โรคอ้วนไม่ได้เป็นเพียงเรื่องรูปร่างหรือตัวเลขบนตาชั่ง แต่เป็นภาวะที่ร่างกายมีไขมันสะสมมากเกินไปจนเพิ่มความเสี่ยงต่อปัญหาสุขภาพ เช่น เบาหวาน ความดันโลหิตสูง โรคหัวใจและหลอดเลือด รวมถึงโรคเรื้อรังอื่น ๆ ปัญหานี้พบได้ใกล้ตัวมากขึ้น โดยผลสำรวจสุขภาพประชาชนไทยครั้งที่ 7 ปี 2567-2568 พบว่าคนไทยอายุ 15 ปีขึ้นไปมีภาวะอ้วนประมาณร้อยละ 45 เพิ่มขึ้นจากร้อยละ 42.2 ในปี 2563 โรคอ้วน (Obesity) คือภาวะที่มีไขมันสะสมในร่างกายมากเกินไปจนเพิ่มความเสี่ยงต่อโรค BMI 25-29.9 สำหรับคนเอเชียอยู่ในกลุ่มโรคอ้วนระดับ 1 และ BMI ตั้งแต่ 30 ขึ้นไป อยู่ในกลุ่มโรคอ้วนระดับ 2 ตามเกณฑ์ที่กรมอนามัยใช้ โรคอ้วนไม่ได้เกิดจากการกินมากเพียงอย่างเดียว แต่เกี่ยวข้องกับอาหาร กิจกรรมทางกาย การนอน พันธุกรรม ยา และภาวะสุขภาพบางอย่าง โรคอ้วนสัมพันธ์กับเบาหวาน ความดัน ไขมันในเลือดสูง ไขมันพอกตับ โรคหัวใจ และภาวะหยุดหายใจขณะหลับ การรักษาอาจประกอบด้วยการปรับพฤติกรรม อาหาร การออกกำลังกาย การใช้ยา หรือการผ่าตัดในบางราย คำจำกัดความ โรคอ้วนคืออะไร โรคอ้วน (Obesity) คือภาวะที่ร่างกายมีไขมันสะสมมากเกินไปจนเพิ่มความเสี่ยงต่อปัญหาสุขภาพ […]

คุณเคยสงสัยไหมว่า ทั้งที่พยายามลดน้ำหนักอย่างหนัก เข้ายิมเป็นประจำ และคุมอาหารจนแทบไม่ได้กินของอร่อย แต่ทำไม "พุง" เจ้ากรรมกลับไม่ยอมยุบลงเลย? หรือบางคนกลับพบว่าในช่วงที่งานรุมเร้า เครียดสะสม น้ำหนักกลับพุ่งพรวดขึ้นมาอย่างควบคุมไม่ได้ คำตอบของปริศนานี้ไม่ได้อยู่ที่วินัยของคุณเพียงอย่างเดียว แต่อยู่ที่กลไกของฮอร์โมนชนิดหนึ่งที่ชื่อว่า คอร์ติซอล (Cortisol) หรือที่เรารู้จักกันในนาม "ฮอร์โมนความเครียด" ซึ่งเป็นตัวการสำคัญที่เปลี่ยนคนเครียดให้กลายเป็นโรคอ้วนลงพุง และลุกลามไปสู่ภาวะความดันโลหิตสูงในที่สุด ความเครียดอาจมีส่วนทำให้น้ำหนักเพิ่มได้ คอร์ติซอลเป็นฮอร์โมนปกติที่ช่วยให้ร่างกายตอบสนองต่อความเครียด ความเครียดต่อเนื่องอาจกระตุ้นความอยากอาหารในบางคน คนเครียดอาจนอนน้อย ออกกำลังกายน้อย หรือกินอาหารพลังงานสูงมากขึ้น “พุงเครียด” ไม่ใช่ชื่อโรคหรือการวินิจฉัยทางการแพทย์ ไม่ควรตรวจหรือพยายาม “ลดคอร์ติซอล” เพียงเพราะมีพุง หากต้องการลดรอบเอว ควรดูอาหาร การออกกำลังกาย การนอน และความเครียดร่วมกัน คอร์ติซอล คืออะไร คอร์ติซอล (Cortisol) เป็นฮอร์โมนที่สร้างจากต่อมหมวกไตและมีบทบาทสำคัญต่อการตอบสนองต่อความเครียด ระดับน้ำตาลในเลือด ความดันโลหิต และการเผาผลาญพลังงาน เมื่อร่างกายเผชิญสถานการณ์เครียด ระบบตอบสนองต่อความเครียดจะช่วยเตรียมพลังงานให้ร่างกายรับมือกับสถานการณ์นั้น แต่คอร์ติซอลไม่ใช่ “ฮอร์โมนตัวร้าย” เพราะร่างกายจำเป็นต้องมีคอร์ติซอลในระดับที่เหมาะสม ปัญหาเกิดขึ้นเมื่อระบบควบคุมฮอร์โมนผิดปกติจากโรคบางชนิด ยาบางชนิด หรือเมื่อความเครียดต่อเนื่องส่งผลต่อสุขภาพและพฤติกรรมในระยะยาว ความเครียดกับร่างกาย: เมื่อ "กลไกเอาตัวรอด" กลายเป็นภัยเงียบ ในทางชีวภาพ ร่างกายมนุษย์ถูกออกแบบมาให้รับมือกับอันตรายผ่านระบบที่เรียกว่า "Fight or Flight" (สู้หรือหนี) เมื่อเราเผชิญกับสถานการณ์คับขัน ต่อมหมวกไตจะหลั่ง […]

BMI (Body Mass Index) หรือ ค่าดัชนีมวลกาย เป็นเครื่องมือชี้วัดน้ำหนักว่าน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ หรือมีแนวโน้มน้ำหนักเกิน ที่อาจเพิ่มความเสี่ยงเกิดโรคอ้วนและปัญหาสุขภาพอื่น ๆ เพื่อทำให้สามารถควบคุมน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์มาตรฐานได้อย่างเหมาะสม BMI คืออะไร และสำคัญอย่างไร BMI เป็นค่าที่แสดงความสัมพันธ์ระหว่างน้ำหนักตัวกับส่วนสูง และใช้เป็นเครื่องมือคัดกรองภาวะน้ำหนักในระดับประชากรและการดูแลสุขภาพเบื้องต้น BMI ช่วยให้ทราบได้คร่าว ๆ ว่า น้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์หรือไม่ น้ำหนักอยู่ในช่วงเหมาะสมหรือไม่ เริ่มมีภาวะน้ำหนักเกินหรือโรคอ้วนหรือไม่ ควรประเมินปัจจัยสุขภาพอื่นเพิ่มเติมหรือไม่ อย่างไรก็ตาม BMI ไม่ใช่คะแนนสุขภาพ และไม่สามารถบอกได้ว่าใคร “แข็งแรง” หรือ “ไม่แข็งแรง” จากตัวเลขเพียงค่าเดียว BMI คืออะไร สำคัญอย่างไร BMI คือ สูตรคำนวณค่ามาตรฐานของน้ำหนัก เพื่อบอกถึงแนวโน้มน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ และแนวโน้มน้ำหนักเกิน โดยค่า BMI ไม่ได้วัดมวลไขมันในร่างกายโดยตรง แต่เป็นวิธีวัดมวลกายโดยรวมที่อาจแสดงถึงการเผาผลาญอาหารในร่างกาย หรือแนวโน้มการเกิดโรค เพื่อควบคุมน้ำหนักและสุขภาพโดยรวมของร่างกาย ซึ่งความสำคัญของ BMI มีดังนี้ เป็นตัวชี้วัดมาตรฐานความสมดุลของน้ำหนักตัวต่อส่วนสูง เพื่อประเมินสภาวะของร่างกายอย่างเหมาะสม เป็นเครื่องมือคัดกรองผู้ที่มีน้ำหนักเกิน หรือต่ำกว่าเกณฑ์มาตรฐานในผู้ที่มีอายุ 20 ปีขึ้นไป โดยค่า BMI ใช้วิธีคำนวณจากค่า น้ำหนักตัว (กิโลกรัม) ÷ […]

1 วันควรกินกี่แคล ไม่มีตัวเลขเดียวที่เหมาะกับทุกคน เพราะความต้องการพลังงานขึ้นอยู่กับอายุ เพศ น้ำหนัก ส่วนสูง ระดับกิจกรรม และภาวะสุขภาพ แต่สำหรับคนไทย กรมอนามัยใช้ค่าพลังงานประมาณ 1,600 กิโลแคลอรีสำหรับผู้หญิงวัยทำงาน และ 2,000 กิโลแคลอรีสำหรับผู้ชายวัยทำงาน เป็นแนวทางทั่วไป ส่วนผู้ที่ใช้แรงงานมากอาจต้องการประมาณ 2,400 กิโลแคลอรีต่อวัน อย่างไรก็ตาม หากต้องการทราบค่าที่เหมาะกับตัวเองมากขึ้น ควรประเมินจาก BMR และ TDEE ร่วมด้วย Quick Answer: 1 วันควรกินกี่แคล สำหรับผู้ใหญ่ไทยทั่วไป สามารถใช้ตัวเลขนี้เป็นแนวทางเบื้องต้น ผู้หญิงวัยทำงาน 1,600 kcal/วัน ผู้ชายวัยทำงาน 2,000 kcal/วัน ผู้ใช้แรงงานหรือมีกิจกรรมมาก 2,400 kcal/วัน ตัวเลขเหล่านี้เป็นเพียงค่าอ้างอิงทั่วไป ไม่ได้หมายความว่าผู้หญิงทุกคนต้องกิน 1,600 kcal หรือผู้ชายทุกคนต้องกิน 2,000 kcal เพราะความต้องการจริงอาจสูงหรือต่ำกว่านี้ได้ตามร่างกายและกิจกรรมของแต่ละคน แคลอรี่ คืออะไร แคลอรี่ (Calorie) เป็นหน่วยที่ใช้บอกปริมาณพลังงานที่ได้รับจากอาหารและเครื่องดื่ม โดยบนฉลากอาหารมักแสดงเป็น กิโลแคลอรี (kcal) ซึ่งในการพูดทั่วไปมักเรียกสั้น ๆ […]

ลดไขมันหน้าท้อง เป็นหนึ่งในวิธีการรักษาสุขภาพ โดยเฉพาะผู้ที่มีไขมันสะสมบริเวณหน้าท้องมากกว่าส่วนอื่น หรือที่เรียกกันว่าพุง ซึ่งนอกจากจะทำให้สูญเสียความมั่นใจแล้ว การมีไขมันหน้าท้องสะสมนั้นยังอาจเป็นอันตรายต่อสุขภาพด้วย  แต่รู้หรือไม่ว่ามี วิธีลดไขมันหน้าท้อง ที่อาจช่วยให้ไขมันหน้าท้องค่อยๆ หายไป โดยการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการใช้ชีวิต และปฏิบัติตามแนวทางการบริโภคอาหารและการออกกำลังกายอย่างเคร่งครัด Quick Answer: ลดไขมันหน้าท้องอย่างไร ควบคุมพลังงานที่ได้รับให้เหมาะกับร่างกาย ลดเครื่องดื่มหวาน อาหารทอด และอาหารแปรรูป กินโปรตีนและผักให้เพียงพอ เพิ่มอาหารที่มีใยอาหาร ออกกำลังกายอย่างน้อยประมาณ 150 นาทีต่อสัปดาห์ เสริมการฝึกกล้ามเนื้อควบคู่กับคาร์ดิโอ ลดแอลกอฮอล์ นอนให้พอ และจัดการความเครียด ติดตามผลด้วย รอบเอว ร่วมกับน้ำหนักและ BMI กรมอนามัยแนะนำให้ออกกำลังกายอย่างน้อยประมาณ 150 นาทีต่อสัปดาห์ หรือเฉลี่ย 30 นาที 5 วันต่อสัปดาห์เพื่อส่งเสริมสุขภาพโดยรวม ไขมันหน้าท้อง คืออะไร ทำไมควรลด ไขมันบริเวณหน้าท้องมีทั้ง ไขมันใต้ผิวหนัง ซึ่งสามารถจับหรือบีบได้ และ ไขมันในช่องท้อง (Visceral Fat) ซึ่งอยู่ลึกรอบอวัยวะ เช่น ตับ ลำไส้ และตับอ่อน ไขมันในช่องท้องที่มากเกินไปสัมพันธ์กับภาวะดื้อต่ออินซูลิน เบาหวาน ความดันโลหิตสูง และโรคหัวใจและหลอดเลือด จึงเป็นเหตุผลว่าทำไม […]