อาการปากแห้ง หลังตื่นนอน

โดย ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ

เมื่อตื่นนอนขึ้นมาในตอนเช้าพร้อมกับ อาการปากแห้ง ซึ่งทำให้เราหงุดหงิดและรำคาญ จริงๆ แล้วอาการที่ปากแห้งมีสาเหตุมาได้จากหลายอย่าง แต่ไม่ทราบว่าสาเหตุมันเกิดจากอะไร ลองไปอ่านบทความนี้เพื่อทำความรู้จักกับโรคนี้ให้มากขึ้น เมื่อรู้ถึงสาเหตุเราจะได้แก้ปัญหากันได้ง่ายกว่าที่เคย

อาการปากแห้ง หลังตื่นนอน คืออะไร

อาการช่องปากแห้งหลังจากตื่นนอนในตอนเช้า ในทางการแพทย์เรียกว่า Xerostomia เป็นภาวะที่ปากมีอาการแห้งกว่าปกติ ซึ่งเกิดจากการที่ต่อมน้ำลายผลิตน้ำลายออกมาได้ไม่เพียงพอ ที่จะทำให้ปากของเรามีความชุ่มชื่น โดยปกติแล้วมีสาเหตุมาจากผลข้างเคียงของยาบางชนิด ปัญหาอายุที่มากขึ้น หรือเป็นผลจากรังสีที่ผู้ป่วยมะเร็งเข้ารับการรักษา

น้ำลายมีหน้าที่ในการช่วยป้องกันฟันผุ โดยทำให้กรดที่ผลิตโดยแบคทีเรียลดลง จำกัดการเติบโตของแบคทีเรียและกำจัดเศษอาหารออกไป นอกจากนี้น้ำลายยังช่วยเพิ่มความสามารถในการลิ้มรสและทำให้เคี้ยวและกลืนง่ายขึ้นง่าย นอกจากนี้เอนไซม์ในน้ำลายยังช่วยในการย่อยอาหารอีกด้วย และอาจเป็นเรื่องที่ส่งผลกระทบต่อสุขภาพโดยทั่วไป ของสุขภาพฟันและเหงือกของคุณ นอกจากนี้ยังส่งผลต่อความอยากอาหารและความเพลิดเพลินในการรับประทานอาหารอีกด้วย

อะไรกันที่ทำให้เรา ปากแห้งหลังตื่นนอน

เมื่อมีอาการช่องปากแห้งมีสาเหตุมาจากต่อมน้ำลายในปากผลิตน้ำลายออกมาไม่เพียงพอ และทำให้ปากของเราขาดความชุ่มชื่น และการที่ต่อมน้ำลายทำงานผิดปกติอาจเกิดจากปัญหาเหล่านี้

การใช้ยา

ยาหลายร้อยชนิด รวมทั้งยาที่ขายตามร้านขายยาทั่วไปบางชนิดมีผลข้างเคียงทำให้มีอาการปากแห้งโดยเฉพาะยาบางประเภทจะมีแนวโน้มก่อให้เกิดปัญหามาก ได้แก่ บางตัวที่ใช้ในการรักษาอาการซึมเศร้า ความดันโลหิตสูง ยา
คลายวิตกกังวล ยาต้านฮิสตามีนซึ่งเป็นกลุ่มยาที่ใช้ในการรักษาอาการภูมิแพ้ต่างๆ ยาหดหลอดเลือด ยาคลายกล้ามเนื้อ และยาระงับอาการปวด

การรักษาโรคมะเร็ง

เคมีบำบัดที่ผู้ป่วยมะเร็งได้รับมีผลต่อความสามารถในการเปลี่ยนแปลงธรรมชาติของน้ำลายและการผลิต เคมีบำบัดอาจทำให้มีอาการปากที่แห้งเพียงชั่วคราวและน้ำลายอาจจะกลับมาทำงานได้อย่างปกติเมื่อหยุดรับเคมีบำบัด นอกจากนี้การรักษาด้วยการฉายแสงที่ศีรษะและขอยังส่งผลต่อการทำงานของต่อมน้ำลายให้ผลิตน้ำลายได้ลดลงอย่างเห็นได้ชัด ซึ่งอาการปากแห้งจากการฉายรังสีอาจจะเกิดขึ้นแค่ชั่วคราวหรืออาจจะเกิดถาวรทั้งนี้ทั้งนั้นย่อมขึ้นอยู่กับปริมาณรังสีที่ได้รับและส่วนที่โดนรังสีว่ามากน้อยเพียงใด

การเสียหายของเส้นประสาท

การได้รับบาดเจ็บหรือการผ่าตัดที่ทำให้เส้นประสาทบริเวณศีรษะและคอเสียหายก็เป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เกิดอาการปากแห้งได้

ภาวะสุขภาพอื่น ๆ

อาจเป็นผลกระทบที่เกิดจากโรคบางชนิด เช่น โรคเบาหวาน โรคหลอดเลือดสมอง การติดเชื้อราในปาก โรคอัลไซเมอร์ โรคภูมิต้านตนเองเช่นโรค Sjogren หรือ HIV / AIDS ไปจนถึงการนอนกรน หรือแม้แต่การหายใจโดยที่ปากก็ทำให้เกิดอาการปากแห้งได้เช่นกัน

การใช้ยาสูบประเภท Tobacco และดื่มแอลกอฮอลล์

Tobacco หรือยาสูบที่ไม่ต้องสูบ เรามักใช้ Tobacco เหน็บไว้ที่ใต้ลิ้นหรือเคี้ยว การใช้ Tobacco และการดื่มสุราส่งผลทำให้เรามีอาการปากที่แห้งได้

การใช้สารเสพติดเพื่อผ่อนคลาย

การใช้ยา เมทแอมเฟตามีน (Methamphetamine) อาจทำให้เกิดอาการปากแห้งและเกิดความเสียหายต่อฟันได้หรือที่เรารู้จักกันในชื่อ Meth Mouth หรือการเกิดฟันผุจากการเสพยาบ้า ยาไอซ์ นอกจากนี้แล้วกัญชาก็ยังทำให้ปากแห้งได้เช่นกัน

เมื่อมีอาการปากแห้งควรทำอย่างไร

วิธีการรักษาอาการปากแห้งมีมากมาย แม้ว่าจะไม่สามารถแก้ปัญหาที่ต้นเหตุได้ แต่เราก๊มีวิธีมากมายที่ช่วยให้ปากมีความชุ่มชื้นขึ้นมาได้ เราได้รวบรวมเคล็ดลับดีๆ ที่ช่วยบรรเทาได้

  • เคี้ยวหรืออมลูกอมและควรเลือกชนิดที่ปราศจากน้ำตาล
  • ดื่มน้ำในทุกมืออาหาร
  • หลีกเลี่ยงการกินอาหารแห้ง อาหารรสเผ็ดและอาหารเค็ม
  • เคี้ยวอาหารให้ละเอียดก่อนกลืน
  • หลีกเลี่ยงเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอลล์และคาเฟอีน

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำปรึกษาด้านการแพทย์ การวินิจฉัย หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

อ่านเพิ่มเติม: