ล้างจมูก ทำอย่างไรจึงจะถูกต้องและดีต่อสุขภาพ

ทบทวนบทความโดย | โดย

Update Date พฤษภาคม 11, 2020
Share now

การ ล้างจมูก หลายๆคนฟังแล้วอาจจะยังไม่คุ้นหู และอาจจะรู้สึกกลัวเมื่อเห็นขั้นตอนการทำ แต่จริงๆการล้างจมูกทำได้ไม่ยากและไม่น่ากลัวอย่างที่คิดค่ะ  โดยเฉพาะผู้ที่มีปัญหาเป็นโรคภูมิแพ้ ไซนัส ไอเรื้อรัง หากทำการล้างจมูก เป็นประจำ จะช่วยลดความเสี่ยงการเกิดโรคหวัดได้  หากอยากมีสุขภาพที่ดีขึ้น นอน หลับสบาย  ตื่นมาสดชื่นไม่เพลีย วันนี้ Hello คุณหมอนำวิธีการล้างจมูกที่ถูกต้องและดีต่อสุขภาพมาฝากกันค่ะ ลองไปปฎิบัติทำตามขั้นตอนกันดูนะคะ รับรองว่าสุขภาพดี ขึ้นห่างไกลโรคหวัดแน่นอน

การล้างจมูก คือ

การ ล้างจมูก คือ การทำความสะอาดโพรงจมูกโดยการใส่หรือหยอดน้ำเข้าไปในจมูก การล้างจมูกจะช่วยชะล้างมูก คราบมูก หรือหนองบริเวณโพรงจมูก และหลังโพรงจมูกออก ทำให้โพรงจมูกสะอาด ควรใช้น้ำเกลือล้างจมูกที่ความเข้มข้น 0.9% (ความเข้มข้น 0.9% ช่วยลดความเหนียวของน้ำมูก และยับยั้งการเจริญเติบโตของเชื้อโรค)

ประโยชน์ของการล้างจมูก มีอะไรบ้าง

  • บรรเทาอาการระคายเคือง อาการคัดแน่นจมูก ช่วยให้จมูกโล่งขึ้น
  • ป้องกันการเกิดโรคหวัดต่างๆภูมิแพ้ อาการไอเรื้อรัง
  • ป้องกันการลุกลามเชื้อโรคจากจมูกและไซนัสไปสู่ปอด
  • ช่วยเพิ่มความชุ่มชื้นแก่เยื่อบุจมูก
  • ช่วยลดน้ำมูกหรือหนองที่อุดอยู่บริเวณรูเปิดของโพรงไซนัส ช่วยลดการอักเสบของไซนัส
  • ช่วยให้สุขภาพดีขึ้น ลดปริมาณการใช้ยาในการรักษาโรคภูมิแพ้ และโรคไซนัส
  •  ช่วยป้องกันการเกิดพังผืดที่อาจทำให้รูจมูกหรือไซนัสตีบแคบ

อาการดังต่อไปนี้ ควรล้างจมูก 

  • เป็นโรคจมูกอักเสบจากภูมิแพ้
  • เป็นหวัดบ่อย
  • เป็นโรคจมูกอักเสบจากการติดเชื้อ
  • เป็นไซนัส หรือได้รับการผ่าตัดจมูก
  • เป็นโรคริดสีดวงจมูก
  • ได้รับการฉายแสงบริเวณจมูก/หรือไซนัส

อุปกรณ์ในการล้างจมูก

  • น้ำเกลือ (ความเข้มข้น 0.9%)
  • กระดาษทิชชู่
  • ถ้วยสำหรับใส่น้ำเกลือ 1 ถ้วย
  • กระบอกฉีด+ภาชนะรองน้ำจมูก

ขั้นตอน-วิธีการล้างจมูก 

  • ล้างมือให้สะอาด เทน้ำเกลือใส่ภาชนะที่เตรียมไว้ ใช้กระบอกฉีดยาดูดน้ำเกลือจนเต็ม
  • โน้มตัวไปข้างหน้าก้มหน้าเล็กน้อย สอดปลายกระบอกฉีดยาเข้าไปในรูจมูกข้างที่จะล้างเล็กน้อย
  • โดยวางปลายกระบอกฉีดยาชิดรูจมูกด้านบน หายใจทางปากหรือกลั้นหายใจ
  • ฉีดน้ำเกลือเข้าไปในจมูก จนน้ำเกลือและน้ำมูกไหลออกทางปาก หรือไหลย้อนออกมาทางจมูกอีกข้าง
  • สั่งน้ำมูกพร้อมๆ กันทั้งสองข้าง (ไม่ต้องอุดรูจมูกอีกข้างเพราะอาจะทำให้แก้วหูทะลุได้)
  • บ้วนน้ำเกลือ และน้ำมูกส่วนที่ไหลลงคอทิ้ง บ้วนเสมหะในคอออก

ล้างจมูกได้เมื่อใด

คุณควรล้างจมูกเป็นประจำอย่างน้อย 2 ครั้งช่วงเช้าและก่อนเข้านอน หรือเมื่อมีอาการดังต่อไปนี้

  • เมื่อคุณมีความรู้สึกคัดแน่นจมูก
  • มีน้ำมูกหนียวข้นค้างอยู่ในโพรงจมูกหรือไซนัส
  • ก่อนใช้ยาพ่นจมูก หรือยาหยอดจมูก
  • รู้สึกว่ามีกลิ่นเหม็นที่เกิดจากไซนัส

ผลข้างเคียงจากการล้างจมูก

ผลข้างเคียงจากการ ล้างจมูก พบได้บ่อยที่สุดในอาการดังต่อไปนี้

  • อาการปวดหู
  • อาการคลื่นไส้ อาเจียน
  • อาการหูอื้อ
  • อาการไอ
  • อาการแสบจมูก

บางรายมีอาการหูอื้อหลังจากล้างจมูก เนื่องจากอาจฉีดแรงเกินไป อาจทำให้จมูกอักเสบ หรือเลือดกำเดาไหล แต่มีพบในส่วนน้อยเท่านั้น

ดังนั้นควรล้างจมูกอย่างถูกต้อง หากสงสัยเรื่องของวิธีการล้างจมูก ควรปรึกษาแพทย์หรือพยาบาล เพื่อขอคำแนะนำ

ใครบ้างที่ไม่ควรล้างจมูก

ผู้ที่ไม่ควรล้างจมูก คือ ผู้ที่มีอาการทางระบบประสาทหรือกล้ามเนื้อที่เสี่ยงต่อการสำลัก และ ผู้ที่ทำการผ่าตัด หรือได้รับอุบัติเหตุบริเวณใบหน้า

คำแนะนำและข้อควรระวังสำหรับการล้างจมูก 

  • ควรล้างจมูกก่อนรับประทานอาหาร หรือ ท้องว่าง เพื่อป้องกันการเกิดการอาเจียน
  • หลังจากฉีดน้ำเกลือเข้าไปในโพรงจมูกให้รีบสั่งน้ำมูกออกทันที
  • อุปกรณ์ที่ใช้ในการล้างจมูกต้องสะอาด ไม่งั้นจะทำให้เกิดการติดเชื้อได้

Hello Health Group ไม่ได้ให้คำปรึกษาด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

อ่านเพิ่มเติม:

แหล่งที่มา

How to Do a Sinus Flush at Home. https://www.healthline.com/health/sinus-flush. Accessed 28 January, 2019

Nasal Irrigation: An Imprecisely Defined Medical Procedure.

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5451967/. Accessed 14 May, 2017

Nasal irrigation – is it safe?. https://healthywa.wa.gov.au/Articles/N_R/Nasal-irrigation-is-it-safe. Accessed 14 May, 2017

บทความนี้ก็น่าสนใจเหมือนกัน

ภาวะจมูกอักเสบจากภูมิแพ้ คืออะไร และจะรับมือได้อย่างไร

ภาวะจมูกอักเสบจากภูมิแพ้ (Allergic rhinitis) เป็นภาวะที่ระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย ต่อต้านละอองในอากาศที่เข้าสู่ร่างกาย ทำให้เกิดอาการ เช่น จาม คันจมูก

ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ
เขียนบทความโดย ฤทธิศักดิ์ วงศ์วุฒิพงษ์

บทความแนะนำ

จมูกไม่ได้กลิ่น อย่ามัวนิ่งนอนใจ อาจนำไปสู่อันตรายร้ายแรงได้

จมูกไม่ได้กลิ่น อย่ามัวนิ่งนอนใจ อาจนำไปสู่อันตรายร้ายแรงได้

ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ
เขียนบทความโดย เนตรนภา ปะวะคัง
เผยแพร่วันที่ มีนาคม 18, 2020
หายใจไม่สะดวก คัดจมูกบ่อยๆ อาจมีสาเหตุมาจาก ผนังกั้นช่องจมูกคด

หายใจไม่สะดวก คัดจมูกบ่อยๆ อาจมีสาเหตุมาจาก ผนังกั้นช่องจมูกคด

ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ
เขียนบทความโดย ชลธิชา จันทร์วิบูลย์
เผยแพร่วันที่ มกราคม 15, 2020
รู้หรือไม่ จริงๆ เเล้วเลือดกำเดานั้นไหลออกมาจากส่วนไหนของจมูกกันเเน่

รู้หรือไม่ จริงๆ เเล้วเลือดกำเดานั้นไหลออกมาจากส่วนไหนของจมูกกันเเน่

ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ
เขียนบทความโดย พลอย วงษ์วิไล
เผยแพร่วันที่ พฤศจิกายน 5, 2019
ข้อเท็จจริงอันน่าอัศจรรย์เกี่ยวกับ จมูก และการรับกลิ่นของคนเรา

ข้อเท็จจริงอันน่าอัศจรรย์เกี่ยวกับ จมูก และการรับกลิ่นของคนเรา

ทบทวนบทความโดย ทีม Hello คุณหมอ
เขียนบทความโดย ธีรวิทย์ บุญราศรี
เผยแพร่วันที่ ธันวาคม 21, 2018