ออกซิโทซิน (Oxytocin)

ทบทวนบทความโดย | โดย

Update Date 11/05/2020 . 4 mins read
Share now

ข้อบ่งใช้

ยา ออกซิโทซิน ใช้สำหรับ

ยาออกซิโทซิน (Oxytocin) เป็นยากระตุ้นมดลูก ยานี้ทำงานโดยการทำให้มดลูกหดตัว โดยการเปลี่ยนแปลงความเข้มข้นของแคลเซียมภายในเซลล์กล้ามเนื้อมดลูก

ยาออกซิโทซินมักจะใช้เพื่อชักนำการคลอดลูก สำหรับผู้หญิงที่มีปัญหาเกี่ยวกับโรคเบาหวาน หรือครรภ์เป็นพิษ

ยานี้ยังใช้เพื่อช่วยยุติการตั้งครรภ์ ในกรณีของการคลอดก่อนกำหนดอย่างไม่สมบูรณ์ หรือการแท้งบุตร ช่วยเพิ่มการหดตัวในช่วงระยะที่ 3 ของการคลอด และช่วยควบคุมอาการตกเลือดหลังจากคลอดบุตร

วิธีการใช้ยา ออกซิโทซิน

ยาออกซิโทซินมักจะใช้ที่โรงพยาบาล หรือคลินิกเท่านั้น

ไม่ควรใช้ยานี้หากยามีฝุ่นละออง เปลี่ยนสี หรือหากขวดยานั้นแตกเสียหาย

เก็บยานี้ กระบอกฉีดยา และเข็มฉีดยา ไว้ให้ห่างจากเด็กและสัตว์เลี้ยง อย่าใช้เข็มฉีดยา กระบอกฉีดยา และอุปกรณ์ทางการแพทย์อื่นๆ ซ้ำ ควรกำจัดอุปกรณ์เหล่านี้ให้ดีหลังจากใช้งาน โปรดสอบถามแพทย์หรือเภสัชกร เกี่ยวกับข้อบังคับท้องถิ่นสำหรับการกำจัดอย่างเหมาะสม

โปรดสอบถามผู้ดูแลสุขภาพ หากคุณมีข้อสงสัยใดๆ เกี่ยวกับการใช้ยาออกซิโทซิน

การเก็บรักษายา ออกซิโทซิน

ยาออกซิโทซินมักจะจัดการและเก็บรักษาโดยผู้เชี่ยวชาญการดูแลสุขภาพ หากคุณใช้ยาออกซิโทซินเองที่บ้าน โปรดเก็บยาออกซิโทซินตามที่เภสัชกรหรือผู้เชี่ยวชาญการดูแลสุขภาพกำหนด

ข้อควรระวังและคำเตือน

ข้อควรรู้ก่อนใช้ยาออกซิโทซิน

ก่อนใช้ยานี้ แจ้งให้แพทย์ทราบหาก

  • คุณกำลังตั้งครรภ์ หรือให้นมบุตร เนื่องจากในช่วงที่คุณกำลังตั้งครรภ์ หรือกำลังให้นมบุตร ควรใช้ยาตามที่แพทย์แนะนำเท่านั้น
  • หากคุณกำลังใช้ยาอื่นอยู่ รวมทั้งยาที่หาซื้อได้เอง เช่น สมุนไพร หรือยาทางเลือกอื่นๆ
  • หากคุณแพ้สารออกฤทธิ์หรือไม่ออกฤทธิ์ของยาออกซิโทซิน หรือยาอื่นๆ
  • หากคุณมีอาการป่วย มีความผิดปกติ หรือมีสภาวะทางการแพทย์อื่นๆ
  • หากช่องคลอดของคุณมีขนาดเล็กเกินไป เมื่อเทียบกับขนาดศีรษะของทารกในครรภ์
  • หากทารกในครรภ์นั้นอยู่ในท่าที่ยากต่อการคลอด หรือหากคลอดยากและการคลอดนั้นไม่คืบหน้า
  • หากคุณเป็นโรคแทรกซ้อน และจำเป็นต้องมีการแทรกแซงทางการแพทย์ต่อการคลอด
  • หากคุณติดเชื้อแบคทีเรียในเลือด
  • หากคุณไม่สามารถคลอดบุตรทางมดลูก เนื่องจากสภาวะบางอย่าง (เช่น เป็นโรคเริมที่อวัยวะเพศ เป็นโรคมะเร็งปากมดลูก)

โปรดแจ้งให้แพทย์หรือผู้เชี่ยวชาญการดูแลสุขภาพในทันที หากคุณสังเกตเห็นอาการหายใจลำบาก ผดผื่น อาการตกเลือดต่อเนื่อง หรืออัตราการเต้นของหัวใจเปลี่ยนแปลง

ความปลอดภัยต่อการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร

ยังไม่มีงานวิจัยที่น่าเชื่อถือเกี่ยวกับความเสี่ยงในสตรีที่ใช้ยานี้ ในช่วงการตั้งครรภ์หรือให้นมบุตร โปรดปรึกษาแพทย์เพื่อหาประโยชน์และความเสี่ยงก่อนการใช้ยานี้

ยาออกซิโทซินจัดอยู่ในประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์ หมวด X โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกา (FDA)

การจัดประเภทของยาที่มีความเสี่ยงต่อผู้ตั้งครรภ์โดยองค์การอาหารและยาแห่งสหรัฐอเมริกามีดังนี้

  • A= ไม่มีความเสี่ยง
  • B= ไม่พบความเสี่ยงในการวิจัยบางชิ้น
  • C= อาจจะมีความเสี่ยง
  • D= มีหลักฐานแสดงถึงความเสี่ยง
  • X= ห้ามใช้
  • N= ไม่ทราบแน่ชัด

ผลข้างเคียง

ผลข้างเคียงของการใช้ยาออกซิโทซิน

โปรดติดต่อแพทย์ หากผลข้างเคียงที่พบได้ทั่วไปเหล่านี้ไม่หายไป หรือรบกวนคุณ

  • คลื่นไส้
  • อาเจียน
  • การหดตัวของมดลูกรุนแรง หรือรวดเร็วมากขึ้น

โปรดรับการรักษาในทันที หากเกิดผลข้างเคียงที่รุนแรงดังต่อไปนี้

  • อาการแพ้อย่างรุนแรง (ผดผื่น ลมพิษ คัน หายใจติดขัด แน่นหน้าอก อาการบวมที่ปาก ใบหน้า ริมฝีปาก หรือลิ้น)
  • ปัญหาเกี่ยวกับลิ่มเลือด
  • อาการตกเลือดอย่างรุนแรง หรือต่อเนื่องหลังคลอดบุตร
  • หัวใจเต้นผิดปกติ
  • เลือดไปรวมตัวกันที่กระดูกเชิงกราน
  • มดลูกแตก

หากคุณใช้ยานี้ขณะมีเด็กทารกในครรภ์ อาจมีผลข้างเคียงดังต่อไปนี้ อาการเลือดออกจากดวงตา หัวใจเต้นผิดปกติ ชัก หัวใจเต้นช้า

ไม่ใช่ทุกคนจะเจอกับผลข้างเคียงเหล่านี้ และอาจจะมีอาการอย่างอื่นนอกเหนือจากที่กล่าวมาข้างต้น ถ้าคุณมีข้อสงสัยใดๆ เกี่ยวกับผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกร

ปฏิกิริยาของยา

ปฏิกิริยากับยาอื่น

ยาออกซิโทซินอาจเกิดปฏิกิริยากับยาอื่นที่คุณกำลังใช้อยู่ ซึ่งอาจส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง เพื่อป้องกันปัญหาที่อาจจะเกิดขึ้น

คุณควรจะบอกแพทย์หรือเภสัชกรของคุณว่า คุณกำลังใช้ยาอะไรอยู่บ้าง (ทั้งยาตามใบสั่งแพทย์ ยาที่ซื้อได้เอง และสมุนไพรต่างๆ) เพื่อความปลอดภัย โปรดอย่าเริ่ม หยุด หรือเปลี่ยนขนาดยาใดๆ โดยไม่ได้รับความเห็นชอบจากแพทย์

ยาดรอกซีโดปา (Droxidopa) อาจมีปฏิกิริยากับยานี้เนื่องจากการทำงานของยา และผลข้างเคียงของยานี้อาจจะเพิ่มเพราะยาออกซิโทซิน และอาจส่งผลให้เกิดภาวะความดันโลหิตสูง

ปฏิกิริยากับอาหารหรือแอลกอฮอล์

ยาออกซิโทซินอาจมีปฏิกิริยากับอาหารหรือเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ โดยส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา หรือเพิ่มความเสี่ยงที่จะเกิดผลข้างเคียง โปรดปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรก่อนเสมอ

ปฏิกิริยากับอาการโรคอื่น

ยาออกซิโทซินอาจส่งผลให้อาการโรคของคุณแย่ลง หรือส่งผลต่อการออกฤทธิ์ของยา โปรดแจ้งให้แพทย์หรือเภสัชกรทราบถึงสภาวะโรคของคุณก่อนใช้ยาเสมอ

โรคที่อาจมีปฏิกิริยากับยานี้ได้แก่

  • การผ่าคลอด
  • เคยมีอาการคลอดยากหรือผ่าตัดมดลูก
  • โรคแทรกซ้อนขณะคลอดบุตร
  • มีบาดแผลจากการคลอดบุตร
  • มีอาการเลือดออกจากช่องคลอดอย่างรุนแรง
  • รกเกาะต่ำ

ขนาดยา

ข้อมูลในที่นี้ไม่มีเจตนาให้ใช้ทดแทนคำแนะนำทางการแพทย์ ควรปรึกษากับแพทย์หรือเภสัชกรทุกครั้ง เพื่อรับทราบข้อมูลเพิ่มเติม

ขนาดยาออกซิโทซินสำหรับผู้ใหญ่

ภาวะตกเลือดหลังคลอด

  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 10 หน่วย ฉีดเข้ากล้ามเนื้อหลังจากคลอดรก
  • เพิ่ม 10-40 หน่วย ไม่เกิน 40 หน่วย ถึง 1000 มล. ของสารละลายฉีดเข้าหลอดเลือดดำแบบแห้ง (nonhydrating IV solution) และหยอดยาในอัตราที่จำเป็นเพื่อควบคุมภาวะมดลูกไม่หดรัดตัว (Uterine atony)

การชักนำการคลอด 

  • ขนาดยาที่แนะนำคือฉีดยาเข้าหลอดเลือดดำ 0.5-1 หน่วยหยด (m Unit)/นาที ปรับไปที่ขนาดยา 1-2 หน่วยหยด/นาที ทุกๆ 15-60 นาทีจนกระทั่งรูปแบบการหดตัวนั้นคล้ายกับการคลอดตามปกติ (ตามปกติคือ 6 หน่วยหยด/นาที) อาจลดขนาดยาหลังจากได้ความถี่ในการหดตัวของมดลูกที่ต้องการและการคลอดนั้นคืบหน้าขยายขึ้นไปถึง 5-6 เซนติเมตร

อาการคลอดก่อนกำหนดที่ไม่สมบูรณ์หรือเลี่ยงไม่ได้ 

  • ขนาดยาที่แนะนำคือ 10-20 หน่วยหยด/นาที ไม่เกิน 30 หน่วย/12 ชั่วโมง

ขนาดยาออกซิโทซินสำหรับเด็ก

ยังไม่มีการพิสูจน์ความความปลอดภัยและประสิทธิภาพของขนาดยานี้สำหรับผู้ป่วยเด็ก ยานี้อาจเป็นอันตรายต่อเด็กได้ ดังนั้น จึงควรทำความเข้าใจกับความปลอดภัยของยาก่อนการใช้ยา สำหรับข้อมูลเพิ่มเติมโปรดติดต่อกับแพทย์หรือเภสัชกร

รูปแบบของยา

ความแรงและรูปแบบของยามีดังนี้

  • ยาสารละลายออกซิโทซินสำหรับฉีด 10 หน่วย/มล.

กรณีฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด

หากเกิดเหตุฉุกเฉินหรือใช้ยาเกินขนาด ควรแจ้งเหตุฉุกเฉินหรือนำส่งห้องฉุกเฉินใกล้บ้านโดยทันที

กรณีลืมใช้ยา

หากคุณลืมใช้ยานี้โปรดติดต่อแพทย์ในทันที

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำทางการแพทย์ การวินิจฉัยโรคหรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

อัปเดตข่าวสารสุขภาพติดตามไลน์ Hello คุณหมอ
บทความนี้มีประโยชน์ต่อคุณหรือไม่
happy unhappy
แหล่งที่มา

บทความนี้ก็น่าสนใจเหมือนกัน

อัลปราโซแลม (Alprazolam)

อัลปราโซแลม (Alprazolam) ใช้เพื่อรักษาโรควิตกกังวล และแพนิค เป็นยาซึ่งส่งผลต่อสมองและประสาท ทำงานโดยกระตุ้นสารสื่อประสาท

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรอาชานนท์ สมศักดิ์
Written by พลอย วงษ์วิไล

อัลเบนดาโซล (Albendazole)

อัลเบนดาโซล (Albendazole) ใช้เพื่อรักษาพยาธิบางชนิด เช่น ตัวอ่อนพยาธิที่พบในสมองและไขสันหลัง ยาอัลเบนดาโซลอยู่ในกลุ่มของยาถ่ายพยาธิ (anthelmintic) 

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรอาชานนท์ สมศักดิ์
Written by พลอย วงษ์วิไล

ไดอะเซอรีน (Diacerein)

ไดอะเซอรีน (Diacerein) เป็นยาในกลุ่มแอนทราควิโนน (anthraquinone) และใช้เพื่อรักษาอาการที่เกี่ยวข้องกับโรคเสื่อมสภาพที่กระดูกและข้อต่อ

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรอาชานนท์ สมศักดิ์
Written by พลอย วงษ์วิไล

แอลทีเพลส (Alteplase)

แอลทีเพลส (Alteplase) มักใช้เพื่อป้องกันการเกิดลิ่มเลือด รักษาหลอดเลือดดำอุดตัน นอกจากนี้ยังอาจใช้เพื่อจุดประสงค์อื่น โปรดปรึกษากับแพทย์ 

ทบทวนบทความโดย เภสัชกรวิสสุตา ชั้นประเสริฐ
Written by พลอย วงษ์วิไล