คุณมีข้อกังวลอะไร

close
ไม่ถูกต้อง
เข้าใจยาก
อื่น ๆ

หรือ คัดลอกลิงก์

ชอบเกาหัว แกะผิวหนัง แกะแผล ยิ่งแกะยิ่งมัน! คุณอาจเป็น โรคแกะผิวหนัง ก็ได้นะ

    ชอบเกาหัว แกะผิวหนัง แกะแผล ยิ่งแกะยิ่งมัน! คุณอาจเป็น โรคแกะผิวหนัง ก็ได้นะ

    ไม่ว่าใครก็น่าจะเคยแคะ แกะ หรือเกาผิวหนังของตัวเองกันทั้งนั้น เช่น เกาหัวเวลาเครียด เกาแขนเพราะรู้สึกคัน แกะสิว แกะแผล พฤติกรรมเหล่านี้ หากนาน ๆ ทำครั้งก็คงไม่แปลกอะไร แต่ถ้าคุณชอบแคะ แกะ หรือเกาะผิวหนังตัวเองจนหยุดไม่ได้ ยิ่งแกะก็ยิ่งมัน มิหนำซ้ำยังลามไปแกะ เกาแขนเพื่อนข้าง ๆ ด้วย นั่นอาจเป็นสัญญาณว่าคุณเป็นโรคจิตเวชอย่าง โรคแกะผิวหนัง ที่ปล่อยไว้อาจเป็นปัญหาสุขภาพร้ายแรงได้ ว่าแต่โรคนี้จะมีอาการอย่างไร และส่งผลกระทบอย่างไรบ้าง Hello คุณหมอ มีคำตอบมาให้คุณแล้วในบทความนี้

    โรคแกะผิวหนัง คืออะไร

    โรคแกะผิวหนัง (Skin Picking Disorder หรือ Dermatillomania หรือ Excoriation Disorder) จัดเป็นโรคทางจิตเวชชนิดหนึ่ง ที่ผู้ป่วยจะเกา แคะ หรือแกะผิวหนังของตัวเองซ้ำ ๆ หรือแสดงพฤติกรรมดังกล่าวออกมาโดยไม่รู้ตัว จนส่งผลให้เกิดรอยโรคที่ผิวหนัง ผิวหนังเป็นแผล อักเสบ ติดเชื้อ หรือร้ายแรงถึงขั้นติดเชื้อในกระแสเลือด และส่วนใหญ่มักส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวันด้วย

    โรคแกะผิวหนังเป็นโรคเรื้อรัง หากปล่อยไว้ไม่รักษา ผู้ป่วยอาจมีอาการแบบเป็น ๆ หาย ๆ ติดต่อกันได้เป็นสัปดาห์ เป็นเดือน หรือยาวนานหลายปี โรคนี้สามารถเกิดขึ้นได้กับคนทุกเพศทุกวัย แต่จากสถิติของประเทศสหรัฐอเมริกาพบว่า ผู้ป่วยมักเริ่มแสดงอาการของโรคแกะผิวหนังในช่วงวัยหนุ่มสาว แต่ก็สามารถเกิดในเด็กอายุต่ำกว่า 10 ปี หรือผู้ใหญ่ที่อายุ 30-40 ได้เช่นกัน และผู้หญิงมักป่วยเป็นโรคนี้มากกว่าผู้ชาย

    อาการแบบไหนที่บ่งบอกว่าเป็นโรคนี้

    สัญญาณและอาการของโรคแกะผิวหนังอาจแตกต่างกันไปตามแต่ละบุคคล อาการที่พบได้บ่อย เช่น

    • เกา จิก หรือแกะสะเก็ดแผล ตุ่ม สิว หรือบริเวณอื่น ๆ ที่ผิวหนังผิดปกติ จนบริเวณนั้นเลือดออก หรืออักเสบ
    • ชอบดึง หรือแกะผิวหนังรอบเล็บมือ หรือเล็บเท้า
    • แกะแผล พอแผลตกสะเก็ด ก็แกะซ้ำ วนไปเรื่อย ๆ จนแผลไม่หายดีสักที
    • รู้สึกว่าบางส่วนบนผิวหนังมีจุดบกพร่อง เช่น ไฝ กระ จุดด่างดำ แผล เลยพยายามกำจัดสิ่งนั้นออกด้วยการเกา แกะ หรือแคะ
    • ชอบแกะ เกาผิวหนัง เวลาที่อารมณ์แปรปรวน เช่น เครียด ตื่นเต้น วิตกกังวล
    • แกะ เกา หรือแคะผิวหนังโดยไม่รู้ตัว ไม่เว้นแม้แต่ตอนนอน
    • พยายามจะเลิกแสดงพฤติกรรมดังกล่าวหลายครั้ง แต่ก็ทำไม่สำเร็จ
    • ใช้เวลาเกา แกะ หรือแคะผิวหนังวันละหลายครั้ง หรือบางคนอาจแสดงพฤติกรรมเหล่านี้ติดต่อกันหลายชั่วโมง จนมักส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิตประจำวัน หรือการเข้าสังคม
    • หลีกเลี่ยงการพบปะสังสรรค์ ออกงานสังคม หรือไปในที่ที่ผู้คนมักสวมใส่เสื้อผ้าเผยเนื้อหนัง เช่น ชายหาด ฟิตเนส เพราะแกะ เกา หรือแคะผิวหนังจนเป็นรอย หรือเป็นแผล และไม่อยากให้ใครเห็น

    ผู้ป่วยโรคแกะผิวหนังบางรายอาจชอบแกะ เกาผิวหนังของผู้อื่นด้วย และผู้ป่วยอาจใช้นิ้วมือ เล็บมือ ฟัน หรืออุปกรณ์ เช่น แหนบ เข็มหมุด กรรไกร ในการแคะ แกะ เกาผิวหนังก็ได้

    โรคนี้เกิดขึ้นได้อย่างไร

    ผู้เชี่ยวชาญยังไม่ทราบว่าโรคแกะผิวหนังนั้นเกิดจากสาเหตุใดกันแน่ แต่จากข้อมูลพบว่า โรคแกะผิวหนังมักมีจุดเริ่มต้นมาจากเหตุการณ์ หรือสิ่งกระตุ้น เช่น

    • เกิดการติดเชื้อ อาการบาดเจ็บ หรือมีแผลที่เริ่มหายและเกิดเป็นสะเก็ดแผล ซึ่งมักมาพร้อมกับอาการคันจนต้องแกะหรือเกาเพื่อให้อาการคันทุเลา แต่พอแกะ เกามาก ๆ เข้า แผลก็ไม่หายสนิท ซ้ำยังอาจเกิดแผลใหม่ ผู้ป่วยจึงแคะ แกะ เกาซ้ำไปซ้ำมา จนกลายเป็นวงจรของการแกะผิวหนัง
    • ชอบแก้เครียด แก้เบื่อ หรือบรรเทาอาการวิตกกังวล หรืออาการตื่นเต้นด้วยการแคะ แกะ เกาผิวหนัง ยิ่งเครียดก็ยิ่งเกา จนสุดท้ายก็ติดเป็นนิสัย และกลายเป็นโรคแกะผิวหนังในที่สุด

    โรคแกะผิวหนัง มักมาพร้อมโรคเหล่านี้

    ผู้ป่วยโรคแกะผิวหนังมักเป็นโรคเหล่านี้ หรือมีความเสี่ยงในการเกิดโรคเหล่านี้ได้มากกว่าคนทั่วไป

    • โรคย้ำคิดย้ำทำ (Obsessive-compulsive disorder หรือ OCD)
    • โรคไม่ชอบรูปร่างหน้าตาตัวเอง หรือโรคคิดว่าตัวเองมีรูปร่างหรืออวัยวะผิดปกติ (Body Dysmorphic Disorder)
    • โรคซึมเศร้า
    • โรคพฤติกรรมการทำซ้ำที่ร่างกาย (Body-Focused Repetitive Behaviors หรือ BFRBs) ชนิดอื่น เช่น โรคดึงผม โรคกัดเล็บ โรคกัดปากตัวเอง

    วิธีรับมือกับ โรคแกะผิวหนัง

    เมื่อป่วยเป็นโรคแกะผิวหนัง คุณควรเข้ารับการรักษาโดยเร็วที่สุด เพราะหากปล่อยไว้ อาจส่งผลให้เกิดโรคทางจิตเวช หรือปัญหาสุขภาพกายอื่น ๆ ตามมาได้ แต่นอกจากการรักษาโดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ เช่น การใช้ยา การบําบัดทางความคิดและพฤติกรรม (Cognitive behavioral therapy) แล้ว การปรับเปลี่ยนพฤติกรรมเหล่านี้ก็สามารถช่วยให้คุณรับมือกับโรคแกะผิวหนังได้ดีขึ้นเช่นกัน

    • พยายามหากิจกรรมทำ อย่าให้มือว่าง เช่น ต่อจิ๊กซอว์ บีบลูกบอลบริหารมือ หรือสวมถุงมือ
    • หลีกเลี่ยงปัจจัยกระตุ้น ลองสังเกตว่าเหตุการณ์หรือสิ่งกระตุ้นโรคแกะผิวหนังของคุณคืออะไร และหลีกเลี่ยงสิ่งกระตุ้นเหล่านั้นให้ได้ เช่น หากคุณพบว่าตัวเองชอบแกะผิวหนังเวลาเครียด ก็ลองทำกิจกรรมคลายเครียดอื่น ๆ แทน เช่น อ่านหนังสือ ฟังเพลง
    • เอาชนะใจตนเองด้วยการอดทน หากรู้สึกอยากแกะผิวหนัง ให้พยายามฝืนตัวเองให้ได้นานที่สุด
    • เลือกบำรุงผิวแทนการแกะผิว เวลาอยากแคะ แกะ หรือเกาผิวหนัง ก็ให้เปลี่ยนไปบำรุงผิวแทน เช่น ทามอยส์เจอไรเซอร์ที่ผิว วิธีนี้นอกจากจะช่วยให้ผิวชุ่มชื้นขึ้นแล้ว ยังช่วยลดอาการคันที่มักกระตุ้นให้อยากแกะผิวหนังได้ด้วย
    • รักษาสุขอนามัยของผิว ทำความสะอาดและดูแลผิวหนังให้สะอาดอยู่เสมอ เพื่อลดความเสี่ยงในการเกิดภาวะติดเชื้อที่ผิวหนัง
    • ขอความช่วยเหลือจากคนใกล้ตัว แจ้งให้คนอื่นทราบว่าคุณเป็นโรคแกะผิวหนัง เพราะหากคุณเริ่มแสดงพฤติกรรมของโรค คนอื่นจะได้ช่วยเตือนคุณให้หยุดแสดงพฤติกรรมดังกล่าวได้
    • ไม่ไว้เล็บยาว หมั่นตัดเล็บให้สั้นอยู่เสมอ อย่าไว้เล็บยาว
    • หยุดพกพาอุปกรณ์ที่ใช้ในการแกะ แคะหรือเกาผิวหนัง หลีกเลี่ยงการพกอุปกรณ์ที่สามารถใช้แคะ แกะ หรือเกาผิวหนังได้ติดตัว เช่น แหนบ เข็มหมุด กรรไกร

    หากมีอาการเหล่านี้ ควรรีบไปพบคุณหมอ

    • หยุดแคะ แกะ หรือเกาผิวหนังไม่ได้
    • แคะ แกะ หรือเกาผิวหนังจนมีปัญหาสุขภาพร้ายแรงตามมา เช่น เกิดเป็นแผลที่อาการไม่ดีขึ้นภายใน 2-3 วัน
    • ชอบแคะ แกะ หรือเกาผิวหนังจนส่งผลกระทบต่อการใช้ชีวิต หรือสภาพจิตใจ

    Hello Health Group ไม่ได้ให้คำแนะนำด้านการแพทย์ การวินิจฉัยโรค หรือการรักษาโรคแต่อย่างใด

    แหล่งที่มา

    What Is Excoriation (Skin Picking) Disorder?. https://www.healthline.com/health/skin-disorders/excoriation#causes. Accessed October 16, 2020

    Excoriation (Skin-Picking) Disorder. https://www.msdmanuals.com/professional/psychiatric-disorders/obsessive-compulsive-and-related-disorders/excoriation-skin-picking-disorder. Accessed October 16, 2020

    Skin picking disorder. https://www.nhs.uk/conditions/skin-picking-disorder/. Accessed October 16, 2020

    Disorder (Excoriation). https://www.webmd.com/mental-health/skin-picking-disorder#1. Accessed October 16, 2020

    รูปของผู้เขียนbadge
    เขียนโดย เนตรนภา ปะวะคัง แก้ไขล่าสุด 06/01/2021
    ตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูลโดย ทีม Hello คุณหมอ