดรฟินออกมา เพื่อช่วยลดความเจ็บปวดจากความเผ็ดร้อน และเพราะความเผ็ดร้อนของสารให้ความเผ็ดนี้เอง

เมื่อมันเดินทางไปถึงลำไส้เล็กจึงไปก่อให้เกิดความระคายเคืองที่ลำไส้เล็กขึ้นมา ลำไส้เล็กจึงจำเป็นต้องเคลื่อนเอาอาหารเผ็ดเหล่านั้นออกไปยังลำไส้ใหญ่อย่างรวดเร็ว และเนื่องจากกระบวนการเคลื่อนย้ายที่รวดเร็วที่ผิดปกติเหล่านี้นี่เอง จึงทำให้ลำไส้ใหญ่ไม่ทันได้ดูดซับน้ำ หรือสารอาหารใด ๆ ได้ทัน เพราะต้องขับถ่ายเอาสิ่งนี้ออก และท้ายที่สุดเราจึงมีอาการท้องเสียอยากเข้าห้องน้ำขึ้นมา

อาหารรสเผ็ดช่วยในการขับถ่าย ได้จริงหรือไม่? 

ในเรื่องของการรับประทานเผ็ดมีส่วนช่วยในการขับถ่ายนั้น ผู้เชี่ยวชาญให้ความเห็นว่า ยังไม่มีงานวิจัยที่มากเพียงพอต่อการรับรองว่าเป็นเรื่องจริง เพราะอาจได้ผลสำหรับบางคน แต่อาจไม่ได้ผลสำหรับบางคน อย่างไรก็ตาม คุณประโยชน์จากการรับประทานเผ็ดนั้นต่างหาก ที่เป็นเรื่องจริง และดีต่อสุขภาพจริง ๆ 

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำปรึกษาด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด